Xerocomus

podgrzybek
na stronie — Budowa owocnika · Występowanie · Dla grzybiarzy · klucz

budowa owocnika

Owocnik zbudowany z trzonu i kapelusza. Hymenofor rurkowy. Barwy od żółtawej do oliwkowej. Pory dosyć szerokie. Kapelusze przeważnie suche i zamszowe, nawet w czasie wilgotnej pogody. Trzony wysmukłe, wąskie i cylindryczne, rzadziej zgrubiałe w środkowej części. Brak pierścienia. Na trzonie nie ma siateczki. Zarodniki kształtu eliptyczno-wrzecionowatego. Gładkie. Wysyp zarodników oliwkowobrązowy.

występowanie

Częściowo tworzą mikoryzy. Rodzaj liczy 10 gatunków w Europie, z czego w Polsce 6 do 7.

dla grzybiarzy

Podgrzybki to rodzaj pokrewny borowikom i czasem do nich włączany. Owocniki są zwykle drobniejsze i bez pękatych trzonów. Powierzchnia trzonu bez siateczki. Wszystkie podgrzybki to chętnie zbierane grzyby jadalne.
Klucz do Xerocomus (podgrzybek)

Klucz za:
Moser, M., 1983, Die Roehrlinge und Blaetterpilze (Polyporales, Boletales, Agaricales, Russulales) in Kleine Kryptogamenflora, Band IIb/2 Gustav Fischer Verlag, Stuttgart (5., bearbeitete Auflage).
Nieco zmodyfikowany.
Gatunekcechy charakterystycznesiedlisko, występowanie
1. Kapelusz u młodych owocników intensywnie karminowoczerwony, z wiekiem płowiejący.
Xerocomus rubellus
Xerocomus rubellus (podgrzybek czerwonawy) edible
k. u młodych owocników intensywnie karminowoczerwony, z wiekiem płowiejący; t. zwykle czerwony
w lasach liściastych, w trawiastych, wilgotnych i słonecznych miejscach
rzadki
gromadnie
7-9
2. Owocniki wyrastają pasożytniczo na owocnikach tęgoskóra (Scleroderma citrinum).
Xerocomus parasiticus
Xerocomus parasiticus (podgrzybek tęgoskórowy [podgrzybek pasożytniczy]) edibleprotectedred listGREJ
wyrastają pasożytniczo na owocnikach tęgoskóra
w jasnych mieszanych lasach z domieszką dębów i buków
rzadki
grupkami
8-10
3. Kapelusz brązowy, wilgotny silnie śluzowaty
Xerocomus badius
Xerocomus badius (podgrzybek brunatny) good edibletrade
Kapelusz ciemnobrązowy, zwykle lepki. Pory żółte, zieleniejące przy dotknięciu, drobne. Miąższ nieznacznie błękitnieje.
lasy iglaste, głównie sosnowe, u podnóży drzew
pospolity
pojedynczo
8-10
4. Kapelusz brązowy w różnych odcieniach oliwkowych, pomarańczowych, ochrowych; powierzchnia kapelusza sucha, wilgotna może być nieco lepka
Xerocomus chrysenteron
Xerocomus chrysenteron (podgrzybek złotopory [podgrzybek złotawy]) edibletrade
Kapelusz najczęściej oliwkowy, popękany na drobne poletka. W pęknięciach miąższ czerwonawy; zarodniki zaokrąglone na obu końcach
w lasach iglastych, mieszanych, wilgotnych i średnio zacienionych
pospolity
w grupach
7-11
 Xerocomus pruinatus (borowik oprószony [podgrzybek aksamitny])
t. początkowo czysto żółty, potem czerwienieje od podstawy; brzeg k. często przebarwiony winnoczerwono; zarodniki drobno rowkowane
 
 Xerocomus porosporus (podgrzybek obciętozarodnikowy) (=truncatus)
zarodniki ścięte na szczycie; trzon od podstawy szarzeje; w miejscach pęknięć skórki kapelusza miąższ żółty (nie czerwony)
lasy liściaste, parki
Xerocomus subtomentosus
Xerocomus subtomentosus (podgrzybek zajączek) edibletrade
Xerocomus subtomentosus
kapelusz oliwkowy, wyraźnie zamszowy; pory duże, rurki zbiegają po trzonie.
lasy liściaste i mieszane
pospolity
pojedynczo, rzadziej w grupach
7-10
Xerocomus spadiceus
Xerocomus spadiceus (podgrzybek żeberkowany) edible
trzon żółty z brązowym rysunkiem, nie zawsze wyraźnym, siateczki o dużych oczkach, u podstawy zwężony i zaostrzony; k. brązowy do czerwonobrązowego, w reakcji z oparami NH3 momentalnie zielenieje, potem sinieje; pory żółte do ciemnożółtych
w ciepłych lasach liścistych, pod dębami i grabami
 Xerocomus moravicus
trzon u podstawy zwężony, pory białawe, z odcieniem beżowym. Kapelusz żółtobrązowy, jasnopomarańczowy; syn. B. tumidus
liściaste
w Polsce nie notowany
 Xerocomus armeniacus Quel. (p. brzoskwiniowy) red listGREJ
kapelusz morelowy, następnie piaskowy. Trzon ochrowy, u podstawy zwężony
iglaste i liściaste
bardzo rzadki
8-9

Boletus pulverulentus
Boletus pulverulentus (borowik klinowotrzonowy [borowik omglony]) ediblered list
Boletus pulverulentus
wszystkie części owocnika silnie siniejące i czerniejące
all parts of fruitbody turning, when touched, an intense blue and then becoming black.
 
Copyright © 1997-2014 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
wersja publikacji 02.08.2014.www · ostatnio zmieniana/last modified 19.01.2010 · została utworzona/was created 04.11.1997
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Xerocomus.htm">podgrzybek - Xerocomus - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>