koźlarz pomarańczowożółty

syn. Leccinum testaceoscabrum (Secr.) Sing.; syn. Leccinum rufescens Pilat, Ceska Mykol. 43(1)

OwocnikFruitbody

  Kapelusz pomarańczowożółty, pomarańczowobrązowy, ceglastopomarańczowy; 40-150(200) mm średnicy, początkowo wypukły, potem poduszkowaty; powierzchnia delikatnie zamszowata, skórka wystaje nieco poza brzeg kapelusza, zwłaszcza u młodych owocników.
  Pory od początku szarawe z oliwkowym odcieniem, z wiekiem szare do żółtawo-szarych. Rurki bladoszare do oliwkowoszarych, wycięte przy trzonie, 7-30 mm długości.
  Trzon biały lub szary, powierzchnia od początku z drobnymi czarnymi łuseczkami, z wiekiem brązowiejącymi; 80-220 x 20-70 mm, gruby, stopniowo zwężający się ku górze.
  Miąższ biały, na przecięciu przebarwiający się różowofioletowo, następnie czernieje, w podstawie trzonu niebieskawozielonawo, otarta powierzchnia podstawy trzonu też tak się przebarwia; smak nieznaczny, przyjemny, bez zapachu.
  Pileus orange-yellow, orange-brown, brick-orange; 40-150(200) mm broad, at first convex, pulvinate in age; surface finely tomentose, pileipelis projecting beyond tubes (mostly at young specimens).
  Pores at first greish with olive tint, in age gray to yellow-gray. Tubes pale gray to olive-gray, adnexed, 7-30 mm long.
  Stipe white to gray, surface at first with minute black squamules, in age becoming brown; 80-220 x 20-70 mm, thick, tapering upwards.
  Flesh white, on cut staining pink-violet, then black, at stipe base blue-greenish, stipe base bruising blue-greenish; taste not distinct, pleasant; odour none.

ZarodnikiSpores

Wysyp brązowy. Zarodniki elipsoidalno-wrzecionowate, gładkie, 13-16.5 x 4.5-5 µm.
Spore print brown. Spores ellipsoid-fusiform, smooth, 13-16.6 x 4.5-5 µm.

Występowanie

Pospolity. Od lata do jesieni w pobliżu brzóz, w lasach różnego typu.
Common. Summer-fall, close to birches, in different types of forests.
IX1:05; X1:97; XI1:97;

WartośćImportance

Jadalny.
Edible.

UwagiRemarks

L. aurantiacum

  Podobny, rzadszy koźlarz czerwony (Leccinum aurantiacum) ma żywiej ceglastoczerwono zabarwiony kapelusz; powierzchnia jego trzonu jest początkowo pokryta białymi łuseczki, z wiekiem łuseczki brązowieją i przybierają barwę czerwonobrązową, ale nie są czarne jak u koźlarzarza pomarańczowożółtego (Leccinum versipelle)!; mikoryzowym partnerem tego gatunku jest topola osika (Populus tremula).
  Pod brzozami rośnie bardziej brązowo zabarwiony Leccinum subcinnamomeum, wyróżnia go niezmienny miąższ, poza tym trzon ma u podstawy czarniawe drobne łuseczki, u góry jest biały.
  Close Leccinum aurantiacum has more vivid brick-red pileus and at firs whitish squamules on stipe surface which in age becoming brown and red-brown (not black as in Leccinum versipelle); its mycorhizal parter is Populus tremula. Under birch trees grows also more brown Leccinum subcinnamomeum which differs with unchanging flesh, minute blackish squamules at stipe base, upper part of the stipe is white.

W publikacjach po 2000 r.

Leccinum versipelle (Fr.) Snell - Basidiomycota
synonimy: L. aurantiacum for. rufescens (Konrad) Vassilk., L. testaceoscabrum (Secr.) ex Singer
Flisińska 2004 (as: Leccinum testaceoscabrum), Flisińska 2000 (as: Leccinum testaceoscabrum), Łuszczyński 2001, Wojewoda 2005, Flisińska 2000a (as: Leccinum testaceoscabrum), Friedrich 2001, Friedrich i Orzechowska 2002 (as: Leccinum testaceoscabrum), Szczepkowski i in. 2008, Ławrynowicz 2001, Wilga 2004b, Halama i Panek 2000, Łuszczyński 2007, Łuszczyński 2008, Ławrynowicz 2000, Gierczyk i in. 2009, Żółciak 2009, Wojewoda 2008, Wilga 2000b, Wilga 2001a, Wilga i Ciechanowski 2007, Fiedorowicz 2009,

Literatura (REFERENCES)

Dermek A., Pilat A., 1991 - Poznajemy grzyby. n.146 [8]
Breitenbach J., Kraenzlin F., 1991 - Fungi of Switzerland 3 - Boletes & Agarics 1st part n.38 [26III]
Gerhardt, E., 1995 - Przewodnik grzyby. p.64 [1]
Gumińska B., Wojewoda W., 1983 - Grzyby i ich oznaczanie. p.288 [5]
Hagara, L., Antonin, V., Baier, J., 1999 - Houby. p.355 [49]

W Internecie (LINKS)

Lista (7) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w wersji profesjonalnej; tutaj użyj linku w tytule tego bloku aby je odszukać.
List of (7) external links available in professional version; here use link on the left to locate it.

Fotografie 1:1
(Natural size photographs)

Strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostępna tylko w wersji profesjonalnej
Page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in professional version

Wybrane znaleziska. Kliknij na miniaturkę aby zobaczyć tablicę wszystkich fotografii:
Selected collections. Click on small photo to see all pictures: