opieńka żółtawa


Armillaria lutea Gillet (1873)
opieńka żółtawa (opieńka żółtotrzonowa, opieńka żółta)

syn. Armillaria gallica; syn. Armillaria bulbosa


Armillaria lutea
pokrój / habit; 26.10.2005, dolina Odry-Oławy w okolicach Wrocławia; znal. 051026.1
Copyright © by Marek Snowarski
Armillaria lutea
pokrój / habit; 22.10.2004, Wrocław, dolina Bystrzycy; znal. 041022.5
Copyright © by Marek Snowarski
Armillaria lutea
trzon, pierścień, blaszki / stipe, ring, lamellae; 22.10.2004, Wrocław, dolina Bystrzycy; znal. 041022.5
Copyright © by Marek Snowarski
Armillaria lutea
młode owocniki / young specimens; 22.10.2004, Wrocław, dolina Bystrzycy; znal. 041022.5
Copyright © by Marek Snowarski

Cechy makroskopoweMacro Armillaria luteaArmillaria lutea  Kapelusz higrofaniczny, czerwonobrązowy, mięsnobrązowy do różowobrązowego, suchy jaśniejszy, młode ciemniejsze, często z oliwkowym odcieniem; 25-100 mm średnicy, początkowo stożkowaty, z wiekiem wypukły do płaskiego; powierzchnia z brązowymi, żółtobrązowymi, barwą zbliżone do kapelusza, koncentrycznie rozmieszczonymi łuseczkami i kłaczkami, łuseczki dość długie (1-1.5 mm długości), zwykle długo utrzymują się na powierzchni kapelusza; brzeg początkowo podwinięty, prześwitująco prążkowany.
  Blaszki białe, z wiekiem jasnoróżowobrązowe i z rdzawoczerwonymi plamami; prosto przyrośnięte do krótko zbiegających.
  Trzon w górze jasnobrązowy, ku podstawie ciemniejszy, brązowy, u samej podstawy żółtozielony; 40-100 × 6-18 mm, równogruby, u podstawy ±bulwkowato rozszerzony; powierzchnia trzonu poniżej pierścienia pokryta zwykle obficie żółtawymi, pomarańczowożółtymi, brązowywi kłaczkowatymi resztkami osłony, gęściej w odcinku bliższym pierścienia. Pierścień wełnisty, nietrwały, niekiedy grubszy i dość trwały, na spodniej strony z żółtawymi, brązowiejącymi kłaczkami. Ryzomorfy z reguły obecne i liczne u podstawy trzonu.
  Miąższ biały, lekko różowawy. Zapach przyjemny, grzybowy, owocowy. Smak łagodny, po dłuższej chwili nieprzyjemny, ściągający, drażniący.
  Barwa wysypu zarodników biaława.
Cechy mikroskopoweMicro Armillaria lutea  Zarodniki elipsoidalne, gładkie, hialinowe, często z kroplami, 7-8.5 × 5-6 µm, Qav=1.4 - 1.6.
WartośćImportance   Jadalna podobnie jak i pozostałe opieńki. Zobacz uwagi na stronie rodzaju opieńka (Armillaria).
Występowanie   Częsta. Owocniki wyrastają pojedynczo lub w luźnych wiązkach, na korzeniach, pniakach i pniach drzew liściastych, z reguły na martwym drewnie, rzadko na iglastych; często owocniki wyrastają z ziemi, w znacznej odległości od najbliższego drzewa. U podstawy trzonu z reguły występują ryzomorfy. Unika gleb kwaśnych.
X1:05,01; X3:05,04;
UwagiRemarks
Armillaria lutea
A. cepistipes
  W lasach liściastych, rzadko spotyka się podobną opieńkę maczugowatą (Armillaria cepistipes). Jej owocniki są zwykle drobniejsze, łuski na kapeluszu drobniejsze, ciemniejsze i zgrupowane w centrum; trzon jest niemal nagi, pozbawiony znaczniejszych resztek osłony, pierścień bardzo słaby, często niewidoczny.
W rejestrze grzybów chronionych i zagrożonych (GREJ)
Specyfikacja zapisów na dzień 2010.03.10 14:35

Przyjęte do rejestru:
· z podanym ATPOL: 119782 AB-93,

W publikacjach po 2000 r. Armillaria lutea Gillet - Basidiomycota
wg. Index Fungorum: A. gallica Marxm. & Romagn.
synonimy: A. bulbosa (Barla) Kile & Watling, A. gallica Marxm., A. inflata Velen.
Żółciak 2000 (as: Armillaria galica), Nita i Bujakiewicz 2005 (as: Armillaria gallica), Żółciak 2003 (as: A. gallica), Łuszczyński 2007, Łuszczyński 2008 (as: A. gallica), Kujawa 2009,
Literatura (REFERENCES) Bas C., Kuyper Th. W., Noordeloos M.E., Vellinga E.C. 1995 - Flora Agaricina Neerlandica. Vol. 3. Tricholomataceae (2). p.37 [80.3]
Hagara, L., Antonin, V., Baier, J., 1999 - Houby. p.171 [49]
Bon, M., 1997 - Flore Mycologique d'Europe 4. Les Clitocybes, Omphales et ressemblants. p.93 [67.4]
W Internecie (LINKS) Lista (8) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w wersji profesjonalnej; tutaj użyj linku w tytule tego bloku aby je odszukać.
List of (8) external links available in professional version; here use link on the left to locate it.
Fotografie 1:1
(Natural size photographs)
Strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostępna tylko w wersji profesjonalnej
Page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in professional version


Wybrane znaleziska. Kliknij na miniaturkę aby zobaczyć tablicę wszystkich fotografii:
Selected collections. Click on small photo to see all pictures:
Armillaria lutea

05 10 26 - 1 - 13 fot.
(dolina Odry-Oławy w okolicach Wrocławia) kilka sztuk w lesie lęgowym; to samo miejsce co 011002-13 (few specimens in floodplain forest, same locality as 011002-13)
spores: 8.0 × 6.0, Q= 1.3, N= 22

Armillaria lutea

01 10 02 - 13 (Marek Snowarski) - 4 fot.
(Dolny Śląsk, dolina Odry) po 1-2 sztuki na ziemi, w wilgotnym obniżeniu starorzecza, pod jesionem, klonem polnym, grabem (in damp place, under Fraxinus excelsior, Acer campestre, Carpinus betulus)

Armillaria lutea

04 10 22 - 5 - 12 fot.
(Wrocław, dolina Bystrzycy) pojedynczo, wilgotne miejsce przy kanale odwadniającymi, olchy, wiązy (wet place, close to canal, Alnus/Ulmus; the same locality as 011002-13)

Armillaria lutea

05 10 08 - 15 - 3 fot.
(Slovakia, Strazovske vrchy Mts., Domanizska Lehota, valley Hodon (DOM1, Q6977c))



Copyright © 2005-2006 by Marek Snowarski
Ostatnia zmiana/MODIFIED: 27.03.2006 (utworzona/CREATED 26.06.2005) | Zobacz też rośliny naczyniowe Polski, atlas roślin
Wersja publikacji: 2010.03.10w


Najlepsze oferty pracy tylko w Portalu Praca.pl |