trujący
· jest w czekliście Wojewoda (2003) [105]

Hypholoma fasciculare (Huds.) Quél. (1871)

maślanka wiązkowa łysiczka trująca (potocznie: Sulphur Tuft /en/)
Psilocybe fascicularis (Huds.) Kühner
na stronie — owocnik · zarodniki · występowanie · wartość · gatunki podobne
Hypholoma fasciculare (maślanka wiązkowa)

na pniaku sosny; wiązka owocników; 11.09.1999, Dolny Śląsk, lasy milickie; copyright © by Marek Snowarski

Hypholoma fasciculare (maślanka wiązkowa)

w buczynie, na rozkładającym się pniaku bukowym

Hypholoma fasciculare (maślanka wiązkowa)

blaszki

Hypholoma fasciculare (maślanka wiązkowa)

owocniki wyrastają masowo, w wiązkach, na pniaku sosny i w jego pobliżu na korzeniach

owocnik

Hypholoma fasciculare (maślanka wiązkowa)

Kapelusz siarkowożółty, z ciemniejszym, pomarańczowordzawym lub ceglastym środkiem; (20)30-70(120) mm średnicy, początkowo półkulisty, szybko płaski, z płaskim garbkiem, pofalowany; powierzchnia gładka, sucha; brzeg podwinięty z nietrwałymi resztkami żółtawej pajęczynowatej osłony.

space

Trzon 20-100 x 5-10 mm, równogruby, zwężający się ku podstawie, wygięty, pusty; siarkowożółtawy, ku podstawie nieco ciemniejszy, pod kapeluszem z mniej lub bardziej widoczną pajęczynowatą strefą pierścieniową; uciśnięte miejsca brązowieją.

space

Barwa wysypu zarodników purpurowo-fioletowo-brązowa.

Pileus sulphur-yellow, with darker, orange-rusty or brick-red centre; 20-70(120) mm broad, at first hemispheric, soon plane, with obtuse umbo, wavy; surface glabrous, dry; margin at first incurved, with delicate, web-like, yellowish veil remnants.

space

Stipe 20-100 x 5-10 mm, equal, tapering downward, bent, hollow; sulphur-yellow, downward darker, at top with more or less distinct web-like ring zone; bruising brown on handling.

space

Spore print purple-violet-brown.

zarodniki

Hypholoma fasciculare (maślanka wiązkowa)

Zarodniki elipsoidalne, gładkie, 5.5-8 x 3-4.5 µm.

Spores ellipsoid, smooth, 5.5-8 x 3-4.5 µm

występowanie

Bardzo pospolity. Wyrasta masowo w wiązkach na murszejących pniakach drzew liściastych, rzadziej iglastych. Od maja do grudnia.

Very common. Spring-fall, clustered, often in large groups on and around stumps of hardwoods, rarely conifers.

wartość

Trująca. Powoduje zatrucia żołądkowo-jelitowe.

Poisonous, causes strong gastric upset.

gatunki podobne

Hypholoma subviride (maślanka zielonkawa)

maślanka zielonkawa (Hypholoma subviride); bardzo podobna ale o mniejszych owocnikach (0.5-3cm śr. kap.)

Z uwagi na silnie gorzki smak maślanki trującej (Hypholoma fasciculare) próba smakowa zabezpiecza grzybiarzy zbierających podobną maślankę łagodną (Hypholoma capnoides), ponadto ma ona szare blaszki i łagodny smak. Rośnie na drewnie drzew iglastych.

space

maślanka ceglasta (Hypholoma lateritium) ma znacznie większe i masywniejsze owocniki.

space

Łuszczak zmienny (Kuehneromyces mutabilis) ma błoniasty pierścień i kapelusz w ciepłych odcieniach brązowo-żółtawych, blaszki rdzawobrązowe i taki też wysyp zarodników.

space