Galerina marginata (Batsch) Kühner (1935)

Kapelusz higrofaniczny, wilgotny ochrowobrązowy do ciemnobrązowego, czerwonawobrązowego, suchy żółtobrązowy; (10)15-25(40) mm średnicy, początkowo półkulisty, wypukły z wiekiem płaski, w centrum z zagłębieniem lub szerokim garbkiem; powierzchnia gładka, sucha, matowa lub nieco lśniąca; w młodości przy brzegu z włókienkami osłony; brzeg równy, ostry, wilgotny nieco prześwitująco prążkowany.

Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem któr

Trzon żółtobrązowy do ciemnobrązowego; 25-60 x 1.5-5 mm, równogruby, pełny, z wiekiem pusty; pierścień włóknisty lub ±błoniasty, zwisający, nietrwały, białawy, zwykle brązowo zabarwiony przez zarodniki; powierzchnia poniżej pierścienia wyraźnie biało kłaczkowato-włóknista na brązowym tle, powyżej pierścienia biało ziarnista na ochrowym tle.

Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekste

Barwa wysypu zarodników rdzawobrązowy.

Pileus hygrophanous, when moist ochre-brown to dark brown, reddish-brown, dry yellow-brown; (10)15-25(40) in diameter, initially hemispherical, convex with age plane, depressed or otherwise broadly umbonate; surface smooth, dry, dull or slightly glossy; when young with velar fibrils at the margin; margin entire, acute, when moist somewhat translucent-striate.
Lamellae light brown, with age reddish-brown; broad, at the stipe notched and adnate; edge white tomentose.
Stipe yellow-brown to dark brown; 25-60 x 1.5-5 mm, equal, solid, hollow with age; the ring fibrous or membranous, pendant, fleeting, off-white, usually brown coloured by spores; surface below the ring distinctively white floccose-fibrillose on brown background, above the ring white granular on ochre background.
Flesh light ochre to brown, thin; smell and taste farinaceous, mild. Better not attempt a palatability testing as the fungus is strongly poisonous.
Spore print rusty-brown.

Zarodniki migdałowate, umiarkowanie brodawkowane, z wyraźną łysinką (suprahilar plage), 8.5-10 × 5-5.5 µm [102], 7.7-10.6 × 4.7-6.5 µm [26V], 8-11 × 5-6.5 µm [106].

Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który właśnie czyt

Skórka kapelusza ze słabo rozwiniętą warstwą śluzowaciejących strzępek (ixocutis).

Spores ellipsoid do ovate, moderately verrucose, with plage, -10.5 x 5-5.5 µm [102]) . Cheilocystidia lagegeniform to fusiform, 30-60 x 8-18 µm; pleurocystidia not abundant, simillar but bigger.

Częsta. Owocniki wyrastają od lata do jesieni, pojedynczo, częściej w grupach lub prawie w wiązkach, na rozkładającym się drewnie drzew iglastych (te z drzew liściastych należą do innych podobnych gatunków [26V]), także na trocinach, zżynkach i pniakach oraz na zagrzebanym drewnie.

Common. Summer-fall, solitary, gregarious or semiclustered, on dead conifer wood (on hardwood are other Galerina species [26V]), on sawdust, wood chips, stumps or buried wood.

Śmiertelnie trująca o toksynach analogicznych do muchomora sromotnikowego (Amanita phalloides).

Deadly poisonous. Of toxicity the same as Death Cap (Amanita phalloides).

Na drewnie liściastym rośni też podobna hełmówka jesienna (Galerina autumnalis), wyróżnia się zżelatynowaną skórką kapelusza i podłożem na którym wyrasta, poza tym bardzo podobna i często synonimizowana z hełmówką obrzeżoną (Galerina marginata).

Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który w

Podobna Galerina praticola wyrasta wśród mchów na wilgotnych terenach trawiastych.

On deciduous wood can be also found a similar Galerina autumnalis, distinguished by gelatinized cuticle of the cap and the substrate on which it grows, otherwise it is very similar and often considered synonymal with Galerina marginata. Specimens Galerina marginata growing on hardwood are also included taxonomically under the name Galerina unicolor.
Similar Galerina praticola can be found in the moss on waterlogged grasslands.