grzyby.pl

Kuehneromyces mutabilis (Schaeff.) Singer et A.H. Sm.

łuszczak zmienny, łuskwiak zmienny
Pholiota mutabilis (Fr.) Kummer [główna w czekliście]
autorzy i statusy taksonu są widoczne na szerszym ekranie 🛈
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
na zmurszałym pniaku brzozy; 19.09.1998, Dolny Śląsk, okolice Obornik Śląskich; copyright © by Marek Snowarski
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)

owocnik

Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
blaszki i trzon
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
Kapelusz silnie higrofaniczny od piaskowożółtego (gdy suchy) do rdzawobrunatnego, miodowobrunatnego (gdy wilgotny), wysychający ma środek jaśniejszy a brzeg ciemniejszy; 30-60 mm średnicy, początkowo wypukły z podwiniętym brzegiem, szybko płaski, zazwyczaj z tępym garbkiem; powierzchnia gładka, jedynie u młodych egzemplarzy z zanikającymi brązowawymi łuseczkami; gdy wilgotny nieco oślizgła; brzeg kapelusz gdy jest wilgotny to prążkowany.
Blaszki z początku białawe, bladożółtawe, następnie rdzawobrunatne (cynamonowe); różnej długości, 3-5 mm szerokości, gęste; przyrośnięte do trzonu lub nieco zbiegające.

Trzon barwy kapelusza, góra jaśniejsza, podstawa ciemniejsza, ciemnobrunatna; 50-70 (120) x 5-10 mm, smukły; pusty; włóknisty; powyżej łatwo zanikającego błoniastego pierścienia gładki, poniżej brunatno łuseczkowaty. Pierścień krótki, wywinięty ku górze, wysoko osadzony, błoniasty, często zabarwiony na rdzawobrązowo przez wysypujące się zarodniki, gdy zaniknie pozostają ślady w postaci większych łuseczek.

Miąższ w kapeluszu białawy, w trzonie rdzawobrunatny, niezmienny; smak łagodny, zapach przyjemny, przypominający świeżo cięte drewno.Kapelusz silnie higrofaniczny od piaskowożółtego (gdy suchy) do rdzawobrunatnego, miodowobrunatnego (gdy wilgotny), wysychający ma środek jaśniejszy a brzeg ciemniejszy; 30-60 mm średnicy, początkowo wypukły z podwiniętym brzegiem, szybko płaski, zazwyczaj z tępym garbkiem; powierzchnia gładka, jedynie u młodych egzemplarzy z zanikającymi brązowawymi łuseczkami; gdy wilgotny nieco oślizgła; brzeg kapelusz gdy jest wilgotny to prążkowany.
Blaszki z początku białawe, bladożółtawe, następnie rdzawobrunatne (cynamonowe); różnej długości, 3-5 mm szerokości, gęste; przyrośnięte do trzonu lub nieco zbiegające.

space

Miąższ w kapeluszu białawy, w trzonie rdzawobrunatny, niezmienny; smak łagodny, zapach przyjemny, przypominający świeżo cięte drewno.

Pileus strongly hygrophanous, when dry sandy-yellow, when wet rusty-brown to honney-brown, drying with lighter centre and darker margin; 30-60 mm broad, at first convex with incurved margin, soon plane, usually with obtuse umbo; surface glabrous, in young specimens with delicate brownish squamules; wet viscid and with striate margin.
Lamellae at first whitish, pale yellow, in age rusty-brown; with lamellulae, 3-5 mm broad, crowded; adnexed to subdecurrent.
Stipe concolorous with cap, at top lighter, at base darker, dark-brown; 50-70 (120) x 5-10 mm, slender; hollow; fibrillous; above delicate annulus smooth, below annulus with brown squamules. Annulus short, upturned, close to top, membranous, in age seen as bigger squamules.
Flesh in cap whitish, in stipe rusty-brown, unchanging; taste mild, odour pleasant, close to fresh cut wood.

space

zarodniki

Wysyp zarodników rdzawobrązowy. Zarodniki szerokoelipsoidalne ucięte na końcu z dobrze widoczną porą rostkową, gładkie, o średnio grubej ścianie, 6-7 x 3-4.5 µm.Wysyp zarodników rdzawobrązowy. Zarodniki szerokoelipsoidalne ucięte na końcu z dobrze widoczną porą rostkową, gładkie, o średnio grubej ścianie, 6-7 x 3-4.5 µm.
Spore print rusty-brown. Spores broadly ellipsoid, truncated with distinct germ pore, smooth, medium-thick-walled, 6-7 x 3-4.5 µm.
Spore print rusty-brown. Spores broadly ellipsoid, truncated with distinct germ pore, smooth, medium-thick-walled, 6-7 x 3-4.5 µm.

występowanie

Jest w czekliście.[105]
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
liczna grupa owocników na zmurszałym pniaku brzozy
Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny)
Pospolity. Wyrasta od kwietnia do grudnia, gromadnie w wiązkach na pniakach i pniach drzew liściastych oraz rzadziej (głównie w górach) także drzew iglastych. Także uprawiany.Pospolity. Wyrasta od kwietnia do grudnia, gromadnie w wiązkach na pniakach i pniach drzew liściastych oraz rzadziej (głównie w górach) także drzew iglastych. Także uprawiany.

Common. In big clusters on dead hardwood trunks and stumps.

space

jadalne czy trujące? 🟢 🛒

Co prawda jest to dobry grzyb jadalny ale jego zbieranie z natury trudno polecać z uwagi na to, że są śmiertelnie trujące, a przy tym bardzo podobne gatunki z kręgu hełmówki jadowitej (Galerina marginata). Nie sądzę aby stres związany z niepewnością, rekompensowały jego zalety, nawet w przypadku osób bardzo dobrze znających ten gatunek oraz budowę grzybów.

Łuszczak zmienny znajduje się na liście gatunków grzybów dopuszczonych do obrotu ale tylko w wypadku gdy owocniki pochodzą z hodowli. Wartość kulinarna jest wysoka z uwagi na dość dużą wydajność przy zbiorze, dobrą konsystencję (jedynie trzony należy odrzucać jako zbyt łykowate - ale uwaga: cechy powierzchni trzonu są najpewniejsze dla prawidłowej diagnozy gatunku) oraz to, że nie śluzowacieje podczas obróbki. Zdatny do grzybów na gęsto i na zupy. Ma przyjemny grzybowy smak, z nieco specyficzną ale raczej przyjemną nutą.Co prawda jest to dobry grzyb jadalny ale jego zbieranie z natury trudno polecać z uwagi na to, że są śmiertelnie trujące, a przy tym bardzo podobne gatunki z kręgu hełmówki jadowitej (Galerina marginata). Nie sądzę aby stres związany z niepewnością, rekompensowały jego zalety, nawet w przypadku osób bardzo dobrze znających ten gatunek oraz budowę grzybów.

space

Edible and considered to be tasty but better not to pick for table - there are deadly poisonous and very simillar species eg. hełmówka jadowita (Galerina marginata).

space

Bardzo podobny do śmiertelnie trującej hełmówki jadowitej (Galerina marginata) i innych gatunków z jej kręgu.

Hełmówka jadowita (Galerina marginata) nie ma trzonu z łuseczkami poniżej pierścienia, a jedynie pokryty włókienkami; miąższ ma zapach mąki, wyrasta raczej w grupach niż w wiązkach.

Inny często spotykany, wiązkowy grzyb na pniakach to kruchaweczka namakająca (Psathyrella piluliformis), ma silnie higrofaniczny kapelusz i biały, kruchy trzon bez błoniastego pierścienia.Bardzo podobny do śmiertelnie trującej hełmówki jadowitej (Galerina marginata) i innych gatunków z jej kręgu.

space

Inny często spotykany, wiązkowy grzyb na pniakach to kruchaweczka namakająca (Psathyrella piluliformis), ma silnie higrofaniczny kapelusz i biały, kruchy trzon bez błoniastego pierścienia.

This specie is quite similar to deadly toxic hełmówka jadowita (Galerina marginata) and related species. hełmówka jadowita (Galerina marginata) differs lack squamules below annulus, stipe is covered with fibrils, has farinaceous odour, grows rather gregarious then clustered.
Other very common clustered mushroom on stumps is kruchaweczka namakająca (Psathyrella piluliformis), it has strongly higrophanous cap and white, fragile stipe without membranous annulus.

space

wybrane okazy · selected collections

znalezisko 20121006.2.12 - Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny); Strzelin, ok. Dębniki
121006-2
leg. Marek Snowarski
/Strzelin, ok. Dębniki/ #17
znalezisko 20020922.3.02 - Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny); Wrocław, Dolina Bystrzycy
020922-3
leg. Marek Snowarski
/Wrocław, Dolina Bystrzycy/ #5
znalezisko 19990724.9.99 - Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny); Dolny Śląsk, dolina Odry
990724-9
leg. Marek Snowarski
/Dolny Śląsk, dolina Odry/ #2
znalezisko 19980919.32.98 - Kuehneromyces mutabilis (łuszczak zmienny); Dolny Śląsk, okolice Obornik Śląskich
980919-32
leg. Marek Snowarski
/Dolny Śląsk, okolice Obornik Śląskich/ #2