| OwocnikFruitbody | Kapelusz z³oto¿ó³ty (cytrynowo¿ó³ty) do rdzawo¿ó³tego; 50-120(160) mm œrednicy, pó³kulisty, z wiekiem wypuk³y do rozpostartego; powierzchnia silnie lepka, w czasie suszy sucha; pokryta przylegaj¹cymi trójk¹tnymi du¿ymi i doœæ rzadkimi kosmkami o barwie ciemniejszej ni¿ kapelusz; te ³uski mog¹ byæ zmyte podczas opadów; u m³odych egzemplarzy brzeg kapelusza podwiniêty z resztkami ¿ó³tawej os³ony czêœciowej. Blaszki pocz¹tkowo jasne, potem oliwkowo- do rdzawobrunatnych (kasztanowobrunatnych); szerokie, doœæ gêste; przyroœniête lub wykrojone z¹bkiem; ostrze pi³kowane, ¿ó³tawo orzêsione. Trzon nie œluzowaty, barwy kapelusza lub jaœniejszy; 50-100(120) x 8-15 cm, wygiêty; z niewyraŸnym pierœcieniem w postaci zanikaj¹cej obr¹czki z we³nistych brunatnych nitek, poni¿ej pierœcienia trzon pokryty nieco odstaj¹cymi, brunatnymi kosmkami, powy¿ej pierœcienia lekko, ¿ó³tawo omszony; pe³ny, w³óknisty. Mi¹¿sz ¿ó³tawy, w trzonie ciemniejszy, niezmienny; twardy, w³óknisty; smak ³agodny; bez zapachu (s³aby zapach rzodkiewki). Pielus golden yellow (lemon-yellow) to rusty-yellow; 50-120(160) mm in diameter, hemispherical, with age convex to plane; surface very viscid, in dry weather dry; covered with large triangular appressed and quite sparsely distributed fibrillous scales, darker than the cap; the scales may be washed away during rain; in young specimens pileal margin incurved with yellowish remains of a partial veil. Lamellae at first light-coloured, later olive- to rusty-brown (chestnut-brown); broad, quite dense; adnate or notched; edge serrate, yellowish ciliate. Stipe not mucous, colour of the cap or lighter; 50-100(120) x 8-15 cm, bent; with annular zone in the form of a fugacious ring made of brown fibrils, below the ring a stipe covered with slightly projecting, brown fibrillous scales, above the ring slightly yellowish-tomentose; solid, fibrous. Flesh yellowish, in the stipe darker, unchanging; tough, fibrous; taste mild; odourless (weakly raphanoid). |
| ZarodnikiSpores | Wysyp zarodników rdzawobrunatny. Zarodniki elipsoidalne, g³adkie. 8 - 9 x 5 - 6 µm. Spore print rusty-brown. Spores ellipsoid, smooth. 8 - 9 x 5 - 6 µm. |
| Wystêpowanie | Pospolity. Owocniki wyrastaj¹ gromadnie, w kêpach, rzadziej pojedynczo. Na wiosnê (kwiecieñ, maj) i jesieni¹ na k³odach i pniach ¿ywych drzew liœciastych (buki, wierzby), czêsto w miejscach zranieñ, nieraz na znacznej wysokoœci. G³ównie w paŸdzierniku i listopadzie. Common. Spring, fall clustered or solitary on trunks of living and dead decidious trees (beech, willow), usually close to wounds, high above ground. X1:98; X2:97; |
| WartoœæImportance | Jadalny ale nie warto jadaæ. Inedible. |
| UwagiRemarks | Gatunki podobne to ³uskwiak czerniej¹cy (Pholiota astragalina) wystêpuj¹cy w górach, na drewnie drzew iglastych; jego owocniki maj¹ mniejszy kapelusz i d³u¿szy trzon a mi¹¿sz czernieje po uszkodzeniu i ma gorzki smak. £uskwiak t³ustawy (Pholiota adiposa) ma trzon o œluzowatej powierzchni; kapelusz jaskrawiej, siarkowo¿ó³to zabarwiony; roœnie na drzewach liœciastych w kêpkach. £uskwiak lucyferowy (Pholiota lucifera) mniejszy, jasny, cytrynowo¿ó³ty, ³uski na kapeluszu rozp³ywaj¹ siê; wyrasta w gêstych kêpkach na ³¹kach i w lasach, tak¿e na le¿¹cym w ziemi drewnie. Similar species include Pholiota astragalina found in the mountains, on the conifers; its sporocarps have smaller cap and longer stipe and its flesh blackens on injury and has bitter taste. Pholiota adiposa has a slimy stipe; the cap more vividly sulphur-yellow; caespitose on deciduous trees. Pholiota lucifera> smaller, light coloured, lemon-yellow, scales on the cap deliquescing; densely caespitose on the meadows and in forests, also on wood lying on the ground. |
| W publikacjach po 2000 r. | Pholiota aurivella (Batsch) P. Kumm. - Basidiomycota synonimy: Ph. adiposa ss.Bres., Ph. cerifera ss. Breitenbach & Kranzlin (1995) and Bon 1988 Flisiñska 2004, £awrynowicz i in. 2002, Flisiñska 2000, £uszczyñski 2001, £uszczyñski 2004, Bujakiewicz i Kujawa 2000, Lisiewska i Marach 2002, Wojewoda 2002, Wojewoda 2005, Flisiñska 2000a, Friedrich i Orzechowska 2002, Bujakiewicz 2004 (as: Ph. aurivella v. aurivella i Ph. aurivella v. cerifera), Szczepkowski 2007, Wilga 2004b, Halama i Panek 2000, £uszczyñski 2000c, Komorowska 2000, Adamczyk i in. 2008, £uszczyñski 2007, Flisiñska 2000b, £uszczyñski 2008, Chlebicki 2008a, Pi¹tek 2000b, Gierczyk i in. 2009, Gumiñska 2006, Wilga i Wantoch-Rekowski 2008, Wilga i Wantoch-Rekowski 2008a, |
| Literatura (REFERENCES) | Fluck, M., 1995 - Jaki to grzyb? p.323 [2] Garnweidner, E., 1994 - Encyklopedia kieszonkowa - Grzyby. n.211 [3] Wojewoda W., 1994 - Podrêczny atlas grzybów. p.210 [4] Grünert, H. i R., 1995 - Grzyby. Leksykon przyrodniczy. p.118 [7] |
| W Internecie (LINKS) | Lista (3) linków zewnêtrznych, w tym miejscu, dostêpna w wersji profesjonalnej; tutaj u¿yj linku w tytule tego bloku aby je odszukaæ. List of (3) external links available in professional version; here use link on the left to locate it. |
Pholiota aurivella (Batsch.: Fr.) Kummer
³uskwiak z³otawy