| Owocniki | Owocniki zwykle małe. Kapelusz ze szczątkowym bocznym trzonem lub bez, bokiem przyrośnięte do podłoża; zwykle białawe, żółtawe, brązowe, rzadko czerwonawe. Uwaga, powierzchnia kapelusza owocników w grupie dojrzałych owocników jest często mniej lub bardziej różowobrązowa od pokrywającej ją warstwy osypanych zarodników. Blaszki dojrzałe gliniasto-brązowe lub mięsno-brązowe. Barwa wysypu zarodników gliniastobrązowa lub różowobrązowa. Zarodniki okrągłe do elipsoidalnych, brązowawe, gładkie, szorstkie lub brodawkowane, nieamyloidalne, bez pory rostkowej, pod mikroskopem stosunkow jasne. Cheilocystydy obecne, zawsze wyraźne, choć niewiele zróżnicowane w stosunku do innych komórek. Pleurocystyd brak. |
| Występowanie | Saprotrofy. Na drewnie, resztkach roślinnych, mchach, rzadko na ziemi. |
| Oznaczanie | W rodzaju ciżmówka (Crepidotus) jedynie pospolitą ciżmówkę miękką (Crepidotus mollis) można pewnie zidentyfikować po cechach makroskopowych - ma ona wyraźną, żelatynową, elastyczną, zdzieralną skórkę kapelusza. Owocniki pozostałych gatunków są do siebie bardzo podobne i odróżnia się je przede wszystkim podstawie cech mikroskopowych - konieczne jest określenie charakteru urzeźbienia powierzchni zarodników (oglądanych pod imersją). Gatunki tworzące podobne owocniki ale z bezbarwnymi zarodnikami, o białej barwie wysypu zarodników, należą do rodzajów Hohenbuehelia, Phyllotopisis, odgiętka (Resupinatus), Pleurocybella. |
| WartośćImportance | Niejadalne. Inedible. |
| gatunek | cechy charakterystyczne | występowanie |
czy możesz wyobrazić sobie jak wygląda ta strona z fotografią w tym miejscu in Full Version you will see iconic photo of this taxon | Crepidotus mollis (ciżmówka miękka) ![]() pod skórką kapelusza żelatynowata warstwa, daje się oddzielić od miąższu; kapelusze stosunkowo duże, 15-60 mm szerokości; powierzchnia kapelusza z czerwonawobrązowymi łuseczkami lub naga | pospolita; na drewnie drzew liściastych częsty w dachówkowatych skupieniach wiosna-jesień |
| B. pod skórką kapelusza brak żelatynowatej warstwy | ||
| Crepidotus crocophyllus powierzchnia kapelusza z rdzawobrązowymi łuseczkami lub włókienkami | ||
| B.a. zarodniki okrągłe lub okrągławe, mogą zdarzyć się nieliczne zarodniki szerokoelipsoidalne | ||
czy możesz wyobrazić sobie jak wygląda ta strona z fotografią w tym miejscu in Full Version you will see iconic photo of this taxon | Crepidotus applanatus (ciżmówka płaska) ![]() ![]() kapelusz stosunkowo duży, 10-30(50) mm szerokości; początkowo biały, z wiekiem ochrowobrązowawy; zarodniki niemal kuliste, pokryte drobniuteńkimi igiełkami, 4.5-7 × 4-6.5 µm | na silnie zmurszałym drewnie drzew liściastych, rzadko na drewnie drzew iglastych |
| Crepidotus sphaerosporus | ||
| Crepidotus subsphaerosporus | ||
| Crepidotus wakefieldiae | ||
| B.b. zarodniki wydłużone, elipsoidalne lub migdałowate | ||
| B.b.1. zarodniki gładkie oglądane pod imersją | ||
| - a. dość duże, kapelusz 20-70 mm szerokości; na ziemi | ||
czy możesz wyobrazić sobie jak wygląda ta strona z fotografią w tym miejscu in Full Version you will see iconic photo of this taxon | Crepidotus autochthonus (ciżmówka naziemna) ![]() | |
| Crepidotus caspari | ||
| - b. mniejsze, rzadko ponad 30 mm szerokości; na drewnie lub resztkach roślinnych | ||
| Crepidotus sambuci | ||
| Crepidotus haustellaris | ||
| Crepidotus pubescens (=bresadolae) | ||
| Crepidotus lundellii | ||
| B.b.2. zarodniki punktowane lub brodawkowane gdy oglądane pod imersją | ||
| Crepidotus cinnabarinus kapelusz szkarłatnoczerwony, cynobrowoczerwony | ||
| - a. bardzo małe, 1-4 mm szerokości | ||
| - a.1. zarodniki elipsoidalne, jajowate | ||
| Crepidotus macedonicus | ||
czy możesz wyobrazić sobie jak wygląda ta strona z fotografią w tym miejscu in Full Version you will see iconic photo of this taxon | Crepidotus variabilis (ciżmówka zmienna) ![]() | wilgotne opadłe gałązki i kawałki drewna bardzo pospolity 6-11 w grupach |
![]() | Crepidotus cesatii (ciżmówka ciemnoblaszkowa) (=sphaerosporus) ![]() ![]() | |
| Crepidotus subepibryus | ||
| Crepidotus subverrucisporus | ||
| Crepidotus subtilis | ||
| - a.2. zarodniki elipsoidalno-migdałowate do migdałowatych | ||
Crepidotus luteolus (=pubescens ss. Lge.) ![]() ![]() | ||
| Crepidotus amygdalosporus Pełna lista (1) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w wersji profesjonalnej Full list of (1) external links list available in this place in professional version | ||
| Crepidotus epibryus Pełna lista (2) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w wersji profesjonalnej Full list of (2) external links list available in this place in professional version | ||
| - b. większe, 5-70 mm szerokości | ||
| Crepidotus velenovskyi | ||
| Crepidotus muscigenus | ||
| jeśli owocniki z wyraźnym bocznym lub ekscentrycznym trzonem a zarodniki gładkie z ±wyraźną porą rostkową, to porównaj: | ||
| Melanotus trzon czerwonawy | ||
![]() | Simocybe haustellaris owocnik ±oliwkowy | |
| Literatura (REFERENCES) | Moser, M., 1983 - Die Roehrlinge und Blaetterpilze (Polyporales, Boletales, Agaricales, Russulales) in Kleine Kryptogamenflora, Band IIb/2. p.306 [27] |










