Amanita phalloides (Vaill.: Fr.) Link: Secr.

Blaszki białe, z wiekiem kremowe, kremowozielonkawe; gęste; średnio szerokie; wolne.

Trzon białawy z żółtawym lub zielonkawy odcieniem i zygzakowatymi wzorkami, powierzchnia w górnej części naga, ku podstawie nieco omszona, czasem z przylegającymi łuseczkami; 80-150(210) x 8-15(25) mm, nieco zwężający się ku górze; pełny, z wiekiem watowaty; podstawa, trzonu, zagłębiona w ziemi, bulwiasto zgrubiała i otoczona wyraźną, dobrze rozwiniętą, wysoką, odstającą, białą pochwą, podczas wyciągania z podłoża i u starych owocników pochwa może być uszkodzona i niewyraźna. Pierścień wyraźny, zwieszony; biały; gładki lub słabo bruzdowany, zwłaszcza u starszych owocników może nie być widoczny.

Miąższ biały, pod skórką kapelusza słabo żółtozielony; niezmienny; w kapeluszu miękki, w trzonie twardy; zapach intensywny, zwłaszcza u dojrzałych osobników; słodkawy (podobny do zapachu sztucznego miodu); smak łagodny i słodkawy (lekko orzechowy) - nie przeprowadzać próby smakowej - ktoś już to zrobił za ciebie!

Pileus greenish, greenish with yellowish tint, olive, olive-brown, fading in age, with characteristic radially innate, darker fibrills, margin paller; albinotic form Amanita phalloides var. alba has white pileus; 50(60) - 120(150) mm broad, hemispherical at first, then convex to expanding; surface smooth, naked or rarely with few loosely attached big veils remains; subviscid at wet weather, when dry shiny; margin nonstriate or slightly at maturity.
Lamellae white to creme, creme with greenish tint; close; moderately broad; free.
Stipe whitish with yellow or green tint and zigzag pattern; surface at apex naked, toward base slightly pubescens; 80-150(210) x 8-15(25) mm, tapering toward apex; solid, in age stuffed; base enlarged with disctinct, erect, white volva, in old specimens and during not carefuly pulling from substrate volva may be destroyed. Annulus distinst, pendulous, white, smooth or slightly striate, especially in age may be not present.
Flesh white, under cuticle more or less yellow-greenish; unchanging; soft in pileus, firm in stipe; smell intensive, sweetish; taste mild (do not try!).

Spore print white. Spores subglobose to broad elipsoid, smooth, hialine, 7-12 x 6-8 µm.

Common. Summer-fall, solitary or gregarious, primarily in hardwood forests (oak, beech), also in coniferous forests. Prefers rich soils.

Deadly poisonous. The deadly dose is very small, 30-50 g is sometimes enough to kill. The toxine, amanitin, leads to liver and other human organs damage. The first symptoms appear many hours after ingestion (8-12h). In worst case death occurs few days latter because of liver failure. This specie is the main cause of severe mushroom poisonings in Poland.

- zawsze jasnych blaszkach, pochwie u podstawy trzonu (tak wyciągać grzyba aby nie została w glebie!),

- zwykle dobrze zachowanym pierścieniu pod kapeluszem,

- słodkawym zapachu oraz białym wysypie zarodników.

Inne grzyby podobnej barwy nie mają tego zestawu cech.

Pomyłki z muchomorem sromotnikowym mogą dotyczyć innych grzybów blaszkowych. Jeśli zbieracz kieruje się wyłacznie barwą kapelusza to do pewnego stopnia podobną barwę ma gąska zielonka (Tricholoma equestre), która nie ma jednak ani pochwy, ani pierścienia i ma siarkowo-żółte blaszki, inną fakturę kapelusza (u gąski drobnołuseczkowata, u muchomora włókienkowata); bardzo podobną barwę i rysunek kapelusza ma też gąska oddzielona (Tricholoma sejunctum), niejadalna. Zielonkawe gołąbki jak: gołąbek modrożółty (Russula cyanoxantha), gołąbek zielonawy (Russula virescens), gołąbek grynszpanowy (Russula aeruginea), gołąbek oliwkowozielony (Russula heterophylla) też nie mają pochwy u podstawy trzonu, ani pierścienia.

Bardzo młode owocniki, przed wyjściem z osłony, teoretycznie mogą być mylone z dowolnym innym gatunkiem młodego grzyba, dlatego nie należy zbierać owocników w fazie "embrionalnej".

Dla zbierających purchawki wskazane jest sprawdzenie przekroju owocnika, nawet u młodych grzybów kapeluszowych na przekroju widać zarys kapelusza i zawiązki blaszek; młode purchawki są na przekroju jednolicie białe.

czubajka kania (Macrolepiota procera)

Pomylenie muchomora sromotnikowego z czubajką kanią (Macrolepiota procera) świadczy o całowitej nieznajomości wyglądu obu gatunków (lub o skrajnie szerokim rozciągnięciu u danej osoby znaczenia nazwy "czubajka").

Czubajki od muchomorów różnią się znacznie wieloma cechami, praktycznie wszystkim poza tym że oba gatunki mają trzon, kapelusz i blaszki. Jedna z najdobitniejszych różnic to struktura powierzchni kapelusza i jego skórki. Powierzchnia kapelusza u czubajek jest pokryta przyrośniętymi, ±odstającymi wełnistymi łuseczkami. U muchomora zielonawego jest niemal gładka, z wrośniętymi ciemniejszymi włókienkami.

Death Cap is specie well characterised thanks to following atributes: allways white or creame lamellae, distinct volva at stipe base, distinct annulus at stipe, sweetish smell and white spore print. At some level simillar colour has Man on Horseback (Tricholoma equestre), it do not have volva nor annulus and has yellow lamellae. Very simillar cap colour has Tricholoma sejunctum, inedible. Greenish Russulas as Russula cyanoxantha, Russula heterophylla, Russula virescens, Russula aeruginea, Russula heterophylla does not have nor volva nor annulus.

Very young specimens, inside veil, could reasemble any other young mushroom at this stage of developemnt. There is main reason to do not pick such fruitbodies. Those which colect Puffball (Lycoperdon) sporocarps should cross section them - one can see pileus and gills on section in case of mushrooms or even white surface in Lycoperdon.

Mistake with Parasol Mushroom (Macrolepiota procera) is hardly possible as this specie got completely different look and cap surface.

muchomor wiosenny (Amanita verna) występuje na południu Europy

Pieczarki pewnie odróżnia się od muchomorów po następujących cechach:

A. pieczarki jedynie w młodości mają białe blaszki, które z wiekiem stają się różowe, następnie brązowe lub czarne,

B. muchomory przez cały czas rozwoju mają jasne białe, kremowe lub zielonkawe blaszki,

C. barwa wysypu zarodników pieczarek jest ciemnobrązowa, u muchomorów jest biała.

D. pieczarki nie mają pochwy u podstawy trzonu.

Muchomor zielonawy (sromotnikowy) ma też swoją białą odmianę (albinotyczną) (Amanita phalloides var. alba), równie trującą jak forma typowa. Inne białe, silnie trujące białe gatunki muchomorów to: muchomor wiosenny (Amanita verna) i muchomor jadowity (Amanita virosa). Zobacz też tabelę porównującą muchomora zielonawego (sromotnikowego) i białe gatunki muchomorów.

White, strongly poisonous Amanita may be mistaken with edible white Agaricus. Agaricus had whitish lamellae only when young, letter gills becoming dark chocolate-brown, spore print in Agaricus genus is dark brown, in Amanita white or cream. At the base of stipe in Amanita is often visible volva, Agaricus lack volva at base of stipe.

Amanita phalloides has albinotic form Amanita phalloides var. alba. Other poisonous white Amanita species are Amanita verna and Death (Destroying) Angel (Amanita virosa). See also comparision chart of Amanita phalloides and white Amanita.