Geastrum berkeleyi (gwiazdosz angielski)

cechy makroskopowe

Owocnik w stanie zamkniętym, podziemny, kulisty, 10-35 mm [130], 50-100 mm [127], 20-130 mm [116] średnicy. Dojrzały owocnik na powierzchni ziemi.

space

Osłona wewnętrzna (endoperydium) kulistawe, 7-28 mm [130], 15-30 [127] mm, (5)10-20(43) mm [116] średnicy, z wyraźną apofizą, w stanie wyschniętym z wyraźną szyjką, 2-5(7) mm [127], 1-5 mm [116]długości; powierzchnia wyraźnie szorstka, z drobnymi granulkami; ochrowobrązowa, ciemnobrązowa, z wiekiem płowieje, szarobrązowa, popielata .

space

Gleba dojrzała ciemna czekoladowobrązowa. Kolumella duża wyraźna, u góry półkulista, watowata, siega do połowy wysokości endoperydium.

cechy mikroskopowe

Zarodniki kuliste, szorstkie, (4.5)5-7(7.5) µm [130], (3.5)4.1-4.3(5) µm, z brodawkami stożkowatymi do cylindrycznych, 0.5-1 µm wysokości, 14-20 na obwodzie [127], 5.5-7(7.5) µm [116].

space

występowanie

jest w czekliście ^[105]

Gatunek podlega ochronie ścisłej (poz. I.15 wg aktualnego rozporządzenia). Nie mają do niego zastosowania wyłączenia spod ochrony uzasadnione względami godpodarki rolnej, leśnej lub rybackiej (§7.1). Do ustawowej ochrony został włączony w 1983 roku.

Rzadki, częstszy na południu Europy. Pojawia się na kserotermicznych, piaszczystych stanowiskach, w lasach i zroślach.

Czerwona Lista^[125] — EX–wymarły lub zaginiony

uwagi

Podobny Geastrum kotlabae ma higroskopijne ramiona i siedzące, bez szyjki, endoperydium.

space

Z wyglądku podobny gwiazdosz malutki (Geastrum nanum) ma powierzchnię endoperydium matową, względnie oszronioną, i mniejsze owocniki bez apofizy.

wybrane okazy · selected collections ⇈

literatura · references

specyfikacja literatury jest widoczna na szerszym ekranie 🛈

publikacje w bazie Projektu Bibliografii Grzybów Wielkoowocnikowych Polski (z adnotowanym wykazem taksonów):
Halama (2015)^[1567], Jaworska (2011)^[1608], Jaworska (2011)^[1609], Jaworska et al. (2011)^[1611], Kujawa (2009)^[1752], Kujawa & Gierczyk (2010)^[1770], Kujawa et al. (2012)^[1784], Łuszczyński (2020)^[1909], Teodorowicz (1939)^[3304]

w rejestrze grzybów chronionych i zagrożonych GRej

zapisy w GRej wg stanu na 26.03.2026 18:30 1 znaleziska Geastrum berkeleyi (gwiazdosz angielski) na terenie Polski

ID na żółtym tle, to oznaczenie zweryfikowane przez kustosza GRej, pozostałe oczekują na weryfikację ze statusem przyjęty [tj. wpis poprawny pod względem formalnym].

Poniżej są pokazane fotografie załączone do wpisu GRej. Po kliknięciu na ID wpisu, w rekordzie GRej czasem mogą być pokazane fotografie z wątku bio-forum.pl związanego z tym wpisem; w tym wypadku bez 100% pewności, czy dotyczą one wpisu. Aby upewnić się które odnoszą się do wpisu, należy zajrzeć do wątku.

BD48 68907

ID 68 907 oznaczenie: Geastrum berkeleyi; lokalizacja: Rąbiń, ur. Rąbiń, oddz. 142, BD48; data zbioru: 19 cze 2007; sielisko, podłoże, sposób wzrostu: las liściasty, obecność jesionów, głogu, na ziemi, 2 egzemplarze obok siebie; leg. Michał Wójtowski, det. Anna Kujawa; eksykat: Tak, w Stacji ZBŚRiL PAN, 1/19.06.07; uwagi: [notatka: nie] [fotografie: nie]; publikacja: Kujawa A. 2008. „Grzyby wielkoowocnikowe zadrzewień śródpolnych, parków wiejskich i lasów gospodarczych Parku Krajobrazowego im. gen. Dezyderego Chłapowskiego”. Praca Doktorska wykonana w Zakładzie Ekologii Roślin i Ochrony Środowiska, Wydział Biologii UAM, pod kier. prof. dr hab. Anny Bujakiewicz (msc.). Kujawa A., Gierczyk B. 2010. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część. III. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2007. Przegląd Przyrodniczy 21(1): 8-53;

cechy makroskopowe

cechy mikroskopowe

występowanie

uwagi

wybrane okazy · selected collections ⇈

publikacje w bazie Projektu Bibliografii Grzybów Wielkoowocnikowych Polski (z adnotowanym wykazem taksonów):

w rejestrze grzybów chronionych i zagrożonych GRej