| OwocnikFruitbody | Kapelusz higrofaniczny, wilgotny brązowy do ciemnobrązowego, zwykle z szarymi lub oliwkowymi odcieniami, rzadko ciepło czerwonawobrązowy, suchy jaśniejszy, beżowobrązowy, szarobrązowy; (20)30-120 mm średnicy, początkowo stożkowaty, w miarę wzrostu wypukły do płasko-wypukłego, zwykle z szerokim, niskim garbkiem; brzeg początkowo nieco podwinięty, potem prosty, u starych owocników pofalowany, wilgotny niewyraźnie prześwitująco prążkowany; powierzchnia gładka, naga, nieco lepka gdy wilgotna, sucha nieco szorstko-włókienkowata, z jedwabistym połyskiem. Blaszki początkowo białawe, jasnoszare, z wiekiem brązowo-różowe; gęste, szerokie; wykrojone do nieco zbiegających ząbkiem. Trzon początkowo biały, wkrótce z brudnoszarym, brudnobrązowym odcieniem; 40-150 × 4-20 mm, równogruby, prosty lub wygięty, podstawa mniej lub bardziej rozszerzona; bardzo zwarty, pełny; powierzchnia z przylegającymi włókienkami, w górze czasem biało oprószony, czasem ze wzdłużnymi bruzdami. Miąższ biały lub szarawy, twardy. Zapach i smak mączny. Postawa trzonu z gwajakiem prawie bez reakcji. |
| ZarodnikiSpores | Wysyp zarodników różowy. Zarodniki w zarysie niemal kuliste, w przekroju optycznym 5-7-kątne, dość grubościenne, 9-11 × 7.5-10 µm. |
| Występowanie | Częsta. Owocniki wyrastają zwykle w grupach, wiosną, w porze kwitnienia krzewów z rodziny różowatych (kwiecień, maj), pod drzewami i krzewami z tej rodziny, zwłaszcza pod głogiem, śliwami, jabłoniami, zarówno w naturalnych siedliskach jak i w sadach. |
| WartośćImportance | Jadalna. Ponieważ gatunki w rodzaju wieruszka są trudne do identyfikacji i niektóre są silnie trujące (np. podobna dzwonkówka trująca (Entoloma sinuatum), wyrasta głównie latem i jesienią) odradza się zbieranie wieruszek do jedzenia. |
| UwagiRemarks | Gatunek ten cechuje się dużą zmiennością i wyróżnia się kilka form. Jest też cała grupa gatunków dużych wieruszek tworzących owocniki wiosną w pobliżu różowatych lub wiązów. |
| W publikacjach po 2000 r. | Entoloma clypeatum (L.) P. Kumm. - Basidiomycota synonimy: Rhodophyllus clypeatus (L.) Quel. Flisińska 2004, Flisińska 2000, Flisińska 2000a, Lisiewska 2004, Lisiewska i Malinger 2001 , Łuszczyński 2008, Kujawa 2008, Ławrynowicz 2000, Gierczyk i in. 2009, Kujawa 2009, |
| Literatura (REFERENCES) | Noordeloos, Machiel E., 1992 - Entoloma s.l. Fungi Europaei 5. p.129 [34] Breitenbach J., Kraenzlin F., 1995 - Fungi of Switzerland 4 - Agarics 2nd part n.22 [26IV] Dermek A., 1988 - Grzyby znane i mniej znane. p.298 [9] Gumińska B., Wojewoda W., 1983 - Grzyby i ich oznaczanie. p.350 [5] |
| W Internecie (LINKS) | Lista (7) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w wersji profesjonalnej; tutaj użyj linku w tytule tego bloku aby je odszukać. List of (7) external links available in professional version; here use link on the left to locate it. |
Entoloma clypeatum (L.) P. Kumm. (1871)
dzwonkówka tarczowata (wieruszka tarczowata)