Inonotus radiatus (Sowerby) P. Karst. (1881)

błyskoporek promienisty (włóknouszek promienisty)
Inonotus radiatus
21.09.2004, Rogów, rez. Popień i okolice; znal. 040921.1
copyright © by Marek Snowarski
Inonotus radiatus Inonotus radiatus
młody owocnik na pniu martwej olszy · young sporocarp on dead Alnus stem
Inonotus radiatus
stare owocniki na pniu martwej olszy ·

owocnik (Fruitbody)

Inonotus radiatus
Inonotus radiatus
Owocniki półkuliste, konsolowate, bokiem przyrośnięte do podłoża i podstawą nieco po nim zbiegające, także mogą być w pełni rozpostarte (resupinatowe); pojedyncze kapelusze (20)30-80(100) mm szerokości, odstają 15-50 mm od podłoża, w miejscu przyrośnięcia do 20 mm grubości, zawsze skupione w duże gromady i pozrastane podstawami; górna powierzchnia początkowo żółta, jasno ochrowobrązowa do żółtobrązowej, z wiekiem czerwonobrązowa do ciemnobrązowej i prawie czarnej; powierzchnia początkowo aksamitnie owłosiona, potem naga, nierówna, brodawkowana, promieniście bruzdowana, pofalowana, czasem słabo strefowana; brzeg początkowo wystający, zaokrąglony, z kroplami brązowej wydzieliny, szybko ostry, przy wysychaniu podginający się.

Hymenofor porowaty. Pory z szarym nalotem, szare, z wiekiem ciemniejsze, z żółtobrązowym odcieniem, stare rudordzawe, kasztanowate; drobne, okrągławo kanciaste, 2-4 na mm, 0.25-0.5 mm średnicy.

Rurki jednowarstwowe, długości 3-6(10) mm; rudordzawe do umbrowocynamonowych, w wiekiem płowe; skrótko zbiegające.

Miąższ na przekroju mieniący się, rdzawobrązowy; nad rurkami cienki, 1-5(10) mm grubości; rdzawobrązowy; początkowo korkowaty, wodnisty, suchy twardy, prawie zdrewniały, ale łamliwy.

Sporocarps hemispherical, bracketlike, sessile and with the base slightly decurrent unto the substrate, can also be entirely resupinate; single pilei (20)30-80(100) mm across, coming 15-50 mm off the substrate, at the place of attachment up to 20 mm thick, always clustered in large groups and fused at bases; upper surface initially yellow, light ochre-brown to yellow-brown, with age red-brown to dark brown and near black; surface initially velutinous, later glabrous, uneven, verrucose, radially striate, undulating, sometimes slightly zoned; margin initially projecting, round, with brown guttation drops, quickly acute, on drying up incurving.

Hymenophore poroid. Pores with gray pruina, gray, with age darker, with yellow-brown tint, old red-russet-coloured, chestnut-coloured; fine, roundish-polygonal, 2-4 per mm, 0.25-0.5 in diameter.

Tubes single-layered, 3-6(10) mm long; red-russet-coloured to umber-cinnamon, with age buff; shortly decurrent.

Flesh in cross-section versicoloured, rusty-brown; above the tubes thin, 1-5(10) mm thick; rusty-brown; initially corky, watery, dry tough, almost woody, but brittle.

zarodniki (Spores)

Zarodniki szeroko elipsoidalne, gładkie, nieco żółtawe, nieamyloidalne, 4.5-5.5 × 3.5-4.5 µm. Szczecinki sierpowato zagięte.

Spores broadly ellipsoid, smooth, yellowish, inamyloid, 4.5-5.5 × 3.5-4.5 µm. Setae incurved.

występowanie

Inonotus radiatus
Częsty. Owocniki jednoroczne, wyrastają zwykle w dużej ilości, częściowo połączone ze sobą i dachówkowato umieszczone jeden nad drugim. Na żywych i martwych pniach i gałęziach (także opadłych) olszy, rzadziej grabu, rzadko na innych gatunkach drzew liściastych.

Common. Sporocarps annual, found usually in big numbers, partially connected with each other and imbricated. On living and dead tree trunks and branches (also fallen ones) of alder, sporadically hornbeam, seldom on other species of hardwood trees.

wartość (Importance)

Wywołuje zgniliznę drewna typu białego.

Causes white soft-rots.

uwagi (Remarks)

Na bukach wyrasta podobny błyskoporek guzkowaty (Inonotus nodulosus), także podawany jako odmiana powyższego gatunku Inonotus radiatus var. nodulosus. Mikroskopowo różni się prostymi szczecinkami i zwykle jego owocniki są bardziej rozpostarte a kapelusze nieliczne i nieduże.

On beech grows similar Inonotus nodulosus (also known as Inonotus radiatus var. nodulosus). Under microscope could be distinguished thanks to its straight setae. Macroscopicaly its fruitbody is almost fully resupinate, with only small and projecting up to 20 mm caps.

wybrane znaleziska · selected collections

Inonotus radiatus
9 fot. · 04 09 21 1
(Rogów, rez. Popień i okolice)
Inonotus radiatus
9 fot. · 02 10 05 7 (Marek Snowarski)
(Czechy, Suchdol nad Odrou)
Inonotus radiatus
7 fot. · 02 11 24 4 (Marek Snowarski)
(dolina Odry, Jelcz-Oława)

strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostępna tylko w Pełnej Wersji - przejdź teraz
page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in Full Version - use now

Copyright © 2002-2012 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form · zobacz też Atlas roślin Polski
wersja publikacji 15.01.2012.www · ostatnio zmieniana/last modified 28.01.2007 · została utworzona/was created 18.06.2002
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
kod html: <a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Inonotus_radiatus.htm">błyskoporek promienisty - Inonotus radiatus - włóknouszek promienisty - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>
BBCode na wielu forach: [url=http://www.grzyby.pl/gatunki/Inonotus_radiatus.htm]błyskoporek promienisty - Inonotus radiatus - włóknouszek promienisty - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl[/url]