edibleprotectedGREJ

Meripilus giganteus (Pers.: Fr.) Karst.

wachlarzowiec olbrzymi (flagowiec olbrzymi)
Meripilus giganteus
grupa owocników na starym pniaku bukowym · gregarious on old beech stump; 30.07.2000, Dolny Śląsk, lasy milickie; znal. 000730.14
copyright © by Marek Snowarski
Meripilus giganteus
pokrój · habit
Meripilus giganteus
młode owocniki na silnie rozłożonym pniu buka i w pobliżu niego w trawie · at base of rotten beech stump
Meripilus giganteus
młode owocniki na silnie rozłożonym pniu buka i w pobliżu niego w trawie · at base of rotten beech stump

owocnik (Fruitbody)

Meripilus giganteus
Owocnik bardzo duży, składający się z wielu połączonych u podstawy, rozetkowato lub dachówkowato ułożonych kapeluszy, cały owocnik może osiągać 25(50) kg wagi i średnicę ponad metra. Pojedyncze kapelusze średnicy (20)150-300(500) mm, są łopatkowate lub półkuliste, trzony bardzo krótkie lub brak i są zrośnięte u podstawy w jeden pień. Młode kapelusze są żółtobrązowe, potem sadzowatoochrowe do ciemno-czerwono-brązowych. Powierzchnia filcowata, matowa, ziarenkowata (drobnołuseczkowata), koncentrycznie pręgowana, promieniście pomarszczona lub bruzdowana. Młody brzeg kapelusza jaśniejszy, kremowy, zaokrąglony, z wiekiem czarniawy, nierówny, falisty, powcinany; ostry.

Pory kremowe, bladoochrowe, po dotknięciu brązowieją i czernieją; bardzo drobne (3-4 na mm), okrągłe. Rurki długości 4-6 mm.

Miąższ biały, czerniejący przy uszkodzeniu i z wiekiem; młody dość miękki i soczysty, potem włóknisty, łykowaty; z wiekiem prawie skórzasty; grubszy od warstwy rurek. Zapach silnie aromatyczny, przyjemny; smak kwaskowaty.

Sporocarp very big, comprising of many attached at the base, rozete or shelves caps, the whole sporocarp can weigh up to 25(50) kg and have over 1 m in diameter. Single pilei (20)150-300(500) mm in diameter, are fan-shaped or hemispherical, stipes very short or none and grown into one stump at the base. When young the cap yellow-brown, later soot-ochre to dark red-brown. Surface tomentose, dull, granular (finely scaly), concentrically striate, radially wrinkled or striated). Young margin of the cap lighter, creamy, round, in age blackish, uneven, wavy; sharp.

Pores creamy, pale ochre, bruised turn brown and black; very fine (3-4 per mm), round. Tubes 4-6 mm long.

Flesh white, damaged and in age turns black; young quite soft and succulant, later fibrillose, tough; with age near membranous; thicker than a layer of tubes. Smell intensively aromatic, pleasant; taste sourish.

zarodniki (Spores)

Wysyp zarodników biały ze słabym odcieniem słomkowożółtym. Zarodniki szeroko-elipsoidalne, gładkie, bezbarwne, 5.5-6.5 x 4.5-5.5 µm.

Spore print white tinged straw-coloured. Spores broadly ellipsoid, smooth, hyaline, 5.5-6.5 x 4.5-5.5 µm.

występowanie

Meripilus giganteus
Niezbyt częsty. Owocniki jednoroczne, wyrastają od lata do jesieni u podstawy żywych (rzadziej martwych) buków i innych drzew liściastych (dębu, klonu, jesiona, brzozy, grabów, topoli, platanu), rzadko na iglastych.

Not common. Sporocarps grows summer-fall, gregarious on the base of beech and other hardwood trees, rarely on conifers.

wartość (Importance)

Gatunek w Polsce chroniony. Młode kapelusze jadalne, ale nie ma to sensu nawet gdyby nie był chroniony (mają nieprzyjemny smak).

When young edible but of unpleasant taste.

uwagi (Remarks)

fotografia dostępna w Pełnej Wersji atlasu
Grifola frondosa
fotografia dostępna w Pełnej Wersji atlasu
Bondarzewia mesenterica
Rodzaj flagowiec (Meripilus) jest jednogatunkowy. Podobne owocniki tworzą:

Jodłownica górska (Bondarzewia mesenterica) bardzo podobna, pasożytuje na drzewach iglastych (na korzeniach jodły), rośnie w górach, miąższ jest miękki, ma ostry smak, pory są większe; zarodniki jak w rodzaju gołąbek (Russula), urzeźbione i amyloidalne.

Żagwica listkowata (Grifola frondosa) - rzadka, także tworzy bardzo duże owocniki kępy owocników, jej pory i kapelusz przy ucisku nie czernieją, a kruche kapelusiki wyrastają z wielokrotnie rozgałęzionego trzonu; wyrasta głównie na dębach i grabach.

This is the only specie in Meripilus genus. Simillar fruitbodies has:

Bondarzewia mesenterica which grows on roots of conifers (usually fir) in montane areas; flesh is hot and has broader pores.

Hen of the woods (Grifola frondosa) is rare, fruitbodies consists with numerous, plane, fan-shaped, thin and fragile caps growing from few times forked stipe; pores do not bruising black; grows at the base od decidious trees mainly oaks and hornbeam.

Inne fotografie · Additional photographs
Meripilus giganteus
pokrój · habit
Meripilus giganteus
przymiar100 mm
grupa owocników na starym pniaku bukowym · gregarious on old beech stump
Meripilus giganteus
przymiar100 mm
grupa owocników na starym pniaku bukowym · gregarious on old beech stump
Meripilus giganteus
grupa owocników na starym pniaku bukowym · gregarious on old beech stump
wybrane znaleziska · selected collections
Meripilus giganteus
4 fot. · 02 07 27 7 (Marek Snowarski)
(Wrocław)
strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostępna tylko w Pełnej Wersji
page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in Full Version
znaleziska Meripilus giganteus na terenie Polski w rejestrze grzybów chronionych i zagrożonych (GREJ) — specyfikacja zapisów wg stanu na dzień 2010.06.25 22:32

Przyjęte do rejestru:
· z podanym ATPOL: 80339 AB-83, 119997 AB-83, 24674 AB-93, 25480 AB-93, 39783 AB-93, 23816 AB-94, 23820 AB-94, 23832 AB-94, 24250 AB-94, 24252 AB-94, 24344 AB-94, 24347 AB-94, 24348 AB-94, 24790 AB-94, 24792 AB-94, 26085 AB-94, 42052 AB-94, 111726 AB-94, 113535 AB-94, 118063 AB-94, 119082 AB-94, 120153 AB-94, 123371 AB-94, 152168 AB-94, 155595 AB-94, 113978 AB-95, 45293 AD-18, 116173 BB-01, 79422 BB-02, 151704 BB-08, 55342 BB-09, 115692 BB-09, 150887 BB-09, 24259 BB-95, 37288 BB-95, 25188 BB-97, 44116 BC-68, 152527 BC-89, 147495 BC-91, 110316 BD-08, 151567 BD-08, 11111 BE-59, 76701 CA-68, 148407 CA-79, 145351 CA-89, 109237 CA-97, 74210 CB-07, 80567 CB-16, 52932 CB-24, 78959 CC-80, 11112 CE-00, 11113 CE-10, 20678 DA-80, 21710 DA-80, 42509 DA-80, 70930 DA-80, 84820 DA-80, 108163 DA-80, 109250 DA-80, 110264 DA-80, 111662 DA-80, 111993 DA-80, 140157 DA-80, 142799 DA-80, 72815 DD-76, 81463 DD-76, 138665 DD-76, 138666 DD-76, 157380 DE-46, 119723 DE-57, 145155 DE-57, 155770 DE-94, 11463 DF-21, 24047 DF-43, 38808 DF-95, 24045 DF-96, 45893 EF-98, 41008 FE-36,

Oczekujące na przyjęcie:
· z podanym ATPOL: 23840 AB-84, 149677 BC-18, 156295 BE-76, 164058 CC-26, 160284 DA-70, 141410 DA-80,
· bez ATPOL lub wadliwy: 147859,

literatura · references — [5] · [49 p.112] · [2] · [3] · [9] · [1] · [17] · baza „publikacje po 2000 r.”

w Internecie · direct links — lista (10) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w Pełnej Wersji; tutaj użyj linku z boku aby je odszukać.
List of (10) external links available in Full Version; here use link on the left to locate it.

Copyright © 1998-2010 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form · zobacz też Atlas roślin Polski
wersja publikacji 25.06.2010.www · ostatnio zmieniana/last modified 14.08.2006 · została utworzona/was created 09.08.1998
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
kod html: <a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Meripilus_giganteus.htm">wachlarzowiec olbrzymi - Meripilus giganteus - flagowiec olbrzymi - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>
BBCode na wielu forach: [url=http://www.grzyby.pl/gatunki/Meripilus_giganteus.htm]wachlarzowiec olbrzymi - Meripilus giganteus - flagowiec olbrzymi - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl[/url]