GREJ

Phellinus ferruginosus (Schrad.) Pat. (1900)

czyreń rdzawy
Phellinus ferruginosus
hymenofor · hymenophore; 22.10.2006, okolice Wrocławia, dolina Odry-Oławy; znal. 061022.4
copyright © by Marek Snowarski
Phellinus ferruginosus
pokrój · habit
Phellinus ferruginosus
hymenofor · hymenophore

owocnik (Fruitbody)

Phellinus ferruginosus
Phellinus ferruginosus
Owocnik wyłącznie rozpostarty, bez skłonności do tworzenia odstających kapelusików; Tworzy powłoki nieregularne o znacznej długości w zależności od ograniczeń stwarzanych przez podłoże i grubości 1-5(8) mm; powierzchnia na pionowych podłożach z nieregularnymi guzkami o średnicy 1-2 mm, poza tym gładka, pokryta porami; płonna strefa brzeżna za młodu szersza, u starszych egzemplarzy 1 mm szerokości, gdy młoda filcowato owłosiona, rdzawobrązowa, u starych egzemplarzy silnie odcinająca się żółtobrązowa.

Pory żółte, czerwono-brązowe do rdzawobrązowych i szaro-brązowych u starych egzemplarzy; okrągławe, bardzo drobne - 5-7 na mm, 0.15-0.2 mm średnicy, z wiekiem pory zarastają; zdażają się formy silnie różniące się wielkością por. Rurki jednowarstwowe, 0.5-4(8) mm grubości

Miąższ (łożysko) cienki, do 1 mm grubości, wilgotny o korkowatej konsystencji, suchy twardy i kruchy. Puste przestrzenie w podłożu bywają przerośnięte brązową grzybnią z długimi brązowymi szczecinkami.

Sporocarp exclusively resupinate, without tendency to form projecting pileoli; Develops irregular patches of considerable length depending on the type of the substrate, 1-5(8) mm thick; surface on perpendicular substrates with irregular tubercles 1-2 mm in diameter, otherwise smooth, covered with pores; sterile marginal zone in young specimens wider, in mature 1 mm across, when young tomentose, rusty-brown, in mature specimens distinctly bounded yellow-brown.

Pores yellow, red-brown to rusty-brown and grey-brown in mature specimens; rounded, very tiny - 5-7 per mm, 0.15-0.2 in diameter, with age pores overgrow; there are forms very variable in pore size. Tubes single-layered, 0.5-4(8) mm thick

Flesh (subiculum) thin, up to 1 mm thick, when wet with corky consistency, tough and fragile when dry. Cavities in the substrate may be permeated with brown mycelium with long brown setal hyphae.

zarodniki (Spores)

Phellinus ferruginosus
Phellinus ferruginosus
Phellinus ferruginosus
setal hyphae
Wysyp zarodników biały. Zarodniki elipsoidalne, gładkie, hialinowe, niektóre z jedną kroplą, 4.5-5.5 × 3-3.5 µm.

Spore print white. Spores ellipsoid, smooth, hyaline, some with one drop, 4.5-5.5 × 3-3.5 µm.

występowanie

Dość częsty. Owocniki zwykle jednoroczne, wyrastają na przestrzeni całego roku na korze i drewnie leżących gałęzi i kłód (zwykle na ich spodniej i bocznej stronie) drzew liściastych, rzadziej na stojącym drewnie. Zwykle na buku, leszczynie, olszy i wierzbie.

Quite widespread. Sporocarps usually annual, found throughout the year on the bark and wood of branches and logs of hardwood trees lying on the ground (usually on the side and underside), sporadically on standing substrate. Usually on beech, hazel-tree, alder and willow.

wartość (Importance)

Powoduje zgniliznę drewna typu białego.

Causes white soft-rots.

uwagi (Remarks)

Jest kilka podobnych resupinatowych czyreni tworzących owocniki na drewnie liściastym. Z nich czyreń gąbczasty (Phellinus contiguus) ma znacznie większe pory (2-3 na mm), Phellinus ferreus ma bardziej wydłużone, cylindryczne zarodniki, w subiculum i strefie przyrostu nie ma szczeciniastych strzępek; czyreń rozpostarty (Phellinus punctatus) tworzy owocniki wieloletnie z rurkami ułożonymi w kilku warstwach; czyreń ciemnordzawy (Phellinus ferrugineofuscus) i Phellinus pouzarii wyrastają na drewnie iglastym.

There are several similar resupinate Phellinus forming fruitbodies on hardwood. Among them Phellinus contiguus has considerably larger pores (2-3 per mm), Phellinus ferreus has more elongated, narrower, cylindrical spores and lacks setal hyphae in subiculum and growing margin; Phellinus punctatus forms perennial fruitbodies with tubes in several layers; Phellinus ferrugineofuscus and Phellinus pouzarii grows on conifers.

wybrane znaleziska · selected collections

Phellinus ferruginosus
8f · 04 06 19 6
(luzni les, Svaty Jur, Słowacja)
Phellinus ferruginosus
17f · 06 10 22 4
(okolice Wrocławia, dolina Odry-Oławy) na opadłej gałęzi liściastej (opadła gałąź grabu?, dębu?, jesiona?) · (on fallen branch of decidious tree (Carpinus? Quercus? Fraxinus?))
Phellinus ferruginosus
11f · 06 08 14 8
(dolina Odry-Oławy)
znaleziska Phellinus ferruginosus na terenie Polski w rejestrze grzybów chronionych i zagrożonych (GREJ) — specyfikacja zapisów wg stanu na dzień 2012.04.13

Przyjęte do rejestru:
· z podanym ATPOL: 112520 AB-94, 156381 AD-18,

Zapisy w GREJ wg stanu na dzień 2012.04.13

112520 Phellinus ferruginosus; Puszcza Bukowa, 1,7 km na W od Kołbacza, gm. Stare Czarnowo, pow. Gryfino, zachodniopomorskie, AB-94; 13.01.2008; Buczyna pomorska; na sterczącym nad ziemią konarze liściastym (99%Bk) rozpostarty; leg. Grazyna Domian; det. Darek Karasiński; eksykat: TAK (u Darka Karasińskiego), tak, notatka: tak; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część IV. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2008. Przegląd Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi: czyreń rdzawy
fot. 197113 fot. 197114

omówiony w wątku http://www.bio-forum.pl/messages/33/145473.html

fot. 197115

156381 Phellinus ferruginosus; 2 km na S od Przełaz, pow. Świebodzin, woj. lubuskie, AD-18; 09.08.2006; łęg olchowo-jesionowy; na leżącej kłodzie gromadnie, zlewające się; leg. Tomasz Ślusarczyk; det. Tomasz Ślusarczyk; eksykat: tak nr. 446 w zielniku autora, tak, notatka: tak; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011a. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część V. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2009. Przegląd Przyrodniczy 22(4): 16-68
uwagi:
fot. 307048

literatura · references
[71] [26II] [49] [91] · baza „publikacje po 2000 r.”

Copyright © 2004-2012 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
wersja publikacji 13.04.2012.www · ostatnio zmieniana/last modified 22.12.2006 · została utworzona/was created 28.06.2004
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Phellinus_ferruginosus.htm">czyreń rdzawy - Phellinus ferruginosus - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>