Macrolepiota mastoidea (Fr.) Singer

Kapelusz jasnoochrowy do jasno-orzechowo-brązowego, powierzchnia z wiekiem pęka łuseczki odsłaniając białawą powierzchnię pomiędzy nimi; 70-120(150) mm średnicy, początkowo cylindryczno-jajowaty, potem stożkowato-dzwonowaty, w końcu płaski, z ostrym garbkiem-brodawką w centrum; brzeg ostry.

Blaszki białawe, wolne.

Trzon jasnoochrowy, ponad pierścieniem gładki lub drobnokosmkowaty, poniżej drobno łuszeczkowaty, łuseczki ciemniejsze, ochrowe ułożone w niewyraźne pierścienie na jaśniejszej kremowej powierzchni; 80-150 x 8-12 mm, cylindryczny, podstawa nieco rozszerzona, początkowo pełny, z wiekiem wydrążony; pierścień błoniasty, pojedynczy, nieco przesuwalny, górna powierzchnia brązowawo punktowana, dolna biaława.

Miąższ niezmienny, biały; zapach słaby, nieokreślony; smak łagodny, orzechowy.

Pileus light ochre to light nutty-brown, surface in age cracks into scales revealing whitish surface in between; 70-120(150) mm in diameter, initially cylindric-oval, later conic-bell-shaped, finally plane, with an acute central umbo-wart; margin sharp.

Lamellae whitish, free.

Stipe light ochre, above the ring smooth or finely floccose, below minutely squamulose, scales darker, ochre laid out in indistinct rings on a lighter creamy surface; 80-150 x 8-12 mm, cylindrical, base slightly bulbous, initially solid, in age hollow; membranous ring, single, slightly moveable, upper surface brownish punctate, lower whitish.

Flesh unchanging, white; odor weak, indefinite; taste mild, nutty.

Wysyp zarodników biały. Zarodniki elipsoidalne, gładkie, przejrzyste, dekstrynoidalne, metachromatyczne, grubościenne z porą rostkową, 12-16 x 8-10.5 µm.

Spore print white. Spores ellipsoid, smooth, translucent, decstrinoid, metachromatic, thick-walled with germ pore, 12-16 x 8-10.5 µm.

Rzadka. Owocniki wyrastają pojedynczo i gromadnie w świetlistych miejscach w lasach liściastych, parkach, zaroślach i wśród roślinności zielnej.

Rare. Sporocarps solitary or gregarious in bright spots in deciduous forests, parks, scrub and in the midst of herbaceous plants.

Jadalna.

Edible.

Wyróżnia się szereg gatunków wokół czubajka sutkowata (Macrolepiota mastoidea) jak Macrolepiota gracilenta, Macrolepiota rickenii (ta ma mieć mniejszy kapelusz i ponad 2x dłuższy od jego średnicy trzon) czy Macrolepiota affinis. Zamieszanie taksonomiczne jest tak duże, że ściślejsze określenie przynależności prezentowanego na tej stronie znaleziska odkładam na później.