Tuber aestivum Vittad. (1831)

Owocnik podziemny, w formie kulistawej bulwy, która może osiągać wielkość ziemniaka i wagę do 0.5 kg, średnicę 20-100 mm; powierzchnia owocnika ciemnobrązowa do czarnej, z grubymi brodawkami, 2-5 mm, brodawki dość regularne, piramidalne, wielokątne.
Gleba początkowo biała, w miarę dojrzewania szarawa lub żółtawa i dojrzała brązowa do czerwonobrązowej z białymi żyłkami, dość jasna. Zapach intensywny, aromatyczny, przyjemny.

Ten akapit w przeglądowej

Sporocarp under the ground, in the form of subspherical bulb, which can reach the size of potato and weigh up to 0.5 kg, 20-100 mm in diameter; surface of the sporocarp dark brown to black, with thick tubercles, 2-5 mm, tubercles quite regular, pyramidal, polygonal.
Gleba initially white, as ripens gradually greyish or yellowish and brown to red-brown with white veins when mature. Smell intense, pleasant.

Worki 60-100 × 50-80 µm, kuliste lub gruszkowate z krótkim trzonkiem; w worku 2-6, rzadko jeden zarodnik.

Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który właśnie czytasz. Pełna wersja to nie tylko pełen tekst opisów i artyk

Asci 60-100 × 50-80 µm, globose or piriform with a short stipe; ascus with 2-6, seldom single spore. Spores ellipsoid, with a network of ridges, with honeycomblike reticulations, initially hyaline, mature yellow-brown, 24-50 × 14-32 µm. Spores are larger in the asci with smaller number of spores.

Na glebach zasadowych, wapiennych, zarówno suchych jak i wilgotnych, w warstwie humusu, płytko pod powierzchnią (10-20 mm), pod dębami, bukami, grabami, jesionami, leszczyną, jałowcem i sosną czarną (Pinus nigra). Owocniki często wyrastają w gniazdach po kilka. Występuje w całej Europie ale najczęściej podawany z terenów wokół Alp. W okresie opracowania monografii grzybów podziemnych Ławrynowicz (1982) brak było pewnych stanowisk w Polsce. Jest możliwa półnaturalna uprawa tego gatunku.

On calcareous, lime-rich soils, both dry and damp, in the layer of humus, 10-20 mm deep; under oak, beech, hornbeam, ash, hazel, juniper and Pinus nigra. Usually grows few clustered together. Grows in all Europe but most often recorder from Alpine region. During preparation of a monograph on hypogeous fungi by Ławrynowicz (1982), certain sites did not exist in Poland.

Jadalna, wysoko ceniona z racji aromatu. Zbierana i uprawiana głównie na terenach wokół Alp. Trufle rozwijają się przez szereg miesięcy i dojrzałość osiągają późną jesienią i w zimie.

Edible, valued highly due to its aroma. Picked and farmed mainly in Alpine regions. Truffles require several months to develop and they maturate in late autumn and in winter.

Wyróżniana jest też trufla wgłębiona (Tuber mesentericum) różni się drobniejszymi brodawkami i wgłębieniem w owocniku (gatunek ten jest synonimizowany z truflą letnią (Tuber aestivum)). W wyżej wymienionej monografii podane jest jedno stanowisko w Polsce. Tamże wiele informacji o technice poszukiwania grzybów podziemnych.

Similar Tuber mesentericum differs in smaller tubercles and cavity in the fruitbody (it is synonimized with Summer truffle (Tuber aestivum)). The above mentioned monograph lists only one site in Poland. It also contains comprehensive information on techniques of finding subterranean fungi.

Trufla zimowa (Tuber brumale), nie znalezona dotąd w Polsce (ale prawdopodobna) różni się owocowaniem w okresie zimowym (listopad-marzec), barwą i zarodnikami.