jadalny

Lycoperdon

purchawka (potocznie: Puffball /en/)

cechy makroskopowe

Owocniki średnie i większe. Kulistawe, gruszkowate lub maczugowate, do 10 cm wysokości.

space

Wnętrze zwykle z wyraźnym przejściem pomiędzy glebą i podglebiem. Podglebie wyraźnie komorowate, zwykle dobrze wykształcone, zabarwione, jedynie u purchawka gruszkowata (Lycoperdon pyriforme) czysto białe. Pseudokolumella zwykle obecna.

cechy mikroskopowe

Zarodniki kuliste lub kulistawe, gładkie u purchawka gruszkowata (Lycoperdon pyriforme), u pozostałych bardzo drobno do grubo brodawkowanych, 3.5-5.5 µm średnicy. Wyjątkowo z trwale przyczepioną sterygmą (purchawka ogonkowa (Lycoperdon caudatum)).

space

jak oznaczać

Podobnie jak w przypadku innych przedstawicieli rodziny purchawkowate (Lycoperdaceae) do pewnego oznaczenia potrzebne są owocniki w różnym wieku (aby mieć pewność co do charakteru osłony zewnętrznej), w tym koniecznie owocniki w pełni dojrzałe, aby można było zbadać cechy zarodników i włośni.

space

Z cech mikroskopowych kluczowe znaczenie mają:
- urzeźbienie zarodników (konieczna imersja),
- obecność sterygm przy zarodnikach, jedynie u purchawka ogonkowa (Lycoperdon caudatum) są one trwałe, u innych gatunków mogą być odłamane, w masie z zarodnikami,
- rodzaj włośni (silna, rozgałęziona typu Bovista, czy krucha, słabo rozgałęziona, typu Lycoperdon),
- obecność dołków w ścianie włośni,
- u niektórych gatunków (purchawka gruszkowata (Lycoperdon pyriforme), Lycoperdon marginatum) w egzoperydium znajdują się grubościenne, ostrokanciaste komórki - sferocyty.

space

znalezisko 20001111.18.00 - Lycoperdon (purchawka); Dolny Śląsk, okolice Oławy

25f · 20001111.18.00
leg. Marek Snowarski
/Dolny Śląsk, okolice Oławy/

znalezisko 20051007.7.05 - Lycoperdon (purchawka); Słowacja, Strazovske vrchy, Pruzina-Priedhorie, udolie Strazovskeho potoka, NPR Strazov, sedlo Samostrel

10f · 20051007.7.05
/Słowacja, Strazovske vrchy, Pruzina-Priedhorie, udolie Strazovskeho potoka, NPR Strazov, sedlo Samostrel/

znalezisko 20051007.8.05 - Lycoperdon (purchawka); Słowacja, Strazovske vrchy, Pruzina-Priedhorie, udolie Strazovskeho potoka, NPR Strazov, sedlo Samostrel

21f · 20051007.8.05
/Słowacja, Strazovske vrchy, Pruzina-Priedhorie, udolie Strazovskeho potoka, NPR Strazov, sedlo Samostrel/

znalezisko 20051007.8b.05 - Lycoperdon (purchawka); Słowacja, Strazovske vrchy, Pruzina-Priedhorie, udolie Strazovskeho potoka, NPR Strazov, sedlo Samostrel

15f · 20051007.8b.05
/Słowacja, Strazovske vrchy, Pruzina-Priedhorie, udolie Strazovskeho potoka, NPR Strazov, sedlo Samostrel/

znalezisko 19980719.3.98 - Lycoperdon (purchawka); Dolny Śląsk, okolice Twardogóry

7f · 19980719.3.98
leg. Marek Snowarski
/Dolny Śląsk, okolice Twardogóry/