20 mm) pod dêbami, pojedynczo, charakterystycznie popêkana skórka z czerwono zabarwionym mi¹¿szem / 
| Owocnik Fruitbody |
 Kapelusz ciemnobr¹zowego, br¹zowy; 30-80 mm œrednicy, pó³kulisty, z wiekiem wypuk³y do rozpostartego; powierzchnia jedynie w czasie wilgotnej pogody nieco lepka, poza tym sucha, matowa, aksamitna, zamszowata, czêsto spêkana zw³aszcza na brzegu kapelusza, w miejscach nadjedzonych lub w pêkniêciach mi¹¿sz czerwonawy, zw³aszcza przy brzegu kapelusza.Pory najpierw blado¿ó³te (z³otawe - st¹d nazwa gatunkowa), póŸniej oliwkowo¿ó³te, stosunkowo du¿e (1-2 mm œrednicy), kanciaste, pod naciskiem prawie zawsze nieco siniej¹ce. Rurki jasno¿ó³te; d³ugoœci 5-10 mm; zwykle przyroœniête do zbiegaj¹cych. Trzon ¿ó³tawy, zwykle z czerwonymi smugami ró¿nej intensywnoœci, zw³aszcza u podstawy; 50-100 x 10-15 mm, równogruby, czasem nieco wygiêty, d³ugi i wysmuk³y, podstawa przewa¿nie nieco zwê¿ona; powierzchnia sucha, g³adka lub wzd³u¿nie rowkowana; podstawa z bia³awo-¿ó³taw¹ grzybni¹. Mi¹¿sz ¿ó³tobia³awy, jasno¿ó³ty, pod skórk¹ kapelusza czerwony, niezmienny lub s³abo b³êkitniej¹cy; w trzonie w³óknisty, w kapeluszu gruby, miêkki i szybko atakowany przez owady. Zapach s³aby; smak ³agodny, lekko kwaskowaty (niektórzy odbieraj¹ jako nieprzyjemny) lub bez smaku. Pileus dark brown, brown; 30-80 mm broad, hemispheric, then becoming convex to nearly plane at maturity; surface dry, dull, velutinous, tomentose, only during wet weather slightly viscid; often areolate, specially on cap margin, exposed context (in cracks or eaten places) is pinkish-red, at least at the margin. Pores at first pale yellow, golden-yellow, then olive-yellow; large (1-2 mm broad), inregular, more or less bruising blue. Tubes concolorous; 5-10 mm long; adnate to decurrent. Stipe yellowish, usually with red tints at least at the base; 50-100 x 10-15 mm, equal, often bent, long and slender, slightly tapering toward the base; surface dry, smooth or longitudinally ridged; with white or yellowish mycelium at the base. Flesh yellow-whiteish, pale yellow, under cuticle red, unchanging or slightly blueing; fibrillose in stipe, in cap relatively thick, soft, quick attacked by insects; smell indistinct; taste mild, slightly acidic (for some people unpleasant) or none. | ||
| Zarodniki Spores |
Wysyp zarodników oliwkowobr¹zowy. Zarodniki wyd³u¿one, wrzecionowate do elipsoidalnych lub jajowato-elipsoidalnych, bez œciêtego koñca, g³adkie, 10.5-16 x 4-6.5 µm. Spore print olive-brown. Spores elongate, fusiform to ellipsoid or ovoid-ellipsoid, not truncate, smooth, 10.5-16 x 4-6.5 µm. | ||
| Wystêpowanie | Najpospolitszy grzyb rurkowy. Owocniki wyrastaj¹ od lata do jesieni, pojedynczo i w grupach, nieraz masowo, w lasach iglastych i liœciastych. Very common. Fruitbodies from summer till fall, solitary or gregarious, often en masse, in coniferous and hardwood forests. VII1:99; VII2:98; VII3:00; VIII2:00; IX3:97,02; X1:99,02,97,98; X2:02,97; X3:02; | ||
| WartoϾ Importance |
Grzyb jadalny. Opinie co do smakowitoœci s¹ podzielone. Wiele osób niechêtnie go spo¿ywa z powodu kwaskowatego smaku i zapachu, który jest odbierany przez nie jako nieprzyjemny. W moje ocenie ten smak jest specyficzny, mo¿na lubiæ lub nie, kwestia gustu. M³ode wygl¹daj¹ œliczne w marynacie, dobre te¿ na gêsto, w zupie i suszone. Nieco starsze owocniki ³atwo pleœniej¹, zw³aszcza pory. Poza tym, ten gatunek bardzo przyjemnie siê zbiera, zw³aszcza m³ode, gdy maj¹ ciemno-br¹zowy, a¿ czarny kapelusz o ³adnej fakturze. Edible. According taste opinion vary, some people consider its taste as very unpleasant, other like it, de gustibus est non disputandum. Older specimens are often infected by white mold, which is distinctly seen when looked at pores. | ||
| Uwagi Remarks |
Podobny podgrzybek obciêtozarodnikowy (Xerocomus porosporus) (=X. truncatus) - roœnie g³ównie pod dêbami, ró¿ni siê kszta³tem zarodników które maj¹ œciêty koniec. Makroskopowo charakteryzujê siê szarzej¹c¹ postaw¹ trzonu i brakiem czerwonego odcienia mi¹¿szu w miejscu spêkañ. M³ode owocniki podgrzybka czerwonawy (Xerocomus rubellus) mmaj¹ charakterystyczny ¿ywo czerwony kapelusz, jednak szybko blakn¹ i mog¹ wtedy przypominaæ inne gatunki podgrzybków. Nieco mniej podobne s¹: Podgrzybek zaj¹czek (Xerocomus subtomentosus) ma oliwkowo¿ólty kapelusz a pory s¹ jaskrawo z³oto¿ó³te. Tak¹ sam¹ barwê porów ma podgrzybek ¿eberkowaty (Xerocomus spadiceus) jego kapelusz jest jasnobr¹zowy z czerwonym odcieniem; ma skórkê kapelusza przebarwiaj¹c¹ siê na niebiesko, niebieskozielono w reakcji z oparami amoniaku. Xerocomus porosporus (=X. truncatus) - looks almost the same, grows mainly under oaks, differs by shape of spores which has truncated one end. Macroscopically characteristic is graying base of stipe and pale, not reddish context in cracked parts of cap surface. | ||
| W publikacjach po 2000 r. | Xerocomus pascuus (Pers.) Krombh. - Basidiomycota wg. Index Fungorum: Boletus chrysenteron Bull. synonimy: X. chrysenteron (Bull.) Quel., Boletus chrysenteron Bull. nom. illeg. Flisiñska 2004 (as: Xerocomus chrysenteron), Szkodzik 2005 (as: Xerocomus chrysenteron), £awrynowicz i in. 2002 (as: Xerocomus chrysenteron), £awrynowicz i in. 2001 (as: Xerocomus chrysenteron), Flisiñska 2000 (as: Xerocomus chrysenteron) , Bujakiewicz 2004 (as: Xerocomus chrysenteron), Zieliñski i in. 2007, £uszczyñski 2001 (as: Xerocomus chrysenteron), Bujakiewicz i Kujawa 2000 (as: Xerocomus chrysenteron), Lisiewska i Filisiewicz 2006 (as: Xerocomus chrysenteron), Lisiewska i Strakulska 2002 (as: Xerocomus chrysenteron), Lisiewska i Marach 2002 (as: Xerocomus chrysenteron), Lisiewska i Reszel 2000 (as: Xerocomus chrysenteron), Wojewoda 2002, Wojewoda i in. 2004, Wojewoda 2005, Celka 2002 (as: Xerocomus chrysenteron), Flisiñska 2000a (as: Xerocomus chrysenteron), Friedrich i Orzechowska 2002 (as: Xerocomus chrysenteron), Stasiñska 2008a, Szczepkowski i in. 2008, £awrynowicz 2001 (as: Xerocomus chrysenteron), Lisiewska i Galas-Œwidurska 2005 (as: Xerocomus chrysenteron), Lisiewska 2004 (as: Xerocomus chrysenteron), Szczepkowski 2007, Wilga 2004b (as: X. chrysenteron), £awrynowicz 2001a (as: X. chrysentheron), £awrynowicz i Stasiñska 2000 (as: X. chrysenteron), Halama i Panek 2000 (as: Boletus pascuus), Lisiewska 2000 (as: X. chrysentheron), £uszczyñski 2000c (as: X. chrysenteron), Komorowska 2000 (as: X. chrysenteron), Lisiewska i Malinger 2001 (as: X. chrysenteron), Lisiewska i Król 2007 (as: X. chrysenteron), £uszczyñski 2007, Flisiñska 2000b (as: Xerocomus chrysenteron), £uszczyñski 2008, Kujawa 2008, £awrynowicz 2000 (as: X. chrysenteron), Gierczyk i in. 2009, Fiedorowicz i in. 2009, Gumiñska 2006 (as: X. chrysenteron), Wilga 2005c, Wilga i Ciechanowski 2007, Wilga i Wantoch-Rekowski 2008a, Wilga 2004f (as: X. chrysenteron), Wilga 2001a (as: X. chrysenteron), Wilga 2000a (as: X. chrysenteron), Wilga 2000b (as: X. chrysenteron), Fiedorowicz 2009, Kujawa 2009 (as: X. chrysenteron), Kujawa 2009a, | ||
| W Internecie (LINKS) | Lista (12) linków zewnêtrznych, w tym miejscu, dostêpna w wersji profesjonalnej; tutaj u¿yj linku w tytule tego bloku aby je odszukaæ. List of (12) external links available in professional version; here use link on the left to locate it. | ||
| Fotografie 1:1 (Natural size photographs) |
Strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostêpna tylko w wersji profesjonalnej Page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in professional version |
| Wybrane znaleziska. Kliknij na miniaturkê aby zobaczyæ tablicê wszystkich fotografii: Selected collections. Click on small photo to see all pictures: | |||||
| |||||
| |||||
| |||||
| |||||
|
