Gymnopilus junonius (Fr.) P.D. Orton
|
owocnik (Fruitbody)
![]() |
Blaszki pocz靖kowo kremowe, potem blado-鄴速o-br頊owe, w ko鎍u pomara鎍zowe i rdzawobr頊owe; przyroni皻e do nieco z鉉kiem zbiegaj鉍ych; rednio g瘰te, szerokie na 5-8 mm.
Trzon 鄴速opomara鎍zowy, janiejszy od kapelusza, ciemniejszy ku podstawie; 80-200 x 12-30 mm, r闚nogruby, maczugowaty lub brzuchaty, cz瘰to z korzeniasto zw篹on postaw; z wyran b這niast os這n czciow pod kapeluszem, jej pozosta這ci tworz do trwa造 piercie; powierzchnia z drobnymi br頊owymi w堯kienkami i kosmkami, nad piercieniem jedynie opr鏀zona.
Mi嘀sz 鄴速y, twardy, zapach przyjemny, grzybowy; smak bardzo gorzki.
W reakcji z KOH przybiera barw czerwon.
Pileus yellow-orange, yellow-rusty to brown-orange; 60-150(250) mm broad, at first hemispheric with incurved margin, in age convex to plane; surface dry, dull, velutinous with fibrous brown scales; flesh thick in cap.
Lamellae at first creame, then pale yellow-brown, in age orange and rusty-brown; adnate to notched and shortly decurrent; moderate close, 5-8 mm broad.
Stipe yellow-orange, lighter then cap surface, darkening towards base; 80-200 x 12-30 mm, equal, clavate or ventricose, often with narrowed, rooting base; with distinct membranous partial veil, its remains form quite persistent ring; surface with brown fibrils and scales, above annulus pruinose.
Flesh yellow, tough, smell pleasant, fungoid, taste strong bitter.
Context with KOH red.
zarodniki (Spores)
Spore print rusty brown. Spores ellipsoid to amygdaliform, with minute warts, dark yellow-rusty, 7.5-10 x 5-6 µm.
warto (Importance)
Inedible because of strong bitter taste.
uwagi (Remarks)
![]() |
Common Pholiota squarrosa produce large clusters at the base of hardwood trees. Its cap sufrace is dense covered with erected squamules and flesh has mild taste.
|
wybrane znaleziska · selected collections
|
strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dost瘼na tylko w Pe軟ej Wersji - przejd teraz
page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in Full Version - use now
w rejestrze grzyb闚 chronionych i zagro穎nych (GREJ) — specyfikacja zapis闚 wg stanu na dzie 2012.01.15Przyj皻e do rejestru:
· z podanym ATPOL: 177853 BD-08, 85150 BE-28, 111693 CA-89, 78846 CB-06, 117052 DE-45, 149536 DE-45, 149532 DE-45, 118405 DE-47, 102527 DE-55, 113330 DE-55, 119017 DE-55, 144129 DE-55, 148286 DE-55, 149990 DE-55, 184869 DE-55, 194817 DE-55, 151151 DE-56, 180771 DE-56, 78504 DE-63, 194244 DF-87,
• Oczekuj鉍e na przyj璚ie:
· z podanym ATPOL: 146021 BB-01, 156547 BE-38, 93111 BE-48, 193847 DE-46, 75059 EE-84,
Zapisy w GREJ wg stanu na dzie 2012.01.15
• 75059 Gymnopilus junonius; Sukowski Las - oddz. 128, ok. 2 km NE od Bilcza ul. r鏚lana, pow. kielecki, wi皻okrzyskie, EE-84; 17.08.2007; Las jod這wy z domieszk brz霩, osik i sosen po這穎ny w wilgotnej niecce; przy zmursza造m pniu drzewa liciastego (najprawdopodobnie topoli osiki) jeden owocnik o rednicy kapelusza 26 cm i gruboci trzonu 5 cm; leg. Marcin Fa責zi雟ki; det. Marcin Fa責zi雟ki; eksykat: tak - fragment zostanie wys豉ny do Kustosza Bazy, fot. tak, notatka: tak - zapis wideo
uwagi:
fot. 115880
Siedlisko
fot. 115881
Trzy owocniki znalezione po raz pierwszy dn. 19.10.2006 przy tym samym pniu (bez eksykatu)
fot. 115882
ㄊsak wspania造 - Gymnopilus junonius
78504 Gymnopilus junonius; Nowa Wie k. K這bucka, woj. l零kie, DE-63; 18.08.2007; sosna, d鉉, brzoza; ziemia dach闚kowato; leg. Krzysztof Ko這dziejczyk; det. Krzysztof Ko這dziejczyk; eksykat: TAK, w Stacji ZBRiL PAN, 10/KK/15.10.07, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2010. Rejestr gatunk闚 grzyb闚 chronionych i zagro穎nych w Polsce. Cz. III. Wykaz gatunk闚 przyj皻ych do rejestru w roku 2007. Przegl鉅 Przyrodniczy 21(1): 8-53
uwagi:
fot. 123837 fot. 123838 fot. 123839
78846 Gymnopilus junonius; Kaliska gm.Kocierzyna, CB-06; 23.09.2007; Na ci皻ej topoli przy drodze krajowej nr 20; Pie topoli kilkadziesi靖 owocnik闚 w wi頊kach; leg. Miros豉w Wantoch-Rekowski; det. Marcin Fa責zi雟ki; eksykat: TAK, w Stacji ZBRiL PAN, 1/MWR/13.10.07, fot. tak, notatka: tak; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2010. Rejestr gatunk闚 grzyb闚 chronionych i zagro穎nych w Polsce. Cz. III. Wykaz gatunk闚 przyj皻ych do rejestru w roku 2007. Przegl鉅 Przyrodniczy 21(1): 8-53
uwagi: fot. 124563
85150 Gymnopilus junonius; Oborniki l零kie, powiat Trzebinca, dolnolaskie., BE-28; 08.11.2007; w rodku miasta, niebrukowany chodnik ulicy D瑿owej,; Na korzeniach d瑿u czerwonego cztery owocniki w wi頊ce; leg. Micha Jezierski; det. Micha Jezierski; eksykat: TAK, w Stacji ZBRiL PAN, 9/MJ/26.04.08, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunk闚 grzyb闚 chronionych i zagro穎nych w Polsce. Cz IV. Wykaz gatunk闚 przyj皻ych do rejestru w roku 2008. Przegl鉅 Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi: Przy tej samej ulicy jeszcze dwa satnowiska przy dw鏂h innych d瑿ach, owocniki r霩nie w grupach po kilka sztuk. Wszystkie bardzo m這de. Kapelusze nierozwini皻e.
fot. 137350 fot. 137351
• 93111 Gymnopilus junonius; Wroc豉w, Las Osobowicki, po prawej stronie ulicy Osobowickiej, jad鉍 w stron R璠zina, BE-48; 04.10.2007; pobocze drogi asfaltowej wiod鉍ej przez las liciasty; na pozosta這ciach prawdopodobnie grabu (?) kilkadziesi靖 owocnik闚; leg. Tomasz Pachlewski; det. Tomasz Pachlewski; eksykat: Eksykat splenia. wiadkiem znaleziska by nasz Admin.,
uwagi:
fot. 152846 fot. 152847
102527 Gymnopilus junonius; 0,5 km NE,Lipie,gm.Radomsko,pow.radomszcza雟ki, DE-55; 02.09.2007; liciasty fragment lasu przy oczku wodnym-wierzba,olcha,brzoza; murszej鉍y pniak drzewa liciastego w ma造ch wi頊kach-14 sztuk; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunk闚 grzyb闚 chronionych i zagro穎nych w Polsce. Cz IV. Wykaz gatunk闚 przyj皻ych do rejestru w roku 2008. Przegl鉅 Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi: Uwaga - eksykat przy powt鏎nym zg這szeniu ID: 113330
fot. 174972 fot. 174973 fot. 174974 fot. 174975 fot. 174976
111693 Gymnopilus junonius; Lniska. Gda雟k - 真kowo, CA-89; 28.08.2008; Pobocze drogi krajowej pod lipami (lip ju nie ma zosta造 wykarczowane); na karpie lipowej i korzeniach kilkadziesi靖 owocnik闚 w wi頊kach; leg. Miros豉w Wantoch-Rekowski; det. Miros豉w Wantoch-Rekowski; eksykat: Tak, w Stacji ZBRiL PAN, 20/MWR/9.12.10, fot. tak, notatka: tak
uwagi: fot. 195146 fot. 195147
Grzyby wygl鉅aja jak kwiaty na miejscu mierci jakiego kierowcy na drzewie (by造m)
113330 Gymnopilus junonius; 0,5 km NE,Lipie,gm.Radomsko, DE-55; 09.09.2008; liciaste zadrzewienia przy r鏚lenym oczku wodnym; na pniaku drzewa liciastego w wi頊ce; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: Tak, w Stacji ZBRiL PAN, 4/JN/27.10.08, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunk闚 grzyb闚 chronionych i zagro穎nych w Polsce. Cz IV. Wykaz gatunk闚 przyj皻ych do rejestru w roku 2008. Przegl鉅 Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi: 51 2'43,28"N 19 24'23,12"E
fot. 199230 fot. 199231
potwierdzenie stanowiska ze zg這szenia ID102527
117052 Gymnopilus junonius; 0,5 km SW,Bia豉 G鏎a,gm.Dobryszyce, DE-45; 05.10.2008; przy drodze,na skraju pola; na resztkach pniaka wi頊ka kilkunastu owocnik闚; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: TAK, w Stacji ZBRiL PAN, 12/JN/15.10.08, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunk闚 grzyb闚 chronionych i zagro穎nych w Polsce. Cz IV. Wykaz gatunk闚 przyj皻ych do rejestru w roku 2008. Przegl鉅 Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi:
fot. 206863 fot. 206864
118405 Gymnopilus junonius; Widawka,gm.Kodr鉉,pow.radomszcza雟ki, DE-47; 16.10.2008; dawny sad; u podstawy pniaka drzewa liciastego wi頊ka 15 owocnik闚; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: TAK, w Stacji ZBRiL PAN, 26/JN/29.10.08, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunk闚 grzyb闚 chronionych i zagro穎nych w Polsce. Cz IV. Wykaz gatunk闚 przyj皻ych do rejestru w roku 2008. Przegl鉅 Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi:
fot. 210204
119017 Gymnopilus junonius; Brodowe,gm.Radomsko, DE-55; 18.10.2008; k瘼a przydro積ych drzew; przy brzozowym pniaku wi頊ka 8 owocnik闚; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: TAK, w Stacji ZBRiL PAN, 11/JN/31.10.08, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunk闚 grzyb闚 chronionych i zagro穎nych w Polsce. Cz IV. Wykaz gatunk闚 przyj皻ych do rejestru w roku 2008. Przegl鉅 Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi:
fot. 211718
144129 Gymnopilus junonius; 0,5 km NE,Lipie,gm.Radomsko,pow.radomszcza雟ki, DE-55; 06.09.2009; liciaste zadrzewienia przy wysychaj鉍ym obecnie r鏚lenym oczku wodnym; na pniaku drzewa liciastego grupa 6 owocnik闚; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: przy zg這szeniu id113330, fot. tak, notatka: nie
uwagi: powt鏎zenie stanowiska ze zg這sze ID102527 i 113330
fot. 271121 fot. 271122 fot. 271123
• 146021 Gymnopilus junonius; 7km E, Ko這brzeg, zachodniopomorskie, BB-01; 09..2.16.0; Las d瑿owo-bukowy; na silnie zmursza造m pniaku drzewa liciastego w wi頊ce, dwa owocniki; leg. Pawe Paulus; det. Pawe Paulus; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 275954 fot. 275955
148286 Gymnopilus junonius; Brodowe,gm.Radomsko, DE-55; 03.10.2009; k瘼a przydro積ych drzew; przy brzozowym pniaku dwie wi頊ki:owocniki m這dsze-16 sz i owocniki starsze -10szt;poniewa nie rusza貫m 瘸dnej wi頊ki,policzone s owocniki widoczne z zewn靖rz,zatem liczba owocnik闚 mo瞠 by wi瘯sza; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: przy poprzednim zg這szeniu, fot. tak, notatka: nie
uwagi: potwierdzenie ubieg這rocznego stanowiska ze zg這szenia id119017
fot. 282132 fot. 282133 fot. 282134
149532 Gymnopilus junonius; 0,8 km S,Dobryszyce,pow.radomszcza雟ki, DE-45; 11.10.2009; ; pie po przydro積ym drzewie (topoli) ponad 20 owocnik闚 w czterech wi頊kach; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: Tak, w Stacji ZBRiL PAN, 1/JN/8.11.09, fot. tak, notatka: nie
uwagi: 51st8'14,22"N 19st24'47,94"E
fot. 285181
fot. 285182
fot. 285183
fot. 285184
149536 Gymnopilus junonius; 0,5 km SW,Bia豉 G鏎a,gm.Dobryszyce, DE-45; 11.10.2009; przy drodze,na skraju pola; na resztkach pniaka przydro積ego drzewa wi頊ka >20 owocnik闚; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: przy poprzednim zg這szeniu, fot. tak, notatka: nie
uwagi: potwierdzenie stanowiska ze zg這szenia id117052
fot. 285196
fot. 285197
149990 Gymnopilus junonius; Radomsko,ul.Fredry, DE-55; 17.10.2009; wyci皻a dwa-trzy lata temu k瘼a przydro積ych drzew; pniak po drzewie liciastym ok.20 owocnik闚 w czterech wi頊kach; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: Tak, w Stacji ZBRiL PAN, 3/JN/8.11.09, fot. tak, notatka: nie
uwagi:
fot. 286170
fot. 286171
fot. 286172
151151 Gymnopilus junonius; Martelicha (Radomsko),100 m na pd od zabudowa, DE-56; 26.10.2009; liciaste zadrzewienia nad zarastaj鉍ym r鏚lenym stawem; u podstawy pnia jesionu ponad 30 owocnik闚 (cz uszkodzonych przez ludzi) w dw鏂h wi頊kach; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: Tak, w Stacji ZBRiL PAN, 1/JN/16.12.10, fot. tak, notatka: nie
uwagi:
fot. 289865 fot. 289866
• 156547 Gymnopilus junonius; Kotowice, 1,5 km S, pow. trzebnicki, woj. dolnol零kie, BE-38; 31.10.2009; las liciasty (wi頊, grab, d鉉, klon i inne); na uschni皻ym drzewie liciastym kilkanacie owocnik闚; leg. Micha Jezierski, Marek Snowarski, Tomasz Pachlewski; det. Micha Jezierski, Marek Snowarski, Tomasz Pachlewski; eksykat: tak, w Stacji ZBRiL PAN, fot. nie,
177853 Gymnopilus junonius; Pozna, po wschodniej stronie ul. Przybyszewskiego, na odcinku mi璠zy ulicami Bukowsk i Rokietnick, pow. pozna雟ki, woj. wielkopolskie, BD-08; 30.09.2010; trawnik; pozornie na ziemi, nie mia豉m mo磧iwoci dokopa si do faktycznego substratu k瘼a (wi頊ka?) 24 owocnik闚; leg. Barbara Kud豉wiec; det. Anna Kujawa; eksykat: Tak, w Stacji ZBRiL PAN, 1/BK/8.12.10, fot. tak, notatka: nagranie na dyktafon
uwagi: zdj璚ia w w靖ku http://www.bio-forum.pl/cgi-local/board-auth.cgi?file=/33/378698.html
180771 Gymnopilus junonius; Martelicha (Radomsko),100 m na pd od zabudowa, pow. radomszcza雟ki, woj. 堯dzkie, DE-56; 02.10.2010; liciaste zadrzewienia nad zarastaj鉍ym r鏚lenym stawem; u podstawy pnia wi頊ka 20 owocnik闚; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: tak, przy pierwotnym zg這szeniu, fot. tak, notatka: nie
uwagi: 51st 02' 25,27"N ; 19st 27' 10,07"E
fot. 392189 fot. 392190
184869 Gymnopilus junonius; 0,5 km NE, Lipie, gm.Radomsko, pow. radomszcza雟ki, woj. 堯dzkie, DE-55; 16.10.2010; liciaste zadrzewienia w r鏚lenej niecce , na skraju ''oczka wodnego''; na pniaku drzewa liciastego trzy owocniki; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: przy drugim zg這szeniu 113330, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 405816 fot. 405817
• 193847 Gymnopilus junonius; Pytowice, gm.Kamie雟k, pow. radomszcza雟ki, woj. 堯dzkie, DE-46; 25.10.2011; przydro瞠; pozosta這ci po dawnym szpalerze drzew; u podstawy mocno zmursza貫go pniaka, prawdopodobnie topoli ponad 20 owocnik闚 w wi頊ce; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: tak, wyl Kustoszowi Bazy Ani Kujawie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: 51st 11' 24" N ; 19st 26' 53,2" E
fot. 456319 fot. 456320 fot. 456321 fot. 456322
194244 Gymnopilus junonius; Bugaj (gmina Kalwaria Zebrzydowska), pow. wadowicki, woj. ma這polskie, DF-87; 16.10.2011; aleja d瑿owa; przy pniu ci皻ego d瑿u w wi頊kach, kilkadziesi靖 owocnik闚; leg. Waldemar Czerniawski; det. Waldemar Czerniawski; eksykat: Tak, w Stacji ZBRiL PAN, 1/WC/30.12.11, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 458406 fot. 458407 fot. 458408
194817 Gymnopilus junonius; Radomsko, ul Fredry, pow. radomszcza雟ki, woj. 堯dzkie, DE-55; 03.09.2011; skraj lasu mieszanego, przy drodze; na pniaku drzewa liciastego dwa owocniki; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: tak, przy pierwotnym zg這szeniu, fot. tak, notatka: nie
uwagi: 51st 4' 13,6" N ; 19st 22' 44,1" E
fot. 461823 fot. 461824 fot. 461825
literatura · references
· Dermek A., 1988 — Grzyby znane i mniej znane. [9]
· Vesely, Kotlaba, Pouzar, 1972 — Prehled ceskoslovenskych hub. [11]
· Dermek A., Pilat A., 1991 — Poznajemy grzyby. [8]
· Michael, Hennig, Kreisel, 1979-84 — Handbuch fur Pilzfreunde. [18]
· baza „publikacje po 2000 r.”
w Internecie · direct links — lista 12 link闚 zewn皻rznych, w tym miejscu, dost瘼na w Pe軟ej Wersji - przejd teraz
list of 12 external links available in Full Version - use now
wersja publikacji 15.01.2012.www · ostatnio zmieniana/last modified 28.01.2007 · zosta豉 utworzona/was created 02.01.1999
kod html: <a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Gymnopilus_junonius.htm">造sak wspania造 - Gymnopilus junonius - Gymnopilus spectabilis - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>
BBCode na wielu forach: [url=http://www.grzyby.pl/gatunki/Gymnopilus_junonius.htm]造sak wspania造 - Gymnopilus junonius - Gymnopilus spectabilis - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl[/url]









