Atlas grzybiarza. Grzyby dopuszczone do obrotu

borowik szlachetny (Boletus edulis)
Boletus edulis

prawdziwek wszystkie odmiany (1)
"prawdziwek" w szerokim ujęciu, jego odmiany są często klasyfikowane w randze gatunków - borowik usiatkowany (Boletus reticulatus) (=Boletus aestivalis), borowik sosnowy (Boletus pinophilus) i bardzo rzadki w Polsce borowik ciemnobrązowy (Boletus aereus)
borowik usiatkowany (Boletus reticulatus)
Boletus reticulatus

mieści się w ramach szeroko ujmowanego prawdziwka (1)
piaskowiec kasztanowaty (Gyroporus castaneus)
Gyroporus castaneus

(23)
piaskowiec modrzak (Gyroporus cyanescens)
Gyroporus cyanescens

(24)
koźlarz babka (Leccinum scabrum)
Leccinum scabrum

(6) w rozporządzeniu z dopiskiem „wszystkie odmiany”
w praktyce nie są odróżniane inne drobne gatunki szarych i brązowych koźlarzy o ±niezmiennym miąższu, jak np. koźlarz różnobarwny (Leccinum variicolor)
koźlarz grabowy (Leccinum carpini)
Leccinum carpini

(8) w rozporządzeniu jest podany pod synonimem Leccinum pseudoscabrum>
koźlarz czerwony (Leccinum aurantiacum)
Leccinum aurantiacum

(7) w rozporządzeniu Leccinum rufum (Bull.) Gray koźlarz czerwony (wszystkie odmiany)
w praktyce mieści się tu kilka gatunków koźlarzy o czerwonym do czerwonobrązowego kapelusza i ciemniejącym miąższu, jak np. koźlarz pomarańczowożółty (Leccinum versipelle)
koźlarz pomarańczowożółty (Leccinum versipelle)
Leccinum testaceoscabrum

mieści się w ramach poz. 7
maślak sitarz (Suillus bovinus)
Suillus bovinus

(14)
maślak żółty (Suillus grevillei)
Suillus grevillei

(17)
maślak ziarnisty (Suillus granulatus)
Suillus granulatus

(15)
maślak zwyczajny (Suillus luteus)
Suillus luteus

(16)
maślak pstry (Suillus variegatus)
Suillus variegatus

(13)
podgrzybek brunatny (Xerocomus badius)
Xerocomus badius

(34)
podgrzybek zajączek (Xerocomus subtomentosus)
Xerocomus subtomentosus

(35)
podgrzybek złotopory (Xerocomus chrysenteron)
Xerocomus chrysenteron

(36)
pieczarka miejska (Agaricus bitorquis)
Agaricus bitorquis

(29) z wyjątkiem zbyt młodych egzemplarzy ze stanu naturalnego, których blaszki jeszcze nie poróżowiały
pieczarka dwuzarodnikowa (Agaricus bisporus)
placeholder

(25 i 27) z wyjątkiem zbyt młodych egzemplarzy ze stanu naturalnego, których blaszki jeszcze nie poróżowiały
na wykazie ta uprawiana pieczarka podana jest dwukrotnie, przy czym w pozycji 27 pod synonimem pieczarki ogrodowej (Agaricus hortensis)
pieczarka bulwiasta (Agaricus silvicola)
Agaricus silvicola

(30) z wyjątkiem zbyt młodych egzemplarzy ze stanu naturalnego, których blaszki jeszcze nie poróżowiały
pieczarka łąkowa (Agaricus campestris)
Agaricus campestris

(28) z wyjątkiem zbyt młodych egzemplarzy ze stanu naturalnego, których blaszki jeszcze nie poróżowiały
pieczarka leśna (Agaricus silvaticus)
Agaricus silvaticus

(26) z wyjątkiem zbyt młodych egzemplarzy ze stanu naturalnego, których blaszki jeszcze nie poróżowiały
opieńka miodowa (w szerokim znaczeniu) (Armillaria mellea sensu lato)
Armillaria ostoyae


(22) w ramach szeroko ujmowanego gatunku opieńki miodowej znajduje się kilka drobnych gatunków, wszystkie w stanie surowym są dość trujące, z nich opieńka miodowa właściwa (Armillaria mellea) może powodować zatrucia żołądkowe, u niektórych wrażliwych osób, nawet po przetworzeniu
czubajka kania (Macrolepiota procera)
Macrolepiota procera

(3)
 
gąska zielonka (Tricholoma equestre)
Tricholoma equestre

(4) wg niedawnych badań zjadana w dużej ilości, przez kilka dni pod rząd, może powodować lżejsze lub ciężkie zatrucia, w skrajnych przypadkach śmiertelne
lejkówka zielonawa (Clitocybe odora)
Clitocybe odora

(10) grzyb praktycznie niejadalny z uwagi na silny anyżowy zapach, na pewno nie występuje w obrocie towarowym
twardzioszek przydrożny (Marasmius oreades)
Marasmius oreades

(42)
boczniak ostrygowaty (Pleurotus ostreatus)
Pleurotus ostreatus

(1)
twardnik japoński (Lentinula edodes)
placeholder

(41) Shii-take
łuskwiak nameko (Pholiota nameko)
placeholder

(11)
łuszczak zmienny (Kuehneromyces mutabilis)
Kuehneromyces mutabilis

(12) pochodzący wyłącznie z uprawy
płachetka zwyczajna (Rozites caperatus)
Rozites caperatus

(32)
pochwiak wielkopochwowy (Volvariella volvacea)
Volvariella volvacea

(33)
    kolczak obłączasty (Hydnum repandum)
placeholder

(5) w praktyce nie są odróżniane inne gatunki z tego rodzaju np. kolczak rudawy (Hydnum rufescens)
mleczaj rydz (Lactarius deliciosus)
Lactarius deliciosus

(19)
mleczaj świerkowy (Lactarius deterrimus)
Lactarius deterrimus

(21)
mleczaj jodłowy (Lactarius salmonicolor)
Lactarius salmonicolor

(18)
mleczaj smaczny (Lactarius volemus)
Lactarius volemus

(20)
pieprznik jadalny (Cantharellus cibarius)
Cantharellus cibarius

(31)
lejkowiec dęty (Craterellus cornucopioides)
Craterellus cornucopioides

(9)
uszak bzowy (Hirneola auricula-judae)
Hirneola auricula-judae

(43)
uszak gęstowłosy (Auricularia polytricha)
placeholder

(44) grzyb uprawiany na Dalekim Wschodzi i sprzedawany u nas jako Grzyby Mun
trzęsak morszczynowaty (Tremella fuciformis)
placeholder

(40)
trufla letnia (Tuber aestivum)
Tuber aestivum

(38)
trufla zimowa (Tuber brumale)
placeholder

(39)
trufla czarnozarodnikowa (Tuber melanosporum)
placeholder

(37)

podstawa prawna 2011r.

Niektóre gatunki grzybów są dopuszczone w Polsce do obrotu na podstawie: „Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 maja 2011 r. (Dziennik Ustaw z 7 czerwca 2011 r. Nr 115 poz. 672) w sprawie grzybów dopuszczonych do obrotu lub produkcji przetworów grzybowych, środków spożywczych zawierających grzyby oraz uprawnień klasyfikatora grzybów i grzyboznawcy”.

space

porównanie 2011r. a 2008r.

Aktualne rozporządzenie z 2011 r. w stosunku do wcześniejszego z 2008 r. w praktyce nie zmienia listy gatunków dopuszczonych do obrotu (choć ta wydłuża się o dwie pozycje). Zmiany mają charakter porządkowy i są to:

space

· wymieniono explicite dwa gatunki „niepodsosnowych rydzy”: mleczaj świerkowy (Lactarius deterrimus) i mleczaj jodłowy (Lactarius salmonicolor) (wcześniej zwłaszcza ten drugi nie był w praktyce odróżniany od właściwego, podsosnowego rydza tj. mleczaja rydza (Lactarius deliciosus)); ta zmiana wydłużyła listę z 42 do 44 pozycji

space

· co ciekawe, nie ulegnięto panice w związku z możliwymi sporadycznymi zatruciami gąską zielonką (Tricholoma equestre) (patrz artykuł o zatruciach zielonką) wprowadzone jedynie zmianę nomenklatury, z Tricholoma flavovirens (Pers.) Lund ex Nannf na synonimiczną a sankcjonowaną przez polską czeklistę (Wojewoda, W., 2003 "2005") Tricholoma equestre (L.) P. Kumm. a przy polskiej nazwie „gąska zielonka” dodano w nawiasie „(zielona)”

porównanie 2008r. a 2003r.

Rozporządzenie z 13.11.2008 (Dz. U. z 9 grudnia 2008 r. Nr 218, poz. 1399) "w sprawie grzybów dopuszczonych do obrotu lub produkcji przetworów grzybowych oraz środków spożywczych zawierających grzyby oraz uprawnień klasyfikatora grzybów i grzyboznawcy". W stosunku do rozporządzenia z 2003 r. pozostawiało praktycznie niezmienioną listę gatunków — usunięty został objęty w międzyczasie ochroną dwupierścieniak cesarski (Catathelasma imperiale) (w ostatnich dziesięcioleciach bardzo rzadko spotykany) i dopuszczono pochodzące z uprawy owocniki łuszczaka zmiennego (Kuehneromyces mutabilis).

ogólne zasady

Aby grzyby mogły być wprowadzone do obrotu lub produkcji spożywczej muszą spełniać warunki określone w ustawie o bezpieczeństwie żywności i żywienia. W szczególności muszą należeć do jednego z gatunków wymienionych w rozporządzeniu i być zaopatrzone w stosowny atest wydany przez przeszkolonych i certyfikowanych rzeczoznawców zwanych: klasyfikatorem grzybów lub grzyboznawcą. Klasyfikator grzybów może wydawać atesty na grzyby świeże. Aby zostać klasyfikatorem trzeba być pełnoletnim, ukończyć przynajmniej gimnazjum, przejść stosowny kurs i zdać egzamin w wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej.

space

Do obrotu dopuszczono nieco ponad 40 gatunków grzybów. Większość z nich to powszechnie zbierane grzyby jadalne. Oczywiście można zbierać także inne gatunki grzybów jadalnych, nie wymienione w rozporządzeniu, np. gołąbki ale jedynie na własny użytek. Gatunki nie wymienione w rozporządzeniu nie mogą być wprowadzone do obrotu towarowego lub przetwórstwa.

space

Copyright © 2004-2014 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
wersja publikacji 28.07.2014.www · ostatnio zmieniana/last modified 21.09.2011 · została utworzona/was created 13.10.2004
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl/grzyby-dopuszczone-do-obrotu.htm">Atlas grzybiarza. Grzyby dopuszczone do obrotu - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>