Psathyrella conopilus (Fr.) A. Pearson & Dennis (1949)

Kapelusz stożkowato-dzwonkowaty przez cały okres rozwoju; silnie higrofaniczny, wilgotny czerwono-brązowy, wysychający z ochrowym tonem, suchy szaro-beżowy, matowy; ponieważ owocniki bardzo szybko wysychają zwykle ma się doczynienia z formami jasnymi; 15(20) - 35(40) mm średnicy; powierzchnia naga choć pod silnym powiększeniem powinny być widoczne włoski (długości 0,1 - 0,2 mm); brzeg ostry i bez śladów resztek osłony nawet w młodości.

Blaszki jasno brązowe z wiekiem ciemno brązowe z purpurowym odcieniem, szerokie, wąsko przyrośnięte do wolnych; ostrze biało orzęsione, równe.

Trzon wysmukły, 90-140 x 2-3 mm; cylindryczny, nieco zwężający się ku szczytowi, podstawa tępo rozszerzona; pusty, kruchy, powierzchnia jedwabiście lśniąca, białawo oszroniona.

Miąższ cienki; kremowej barwy; zapach nieznaczny, smak łagodny, nieokreślony.

Pileus conic-campanulate throughout its development period; strongly hygrophanous, red-brown when moist, on drying with ochre tinge, dry gray-beige, dull; usually found many light-coloured forms due to sporocarps drying up very quickly; 15(20) - 35(40) mm in diameter; surface glabrous, but under strong hand lens hairs should be visible (0,1 - 0,2 mm long); margin acute and without veil remains, even in young specimens.

Lamellae light brown with age dark brown with purple tint, broad, adnexed to free; edge white ciliate, entire.

Stipe slender, 90-140 x 2-3 mm; cylindrical, slightly tapering towards the apex, base obtusely enlarged; hollow, fragile, surface silky glossy, whitish pruinose.

Flesh thin; cream-coloured; smell faint, taste mild, indefinite.

Wysyp zarodników czarny. Zarodniki elipsoidalne, gładkie, ciemno czerwono-brązowe z porą rostkową, 12-18 x 6-9 µm.

Spore print black. Spores ellipsoid, smooth, dark red-brown with germ pore, 12-18 x 6-9 µm.

Nieczęsty. Pojedynczo lub częściej w grupach latem i jesienią w lasach w miejscach bogatych w resztki organiczne i wilgotnych, na poboczach dróg.

Not common. Solitary or usually gregarious, summer-fall, in forests in damp places rich with organic debris, on roadsides.

Jadalna ale podobnie jak pozostałe kruchaweczki bez większych walorów kulinarnych. Nie warta zbierania.

Dość charakterystyczny gatunek tworzący zwykle dość duże, jak na kruchaweczki, owocniki. Zwykle owocniki pojawiają się gromadnie. Pewną cechą potwierdzającą diagnozę może być zaobserwowanie szczecinek na powierzchni kapelusza (patrz opis). Spotyka się też formę drobną tworzącą owocniki o wysokości 50-70 mm.

Quite characteristic species forming usually quite large (for Psathyrella), sporocarps. Usually gregarious. A feature helpful in distinguishing this species is the presence of bristlelike hairs on the pileal surface (see specification). A small forma can be also found with sporocarps 50-70 mm high.