Naucoria

Poszczególne gatunki są makroskopowo dość do siebie podobne. Często spotyka się sytuację, gdy kilka gatunków rośnie obok siebie - dlatego konieczna jest szczególna uwaga już przy zbieraniu okazów. Należy rozdzielać je na miejscu - gdy są jeszcze wilgotne. To co różnicuje, i co należy zarejestrować, aby oznaczanie było możliwe, to:
- barwa wilgotnych kapeluszy (olszóweczki są higrofaniczne),
- prążkowane prześwitywanie blaszek - czy widoczne, w jakim stopniu,
- barwa trzonu, w górze i ku podstawie,
- obecność włókienkowatych resztek osłony na brzegu kapelusza i na powierzchniu trzonu u młodszych i starszych egzemplarzy,
- barwa miąższu w górze i w dole trzonu na przekroju podłużnym,
- barwa młodych blaszek,
- zapach, może mieć istotne znaczenie diagnostyczne, gdy nietypowy - olejku cedrowego, owocowy, gruszkowy,
- smak może być typowy, rzodkwi, rzadziej gorzki - co jest istotną cechą diagnostyczną.

Do oznaczenia konieczne jest określienie cech mikroskopowych:
- wielkość, szorstkość (lub gładkość - pod imersją!) zarodników, ich kształt,
- cystydy na ostrzu blaszki, obecność pleurocystyd, kaulocystydy - istotny jest kształt zwłaszcza górnego odcinka cystydy,
- skórka kapelusza w przekroju poprzecznym - typ skórki (kształt i ułożenie komórek).

Przy zbieraniu Naucoria należy też zwrócić uwagę na siedlisko. Nie zawsze są to olszyny. Część gatunków ma niebanalne siedlisko: wypaleniska, torfowiska, strefa alpejska. Część ma za mikoryzowego partnera inne gatunki drzew niż olchy.

cystydy szpiczaste cystydy wydłużone i zaostrzone lub cylindryczne ale z wydłużonym i zaostrzonym końcem jeśli nie, to przejdź do punktu cystydy cylindryczne
nie pod olszą - nie pod olszą - pod wierzbami, czasem pod innymi drzewami liściastymi; owocniki stosunkowo masywne, bez rzodkwiowego zapachu, z zapachem pelargonii; skórka kapelusza typu cutis, jednak w głębszej warstwie z kulistawymi komórkami; kaulocystydy na całym trzonie; sprzążki obecne jeśli nie, to przejdź do punktu wyłącznie pod olszą
	Naucoria cholea
	Naucoria tantilla
	Naucoria geraniolens
	Naucoria amarescens smak gorzki	na wypaleniskach
	Naucoria zonata Pełna lista (1) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w w Pełnej Wersji - przejdź teraz Full list of (1) external links list available in this place in in Full Version - use now
wyłącznie pod olszą - pod olszą; powierzchnia trzonu często z resztkami osłony; zapach rzodkwi, rzadziej ziołowy, jodu, owocowy, ale nie pelargonii; skórka kapelusza typu cutis lub trichoderm, z mniej lub bardziej wyróżnionymi zakończeniami strzępek; kaulocystyd brak lub jedynie w górze trzonu jeśli nie, to przejdź do punktu cystydy szpiczaste
	Naucoria suavis zapach aromatyczny, gruszkowy, przypomina Inocybe pyriodora
zapach banalny - zapach nie jest aromatyczny; zapach rzodkwi lub olejku cedrowego jeśli nie, to wróć do poprzedniego punktu /\
ciemne - owocnik ochrowobrązowawy, czerwonobrązowawy od purpurowobrązowawego; strzępki skórki kapelusza z wyraźnym inkrustowanym barwnikiem; pleurocystydy występują (czasem bardzo nieliczne) jeśli nie, to przejdź do punktu jasne
	Naucoria umbrina powierzchnia kapelusza młodych egzemplarzy gładka do włókienkowatej ku brzegom; resztki osłony nietrwałe; trzon (i blaszki) w górze liliowy do purpurowego, z wiekiem ochrowobrązowy; zarodniki wrzecionowate, szorstkie, 9-13(15) × 5-6 µm częsta; pod Alnus glutinosa i Alnus incana gdy zarodniki mniejsze, 8-11 × 5-6.5 µm porównaj z Naucoria pseudoscolecina
nie gładkie - powierzchnia kapelusza młodych egzemplarzy jest zamszowa, granulowata do drobnołuseczkowatej jeśli nie, to wróć do poprzedniego punktu /\
wrzecionowate - zarodniki wysmukłe, wrzecionowate, z kończykami (mucronate), 9.5-14(18) × 5-6.5 µm; cheilocystydy w podstawie brzuchate, na szczycie ±główkowate; smak gorzki lub łagodny; pod Alnus glutinosa na nizinach i w górach jeśli nie, to przejdź do punktu migdałowate
	Naucoria subconspersa (olszóweczka łuseczkowata) łuseczkowate do kłaczkowatych resztki osłony wyraźnie widoczne u młodych owocników na kapeluszu i na trzonie; powierzchnia kapelusza zamszowy do granulowanej (zwłaszcza w centrum); zarodniki 9.5-12 × 5-6 µm; cheilocystydy z wydłużoną szyjką, szer. 1-2(3) µm owocniki pojawiają się wiosną i na początku lata pod Alnus glutinosa
	Naucoria scolecina (olszóweczka szerokoblaszkowa) resztki osłony niewyraźne i zanikające, zarodniki 10-13 × 5-6.5 µm; cheilocystydy z szyjką szer. 2-4 µm; wyrasta często kępkowo, na stanowiskach podmokłych, wilgotnych, pod Alnus glutinosa
	Naucoria dubis smak łagodny lub gorzkawy; zarodniki 11.5-16.5(18) × 5.5-7 µm; cystydy lancetowate, 25-45 × 1.5-3 µm; wyrasta na stanowiskach podmokłych, wilgotnych, pod Alnus glutinosa gdy zarodniki bardzo duże, do 22 µm długości porównaj z Naucoria scolecina var. iodiolens
migdałowate - zarodniki ±wysmukłe migdałowate, 8.5-11.5(12.5) × 5-7 µm; cheilocystydy nie zakończone główkowato; smak łagodny; na nizinach pod Alnus glutinosa w strefie górskiej pod Alnus viridis i Alnus incana jeśli nie, to przejdź do punktu nie gładkie
	Naucoria sphagneti Pełna lista (2) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w w Pełnej Wersji - przejdź teraz Full list of (2) external links list available in this place in in Full Version - use now
	Naucoria badia
jasne - owocnik białawy, ochrowy do brązowawego; strzępki skórki kapelusza gładki, z pigmentem wakuolarnym; pleurocystyd brak (jedynie rzadko u Naucoria striatula) jeśli nie, to przejdź do punktu wyłącznie pod olszą lub przejdź do punktu ciemne
	Naucoria striatula smak łagodny lub rzodkwi; kaplusz jasny, w stanie wilgotnym żółtawoochrowy do beżowoochrowego; bez resztek osłony; zarodniki wrzecionowate, puntkowane, 10-13.5 × 5-6 µm na nizinach, w miejscach podmokłych, pod Alnus glutinosa Pełna lista (2) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w w Pełnej Wersji - przejdź teraz Full list of (2) external links list available in this place in in Full Version - use now
gorzkie - smak mniej lub bardziej gorzki; na kapeluszu i trzonie pozostają trwałe resztki osłony; zarodniki szorstkie jeśli nie, to wróć do poprzedniego punktu /\
	Naucoria escharioides (olszóweczka miodowożółta) (=escharoides, melinoides) resztki osłony na trzonie włókienkowate, niewyraźne; cystydy u podstawy brzuchate, ku górze stożkowate do cylindrycznie wydłużonych; kapelusz początkowo żółtawy; brzeg kapelusza z białawymi resztkami osłony; zarodniki wrzecionowate, z kończykami (mucronate), 9-13 × 4.5-6.5 µm; gatunek o zmiennym zabarwieniu i pokroju wilgotne stanowiska, głównie pod Alnus glutinosa ale i pod innymi gatunkami olszy
	Naucoria luteolofibrillosa resztki osłony na trzonie wyraźne, w formie strefy pierścieniowej lub łuseczek; cystydy różnokształtne; kapelusz początkowo białawy, z wełnistymi lub drobnołuseczkowatymi resztkami osłony; zarodniki migdałowate do wrzecionowatych, często różnokształtne, 8.5-11(12.5) × 5-6.5 µm; miejsca podmokłe, głównie pod Alnus viridis ale także i pod innymi gatunkami olszy jeśli owocniki mają wyraźny zapach olejku cedrowego i występują pod Alnus viridis to sprawdz Naucoria cedriolens Bresinsky & Schmidt-Heckel Pełna lista (3) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w w Pełnej Wersji - przejdź teraz Full list of (3) external links list available in this place in in Full Version - use now
cystydy cylindryczne cystydy cylindryczne lub rozszerzające się ku podstawie, niekiedy z palczastymi wyrostkami na szczycie jeśli tak, to idź do następnego punktu \/ if yes, then go to the next point below jeśli nie, to przejdź do punktu cystydy szpiczaste
hymeniderm - skórka kapelusza typu hymeniderm (z jednej warstwy kulistych komórek); sprzążki obecne; związane wyłacznie z olszą jeśli nie, to przejdź do punktu ixocutis
	Naucoria alnetorum (olszóweczka czerwonobrązowa) (=celluloderma P.D. Orton, inculta? (Peck) Singer)
	Naucoria clavulgeroides
	Naucoria submelinoides Pełna lista (1) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w w Pełnej Wersji - przejdź teraz Full list of (1) external links list available in this place in in Full Version - use now
ixocutis - skórka kapelusza typu ixocutis (śluzowata); występuje na miejscach po ogniskach; sprzążki obecne, zarodniki cylindryczne, drobno punktowane, 9-11.5 × 4.5-6.5µm jeśli nie, to przejdź do punktu suchy kapelusz
	Hebeloma pseudoamarescens
suchy kapelusz - nie na wypaleniskach; zarodniki wyrażnie szorskie, migdałowate lub sziczasto zakończone; skórka kapelusza sucha; występują nie tylko pod olszami jeśli nie, to przejdź do punktu cystydy cylindryczne
bez sprzążek - bez sprzążek jeśli nie, to przejdź do punktu ze sprzążkami
	Naucoria bohemica (olszóweczka czeska)
	Naucoria badiolateritia
	Naucoria rubriceps
	Naucoria macrospora
ze sprzążkami - ze sprzążkami; sprawdź także w rodzajach hełmówka (Galerina) i włośnianka (Hebeloma) oraz Naucoria erebia Huijsman jeśli nie, to przejdź do punktu cystydy cylindryczne
	Naucoria cholea
	Naucoria tantilla
	Naucoria geraniolens
	Naucoria amarescens
	Naucoria zonata Pełna lista (1) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w w Pełnej Wersji - przejdź teraz Full list of (1) external links list available in this place in in Full Version - use now