| Owocnik Fruitbody |
Owocnik początkowo zamknięty, kulisty, w miarę rozwoju coraz bardziej spłaszczony, 40-70 mm średnicy, o powierzchni pokrytej grzybnią przerośniętą z podłożem. Osłona zewnętrzna (egzoperydium) pęka na duże, trójkątne płaty, niehigroskopijne, zwykle są to 4 płaty, czasem więcej (5-7); rozłożnony owocnik ma maksymalnie 120(180) mm średnicy, płaty następnie podwijają się usząc endoperydium do 100 mm nad powierzchnię ziemi, a zewnętrzna warstwa płatów oddziela się tworząc od spodu miseczkę przerośniętą z podłożem. Wewnętrzna powierzchnia osłony zewnętrznej szara, szarobeżowa, wyschnięta szaroochrowa, u starych owocników czarnobrazowa, z wiekiem marszczy i łuszczy się poprzecznymi płatami, poczynając od centrum owocnika. Osłona wewnętrzna (endoperydium) kulistawa, przy wysychaniu nieco spłaszcza się, 10-30 mm średnicy, z wiekiem czarnobrązowe. Szyjka krótka i szeroka, widoczna u suchych egzemplarzy, 2(5) mm długości i 4 mm szerokości; nieco jaśniejsza od endoperydium, brązowoszara. Apofiza zwykle wyraźna. Ujście zarodników (perystom) stożkowaty, włóknisty, bez wyraźnej granicy, bez talerzyka i bez ograniczającego wałeczka. Kolumella niska, półkulista, miękka, watowata. Gleba ciemno-czekoladowobrązowa. |
| Zarodniki Spores |
Zarodniki kuliste, delikatnie brodawkowane, 3.5-4.5(5) µm średnicy. Włośnia o strzępkach do 12 µm szerokości. |
| Występowanie | Bardzo rzadki. Owocniki wyrastają pojedyczno lub w grupach, w parkach i innych miejscach z dużą ilością ściółki. |
| Wartość Importance |
W Polsce podlega, jak i pozostałe gwiazdosze, ochronie. Bez znaczenia kulinarnego. No culinary value. |
| Uwagi Remarks |
Do pewnego stopnia podobny gwiazdosz czteropromienny (Geastrum quadrifidum) ma mniejsze owocniki, a ujście zarodników jest otoczone wyraźnym talerzykiem. |
| W publikacjach po 2000 r. | Geastrum fornicatum (Huds.) Hook. - Basidiomycota synonimy: G. fenestratum (Batsch) C. G. Lloyd uwagi: wg IF to dwa osobne gatunki Lisiewska 2004, Kujawa 2008, Kujawa 2009, |
| Literatura (REFERENCES) | Rudnicka-Jezierska W., 1991 - Flora Polska. Grzyby (Mycota). Tom XXIII. Purchawkowe (Lycoperdales), tęgoskórowe (Sclerodermatales), pałeczkowe (Tulostomatales), gniazdnicowe (Nidulariales), sromotnikowe (Phallales), osiatkowe (Podaxales). p.69 [14] Hagara, L., Antonin, V., Baier, J., 1999 - Houby. p.398 [49] |
| W Internecie (LINKS) | Lista (3) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w wersji profesjonalnej; tutaj użyj linku w tytule tego bloku aby je odszukać. List of (3) external links available in professional version; here use link on the left to locate it. |
| Inne fotografie Additional photographs | ||
|
