owocnik (Fruitbody)
Owocnik składa się z trzonu i główki która zazwyczaj pokryta jest głębokimi jamkami z warstwą zarodnikonośną (alweole), fałdami, bruzdami. Rzadziej powierzchnia główki gładka lub owocnik miseczkowaty. Gatunki i odmiany smardzy i pokrewnych wyróżnia się zwykle na podstawie cech morfologicznych ponieważ często brak istotnych różnic w budowie mikroskopowej. Owocniki wiekszości gatunków pojawiają się na początku wiosny. Wiele z nich preferuje siedliska wilgotne, związane z ciekami wodnymi i podmokłymi miejscami.
Klucz do smardzy i smardzowatych
| cechy charakterystyczne, występowanie | ||
| smardz (Morchella) owocnik z główką prawie całkowicie zrośniętą z trzonem i pokrytą alweolami; kształt główki jajowaty, stożkowaty lub kulisty | ||
| A. główka kulista, jajowata, jajowato-stożkowata | ||
 | Morchella esculenta (smardz jadalny)     | |
| Morchella esculenta var. rotunda (smardz jadalny odmiana okrągła) główka okrągła lub jajowata z alweolami nieregularnie rozmieszczonymi, brak wyraźnych żeber; barwa główki jasna, woskowożóła, ochrowobrązowa | |
 | Morchella esculenta var. umbrina (smardz jadalny odmiana ciemna) krawędzie jamek wyraźnie jaśniejsze od czarnobrązowego wnętrza | |
| można jeszcze wyróżnić odmianę var. rigida jasnożółtą i var. vulgaris jasną do ciemnoszarej; można spotkać egzemplarze pośrednie pomiędzy typami odmian | ||
| Morchella crassipes (smardz grubonogi) owocniki duże; zwykle trzon tak gruby jak główka i zgrubiały u podstawy rzadki; w parkach i ogrodach wiosną | ||
| B. główka wydłużona, stożkowata; alweole ułożone w podłużne szeregi oddzielone żebrami | ||
 | Morchella conica (smardz stożkowaty) owocniki 20-70 mm wysokości; trzon o średnicy zazwyczaj znacznie mniejszej niż średnica główki - jest to wynikiem tego, że krawędz główki w miejscu przyrośnięcia do trzonu jest wyraźnie od niego odsunięta, podwinięta (nawet z zatokowatym wcięciem), czasem oglądana z boku przypomina w tym nieco mitrówkę półwolną (Mitrophora semilibera); główka zwykle jaśniej zabarwiona niż u smardza wyniosłego (Morchella elata) i mniej ostro stożkowata, często jajowato-stożkowata | |
 | Morchella elata (smardz wyniosły)
| |
| | ||
 | Mitrophora semilibera (mitrówka półwolna)  podobny do smardzy, główka z wyraźnymi alweolami, w połowie zrośnięta z trzonem | |
 | Verpa conica (naparstniczka stożkowata)
rzadka, w kwietniu, maju, w zaroślach nad ciekami wodnymi i w innych wilgotnych miejscach | |
 | Ptychoverpa bohemica (smardzówka czeska) 
rzadka, w kwietniu, maju, w zaroślach nad ciekami wodnymi i w innych wilgotnych miejscach | |
 | Disciotis venosa (krążkówka żyłkowana) owocniki miseczkowate, wnętrze miseczki żyłkowane; miąższ o wyraźnym zapachu chloru; owocniki wyrastają wiosną w dolinach rzek na glebach ciężkich, ilastych | |
| zobacz też: see also: | ||
 | Helvellaceae (piestrzycowate) »6 | |
 | Discinaceae (krążkownicowate) »3 | |
Copyright © 2002-2012 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form
wersja publikacji 13.04.2012.www · ostatnio zmieniana/last modified 03.12.2009 · została utworzona/was created 16.06.2002
wersja publikacji 13.04.2012.www · ostatnio zmieniana/last modified 03.12.2009 · została utworzona/was created 16.06.2002
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
<a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Morchellaceae.htm">smardzowate - Morchellaceae - Morels - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>
<a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Morchellaceae.htm">smardzowate - Morchellaceae - Morels - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>