owocnik
Kapelusz biały, stary z brązowym odcieniem; 50-120 mm średnicy, początkowo półkulisty, z wiekiem wypukły i w końcu rozpostarty; brzeg długo podwinięty, młody ze zwieszającymi się fragmentami osłony; powierzchnia gładka i lśniąca, satynowa, z wiekiem czasem słabo spękana na drobne, przylegające nieco szarzejące lub szarobrązowe łuseczki. Miejsca uciśnięte nie żółkną lub jedynie nieznacznie.

Trzon biały, brązowiejący z wiekiem; 50-80 × 10-25 mm, cylindryczny, u podstawy nieco zwężony lub zaostrzony, nie dłuższy lub nieznacznie dłuższy niż średnica kapelusza; powierzchnia włóknista do drobno kłaczkowatej. Pierścień błoniasty, zwisający, słaby, delikatny, zanikający.
zarodniki
Wysyp zarodników czekoladowobrązowy. Zarodniki szerokoelipsoidalne, gładkie, grubościenne, z drobną porą rostkową, 6.5-8.5 × 4.5-6 µm [80.5].
występowanie
Pospolita. Owocniki wyrastają od lata do jesieni, zwykle w grupach, głównie na pastwiskach, łąkach, polach, zwykle na glebach żyznych. Rzadziej wyrasta w parkach, na poboczach dróg, skrajach lasów. Od maja do października.
jadalne czy trujące? 🟢 🛒

Jest też odmiana z brązowymi łuseczkami na kapeluszu - var. squamulosus, z brązowo włókienkowatą powierzchnią kapelusza var. fuscopilosellus.
Drugi rosnący poza lasami często spotykany gatunek białej pieczarki – pieczarka biaława (Agaricus arvensis)/ odróżniamy po tym, że za młodu ma jasnoszaroróżowe blaszki, w miejscach otartych przebarwia się żółto, ma zapach anyżowy lub migdałowy oraz trwały, gruby pierścień, jego spodnia warstwa pęka gwiazdkowato - zostawiając na obwodzie wyraźne, grube łuseczki.
Jeśli podstawa trzonu silnie żółknie a pieczarka ma nieprzyjemny zapach karbolu, to jest to trująca pieczarka karbolowa (Agaricus xanthodermus).
pomyłki z muchomorami
Blaszki młodych pieczarek są jasne. W trakcie dojrzewania różowieją i następnie stają się ciemnobrązowe, tak samo jak i barwa wysypu ich zarodników. Jest to cecha pewnie odróżniająca pieczarki od muchomorów. Muchomory mają zawsze białą barwę wysypu zarodników i także w wieku dojrzałym jasne, zwykle białe blaszki.
Zbieranie dojrzałych pieczarek, tj. w fazie brązowych blaszek, nie grozi więc tragiczną pomyłką z muchomorami, zwłaszcza z białymi silnie trującymi muchomorami jak np. muchomor jadowity (Amanita virosa)/ lub muchomor zielonawy odm. biała (Amanita phalloides var. alba)/.
wybrane okazy · selected collections ⇈

leg. Artur Rysch






