Russula grisea (Pers.) Fr. ss. Gill.

Kapelusz różnobarwny, ciemnoszary, stalowoszary, gołębioszary, oliwkowo-czarniawy, z odcieniami lila, szaroróżowym, ochroworóżowym lub z jasnymi plamami tych kolorów; 50-110 mm średnicy, półkulisty, z wiekiem rozpostarty i wklęsły; jędrny; brzeg równy, na starość krótko karbowany; skórka gładka, sucha, matowa, zdzieralna do połowy promienia kapelusza.

Blaszki gęste, cienkie, łamliwe, wąsko przyrośnięte, często rozwidlone przy trzonie, z blaszeczkami, prawie tępe na brzegu kapelusza; kremowobiałe, z wiekiem kremowoochrowe lub jasno-cytrynowo-zielonkawe; zmarszczki między blaszkami nieliczne.

Trzon jędrny; krępy, 40-90 x 12-32 mm; równogruby, czasem wygięty, gładki, biały, czasem nabiegły lila lub różowawo, u podstawy przebarwiający się brązowawo; pełny, z wiekiem o watowatym rdzeniu.

Miąższ miąższ gruby, zwarty, biały, po dłuższym czasie przebarwiający się słabo różowolila; zapach słaby, nieokreślony; smak łagodny lub w blaszkach słabo piekący; pod wpływem FeSO₄ różowopomarańczowy lub morelowy.

Pileus colourful, dark grey, steel-grey, pigeon-grey, olive-blackish, with lilac shades, grey-pink, ochraceous-pink or with like-coloured lighter spots; 50-110 mm in diameter, hemispherical, with age plane and concave; firm; margin even, at maturity shortly crenate; cuticle smooth, dry, dull, peelable up to 1/2 from the margin of the cap.

Lamellae close, thin, fragile, adnexed, often forking at the stipe, with lamellulae, near obtuse at the margin of the cap; creamy-white, with age creamy-ochraceous or pale lemon-greenish; sparsely venose.

Stipe firm; squat, 40-90 x 12-32 mm; equal, sometimes bent, smooth, white, sometimes tinged lilac or pinkish, at the base discolors brownish; solid, with age stuffed.

Flesh thick, compact, white, discolouring weak pink-lilac after a long while; odour faint, indefinite; taste mild or weakly stinging in the gills; in reaction with FeSO₄ pink-orange or apricot coloured.

Wysyp zarodników kremowy (C). Zarodniki elipsoidalne, brodawkowato-kolczaste, brodawki połączone w nieliczne +- równoległe i wygięte grzebienie, miejscami połączone w niepełną siateczkę, łysinka mała, 6.5-8(9) x 5.5-6.5 µm.

Spore print cream coloured (C). Spores ellipsoid, verrucose-spinose, verrucae joined to form a few +- parallel and bent ridges, at places connected to form partial reticulum, small suprahilar plage, 6.5-8(9) x 5.5-6.5 µm.

Dość często w lasach liściastych i mieszanych z udziałem buka. Preferuje gleby ciężkie, obojętne lub zasadowe.

Common in deciduous and mixed forests under beech trees, prefer loamy neutral or basic soils.

Russula grisea sensu J. Schaffer 1952 jest tożsama z gołąbek fiołkowozielony (Russula ionochlora Romagn.) (fot.); ten jest generalnie mniejszy i drobniejszego pokroju, skórka kapelusza jest mniej wyraźnie oszroniona a blaszki i wysyp zarodników jaśniejsze, zarodniki są słabiej ornamentowane; kapelusz w centrum mniej lub bardziej zielonawy, ku brzegom fiołkowy, bez szarej barwy.

Russula grisea sensu J. Schaffer 1952 is identical with Russula ionochlora Romagn. (photo); the latter being generally smaller and of finer stature, cuticle of the cap is less distinctly pruinose and its gills and spore print lighter coloured, spores are less ornamented; the cap centrally more or less greenish, towards margins violet coloured, lacking grey tinge.