Sarcodon imbricatus (L.) P. Karst
| |||
|
owocnik (Fruitbody)
 |
Hymenofor kolczasty; kolce początkowo białawe, potem szare i brązowe z purpurowym odcieniem; 5-10 mm długości, 1 mm grubości; hymenofor zbiegający na trzon.
Trzon młody białawy, z wiekiem szarawy, brązowawy, podstawa jaśniejsza; 30-80 x 10-30; powierzchnia aksamitna, gładka; cylindryczny do maczugowatego; pełny.
Miąższ białawy, z wiekiem szarobrązowy, także w podstawie trzonu; kruchy; zapach słaby, korzenny, smak łagodny do lekko gorzkiego, przyjemny.
Sporocarps large, 60-200(300) mm in diameter. Pileus brown, with reddish tint, margin lighter coloured, to whitish; surface with darker scales, dark brown to black-brown, thick, triangular, erect scales; the scales usually concentric; irregularly spherical, initially convex, with age plane, centrally depressed, and undulating.
Hymenophore spinose; spines at first whitish, later grey and brown with a purple tint; 5-10 mm long, 1 mm thick; decurrent.
Stipe young whitish, with age greyish, brownish, the base lighter-coloured; 30-80 x 10-30; surface velutinous, smooth; cylindrical to clavate; solid.
Flesh whitish, with age grey-brown, also in the base of the stipe; fragile; odour weak, spicy, taste mild to faintly bitter, pleasant.
zarodniki (Spores)
Spore print grey-brown. Spores subglobose, with angular tubercles, brownish, 6-8 x 5-5.5 µm.
występowanie
Common in mountains. Summer-fall, solitary, gregarious, clustered in spruce and pine forests; prefer acidic, sandy soils.
wartość (Importance)
Edible when young. Older specimens are slightly bitter.
Sarniak sosnowy (Sarcodon squamosus) jest niemal identyczny. Odróżnia się głównie partnerem mikoryzowym, którym jest sosna.
uwagi (Remarks)
 |
| S. scabrosus |
Of similar colour but more finely squamulose is Sarcodon scabrosus. It grows in deciduous forests. Its flesh discolours deeply blue in the base of the stipe and is very bitter.
 |
| Hydnum repandum |
Najczęściej spotykanym gatunkiem o kolczastym hymenoforze jest kolczak obłączasty (Hydnum repandum) ma on barwę żółtą do pomarańczowordzawej i z wierzchu jest bardzo podobny do kurki (Cantharellus cibarius).
Hedgehog (Hydnum repandum) (photo) is a more common species with spinose hymenophore, it is yellow to orange-rusty coloured and bears close resemblance to Chanterelle, Yellow Chanterelle (Cantharellus cibarius).
wybrane znaleziska · selected collections
|
strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostępna tylko w Pełnej Wersji - przejdź teraz
page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in Full Version - use now
w rejestrze grzybów chronionych i zagrożonych (GREJ) — specyfikacja zapisów wg stanu na dzień 2012.01.15Przyjęte do rejestru:
· z podanym ATPOL: 39646 BF-24, 22220 CB-14, 25091 CB-14, 25092 CB-24, 23036 CB-53, 44655 CB-67, 155290 DF-98, 138927 DG-04, 146890 DG-23, 170381 DG-26, 72825 DG-27, 111702 DG-27, 155295 DG-27, 44014 EG-28, 76044 EG-28, 45168 EG-29, 123350 EG-35, 44130 GD-93,
• Oczekujące na przyjęcie:
· z podanym ATPOL: 39656 BF-25, 78593 CB-14, 77034 CB-24, 78597 CB-24, 78598 CB-24, 79856 CB-44, 84295 EF-16, 74386 EG-32, 86243 FE-95,
· bez ATPOL lub wadliwy: 42220, 46502, 48574,
Zapisy w GREJ wg stanu na dzień 2012.01.15
22220 Sarcodon imbricatus; 1 km za m. Śluza w stronę Tuszkowy, CB-14; 06.10.2005; Las iglasty, sosna.; Piaszczyste, igliwie, mech. 1 owocnik; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: u mnie, fot. tak, notatka: tak; publikacja: Kujawa 2005. "Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych" - nowa forma gromadzenia danych mikologicznych pochodzących od amatorów. Podsumowanie roku 2005. Przegl. Przyr. 16 (3-4): 17-52
uwagi: Bardzo póżno w tym roku pojawiły się te grzyby.
fot. 20967 fot. 20968
23036 Sarcodon imbricatus; Bory Tucholskie, 500 m na wschód do leśniczówki Bachorze, przy zielonym szlaku, CB-53; 08.10.2005; skraj boru chrobotkowego; posród mchów i porostów z rodzaju Cladonia pojedynczo; leg. Błażej Gierczyk; det. Błażej Gierczyk; eksykat: tak, herbarium autora, fot. tak, notatka: tak; publikacja: Kujawa 2005. "Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych" - nowa forma gromadzenia danych mikologicznych pochodzących od amatorów. Podsumowanie roku 2005. Przegl. Przyr. 16 (3-4): 17-52
uwagi:
fot. 22411 fot. 22412
25091 Sarcodon imbricatus; Tuszkowy, CB-14; 11.11.2005; Młodnik sosnowy.; Piaszczyste,mech. Jeden owocnik.; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa 2005. "Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych" - nowa forma gromadzenia danych mikologicznych pochodzących od amatorów. Podsumowanie roku 2005. Przegl. Przyr. 16 (3-4): 17-52
uwagi: fot. 25455
25092 Sarcodon imbricatus; Kalisz Kaszub.okolice PKP, CB-24; 11.11.2005; Las sosnowo-brzozowy.; Na poboczu drogi leśnej. jeden owocnik.; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa 2005. "Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych" - nowa forma gromadzenia danych mikologicznych pochodzących od amatorów. Podsumowanie roku 2005. Przegl. Przyr. 16 (3-4): 17-52
uwagi: fot. 25458
39646 Sarcodon imbricatus; 4 km od Pokrzywna - dolnośląskie, BF-24; 06..2.23.0; las świerkowy, na skarpie drogi; piaszczyste- gliniane 3 sztuki owocnikow; leg. Jarosław Szlegier; det. Jarosław Szlegier; fot. tak, ; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2007. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych. Część II. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2006. Przegląd Przyrodniczy 18(3-4): 3-70
uwagi: fot. 49865
• 39656 Sarcodon imbricatus; Polanica Zdrój w kierunku Nw. Łomnicy, BF-25; 27.08.2006; Las świerkowy z domieszką buka, ok. 400 m. n.p.m., skarpa; piaszczysta skarpa Ok. 20 owocników, przeważnie młodych; leg. Piotr Perz; det. Piotr Perz; eksykat: Będzie u kustosza bazy, fot. nie, notatka: tak, w postaci tego zgłoszenia; publikacja: nie
uwagi: bez uwag
• 42220 Sarcodon imbricatus; Niepoczołowice,pow. wejherowski,pomorskie; 10.09.2005; młody las mieszany, brzozy i świerki; na mchu 3 sztuki, w kolejnym miejscu 5; leg. Magda Malinowska; det. Magda Malinowska; fot. tak,
44014 Sarcodon imbricatus; Kwiatoń k/Uścia Gorlickiego, woj. małopolskie, EG-28; 05.09.2006; las jodłowo - świerkowy z pojedynczymi drzewami liściastymi; pod świerkami, na ziemi wśród ściółki grupkami po kilka owocników, razem ponad 25 szt.; leg. Zygmunt Augustowski; det. Zygmunt Augustowski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: tak; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2007. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych. Część II. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2006. Przegląd Przyrodniczy 18(3-4): 3-70
uwagi: Sarniak dachówkowaty
fot. 56350 fot. 56351
44130 Sarcodon imbricatus; 13 km przed Włodawą od strony Lublina ok 200 m od szosy w głąb lasu, GD-93; 23.09.2006; świerk, dąb, sosna, brzoza; na ziemi 2 owocniki zrośniete ze sobą trzonami, trzeci w odległości ok 30 cm, dosyć; leg. Robert Kozak; det. Marek Kruskal; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2007. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych. Część II. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2006. Przegląd Przyrodniczy 18(3-4): 3-70
uwagi: fot. 56524
44655 Sarcodon imbricatus; za torami m. Łążek pow. świecki gm. Osie woj. kuj-pom. Bory Tucholskie, CB-67; 24.09.2006; sosnowo-świerkowy; na ziemi,wokół dużo gałązek ok. 10 szt. co kilka metrów; leg. Janusz Kwiecinski; det. Janusz Kwiecinski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: spotkałem też pojedyńcze sztuki ok.4 km od wysypu w Łążku; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2007. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych. Część II. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2006. Przegląd Przyrodniczy 18(3-4): 3-70
uwagi: fot. 57342
45168 Sarcodon imbricatus; Krzywa k/Gładyszowa, pow. Gorlice, Beskid Niski, EG-29; 22.09.2006; cieniste stanowisko w lesie jodłowo - świerkowym, nad potokiem; na ziemi wśród ściółki i roślinności zielnej ponad 30 owocników w zwartych grupkach po kilka, niektóre bezmyślnie zniszczone przez pozyskiwaczy runa; leg. Zygmunt Augustowski; det. Zygmunt Augustowski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: tak; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2007. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych. Część II. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2006. Przegląd Przyrodniczy 18(3-4): 3-70
uwagi: Sarniak dachówkowaty
fot. 58126 fot. 58127
• 46502 Sarcodon imbricatus; mój ogród, Niechanowo, pow.Gnieźnieński, Wielkopolskie; 08.10.2006; w pobliżu brzóz, modrzewi; w trawie blisko płota,żyzne gleby, czarna ziemia. pojedynczo, w małych grupach(2); leg. Justyna Winiarska 2grzyb; det. Justyna Winiarska 2grzyb; eksykat: nie, fot. tak, notatka: tak
uwagi: fot. 60380fot. 60381fot. 60382
• 48574 Sarcodon imbricatus; PN Bory Tucholskie w pobliżu miejsc. Czernica; 06.10.2006; bór; na ziemi w grupie, 2 owocniki; leg. Łukasz Lamentowicz, Michał Słowiński ; det. Marek Zychla; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 63797 fot. 63798
Zdjęcia wykonał Michał Słowiński.
72825 Sarcodon imbricatus; 3 km W, Zubrzyca Górna, woj. małopolskie, pow. nowotarski, gmina Jabłonka, na wysokości 829m npm, DG-27; 20.07.2007; las iglasty jodłowo - świerkowy; na ziemi w mchu, wśród krzewinek borówki czarnej jagody, między lepiężnikami i skrzypami trzy owocniki pojedynczo i dwie grupki po kilka sztuk na powierzchni jednego metra kwadratowego, w pobliżu teren podmokły; leg. Joanna Gądek; det. Joanna Gądek; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2010. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część. III. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2007. Przegląd Przyrodniczy 21(1): 8-53
uwagi:
fot. 110458 fot. 110459 fot. 110460
• 74386 Sarcodon imbricatus; Podłaźce, Pieniński Park Narodowy, EG-32; 18.08.2007; Mała grupa świerków na polanie; na ziemi trzy grupy po dwa owocniki; leg. Piotr Chachuła; det. Piotr Chachuła; eksykat: tak (pojedzie do A. K.), fot. tak, notatka: tak
uwagi: N 49st24'56,5"; E 20st22'22,5"; H - 650 m n.p.m.
fot. 114323 fot. 114324 fot. 114325
76044 Sarcodon imbricatus; Smerekowiec, gorlicki Beskid Niski, EG-28; 01.09.2007; Las jodłowy ze świerkiem i bukiem, pod świerkami; na ziemi wśród ściółki i krzewinek borówki czarnej grupkami po kilka sztuk; leg. Zygmunt Augustowski; det. Zygmunt Augustowski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2010. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część. III. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2007. Przegląd Przyrodniczy 21(1): 8-53
uwagi: Sarniak dachówkowaty
fot. 118384 fot. 118385
• 77034 Sarcodon imbricatus; Tuszkowy, CB-24; 09.09.2007; Młodnik sosnowy; W ziemi Kilka owocników; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: tak
uwagi: fot. 120430 fot. 120431
• 78593 Sarcodon imbricatus; Tuszkowy, CB-14; 23.09.2007; Młodnik sosnowy; W ziemi Kilka owocników; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: tak, u Kustosza Bazy, fot. tak, notatka: tak
uwagi: fot. 124011
• 78597 Sarcodon imbricatus; Kalisz Kaszubski, CB-24; 23.09.2007; Las sosnowy.; w trawie ,ściółce Kilkanaście owocników; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: tak, u Kustosza Bazy, fot. tak, notatka: tak
uwagi: fot. 124025
• 78598 Sarcodon imbricatus; Szklana huta, CB-24; 23.09.2007; Las sosnowy; W ziemi 5 owocników; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: tak, u Kustosza Bazy, fot. tak, notatka: tak
uwagi: fot. 124028
• 79856 Sarcodon imbricatus; Bory Tucholskie - Zaborski Park Krajobrazowy, CB-44; 02.10.2007; młody las sosnowy (zagajniki); wśród igliwia na ziemi pojednczo oraz w grupach do kilkudziesięciu sztuk; leg. Wojciech Mazurkiewicz; det. Wojciech Mazurkiewicz; eksykat: tak, fot. tak, notatka: nie
uwagi: zdjęcia:
fot. 126968 fot. 126969 fot. 126970 fot. 126971 fot. 126972
Rośnie na obszarze paru kilometrów kwadratowych lasu. Wygląda na ten sam gatunek.
• 84295 Sarcodon imbricatus; Między Kargowem, a Chałupkami, pow. buski, gmina Tuczępy, woj. świętokrzyskie, EF-16; 03.11.2007; las sosnowy; na ziemi dwa stanowiska w odległości pięćdziesieciu metrów, na jednym 10, a na drugim 12 owocników; leg. Zbigniew Oziębło; det. Zbigniew Oziębło; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: owocniki w stanie zejściowym
fot. 135932 fot. 135933 fot. 135934
• 86243 Sarcodon imbricatus; 3 km NE, Ludian , gm. Pysznica, FE-95; 02.12.2007; bór sosnowy świeży; na ziemii w mchu kilkadziesiąt w grupach po kilka na powierzchni kilku ha; leg. Wiesław Smyrski; det. Wiesław Smyrski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: owocniki zlokalizowane w listopadzie, dzisiaj sfotografowane
fot. 139190 fot. 139191 fot. 139192 fot. 139193
111702 Sarcodon imbricatus; Zubrzyca Górna, gmina Jabłonka, pow.nowotarski, woj.małopolskie, DG-27; 05.08.2008; las świerkowo-jodłowy; na ziemi kilkadziesiąt owocników w grupach po kilka sztuk i pojedynczo; leg. Joanna Gądek; det. Joanna Gądek; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część IV. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2008. Przegląd Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi:
fot. 195193 fot. 195194
123350 Sarcodon imbricatus; Kosarzyska, pow. nowosądecki na wysokości pętli autobusowej, EG-35; . . 0.2006; las iglasty z przewagą jodły i świerka, blisko potoku; na ziemi w igliwiu pojedynczo; leg. Jurek Ruszel; det. Jurek Ruszel; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 222427
138927 Sarcodon imbricatus; SE Czernichów, gmina Czernichów, pow.żywiecki, woj.śląskie, DG-04; 21.07.2009; las liściasty grabowo-brzozowy z domieszką świerka; na ziemi jeden owocnik; leg. Joanna Gądek; det. Joanna Gądek; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi:
fot. 258142
146890 Sarcodon imbricatus; Zbocza Pietraszki góra między Nieledwią a Lalikami gm. Milówka pow. Zywiec woj. śąskie, DG-23; 04.09.2009; las świerkowy z niewielka domieszką jodły; gruba ściółka iglasta; także na skraju łąki przylegającej do lasu kilkanaście egzemplarzy w niewielkim oddaleniu od siebie, pojedynczo lub podwa trzy egzemplarze; leg. Ryszard Taran; det. Ryszard Taran; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 278449
fot. 278450
fot. 278451
Grzyby obserwuje w tym lesie od kilkunastu lat. Zauważam wyraźną tendencje spadkową. W połowie lat 90-tych było ich dużo w lasach otaczających Nieledwie. Teraz spotykam ich coraz mniej.
155290 Sarcodon imbricatus; lasy NE Maków Podhalański, pow. suski, woj. małopolskie, DF-98; 25.09.2009; las iglasty z przewagą jodły i świerka, pojedyncze buki; na ziemi trzy owocniki; leg. Janusz Gądek; det. Joanna Gądek; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi:
fot. 303277 fot. 303278
155295 Sarcodon imbricatus; 3 km W Zubrzyca Górna, pow. nowotarski, woj. małopolskie, DG-27; 04.10.2009; górski las iglasty jodłowo-świerkowy; na ziemi jeden owocnik; leg. Joanna Gądek; det. Joanna Gądek; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: Potwierdzenie zgłoszenia z 2007 r ID: 72825 i z 2008r ID:111702.
fot. 303329
170381 Sarcodon imbricatus; Lipnica Wielka (od strony Przywarówki), pow. nowotarski, woj. małopolskie, DG-26; 14.08.2010; las iglasty, jodłowo-świerkowy; na igliwiu w grupie 6 owocników; leg. Waldemar Czerniawski; det. Waldemar Czerniawski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 360509
literatura · references
· Gumińska B., Wojewoda W., 1983 — Grzyby i ich oznaczanie. [5]
· Breitenbach J., Kraenzlin F., 1986 — Fungi of Switzerland 2 - Non gilled fungi [26II]
· Hagara, L., Antonin, V., Baier, J., 1999 — Houby. [49]
· Dermek A., 1988 — Grzyby znane i mniej znane. [9]
· baza „publikacje po 2000 r.”
w Internecie · direct links — lista 11 linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w Pełnej Wersji - przejdź teraz
list of 11 external links available in Full Version - use now
wersja publikacji 15.01.2012.www · ostatnio zmieniana/last modified 30.11.2009 · została utworzona/was created 13.07.2002
kod html: <a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Sarcodon_imbricatus.htm">sarniak świerkowy - Sarcodon imbricatus - sarniak dachówkowaty - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>
BBCode na wielu forach: [url=http://www.grzyby.pl/gatunki/Sarcodon_imbricatus.htm]sarniak świerkowy - Sarcodon imbricatus - sarniak dachówkowaty - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl[/url]