red listGREJ

Cordyceps militaris (L.) Link (1833)

maczużnik bojowy
Cordyceps militaris
19.09.1996, Sninské rybníky, Słowacja – na podgórskij łące
copyright © by Bohdan Cienciała
Cordyceps militaris
pokrój · habit
Cordyceps militaris
zbliżenie powierzchni główki · surface close-up
Cordyceps militaris
pokrój · habit
Cordyceps militaris
pokrój · habit

cechy makroskopowe (Macro)

Podkładka wysokości 20-60 mm i 3-10 mm szerokości, podzielona na sterylny trzonek i płodną główkę; główka (nieregularnie) walcowata, czerwona, ciemno pomarańczowożółta; brodawkowana przez umieszczone na jej powierzchni otocznie; trzonek wyraźnie odgraniczony odmienną barwą i powierzchnią od części płodnej, ale podobnej szerokości, jaśniejszy, jasno pomarańczowy do ochrowego, mniej lub bardziej regularnie cylindryczny.

cechy mikroskopowe (Micro)

Zarodniki włosowate ponad 200 µm długości, podzielone na liczne zarodniki wtórne, cylindryczno-wrzecionowate, gładkie, hialinowe, ułożne jeden za drugim w łańcuch, 4.5-5(7) × 1.5 µm.

Worek 8-zarodnikowy, nieamyloidalny, -300 × 3-6 µm.

Parafiz brak.

występowanie

Rzadki. Grzyb pasożytuje na larwach i poczwarkach motyli często zagrzebanych w ziemi, owocniki pojawiają się od lata do późnej jesieni, wyrastają pojedynczo lub po kilka z podłoża.

wybrane znaleziska · selected collections

Cordyceps militaris
5 fot. · 04 10 05 7
(Czechy, Szumava, Żofiński Prales NR) owocnik wyrastający z fragmentu gałazki bukowej · (growing out of small Fagus branch)

strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostępna tylko w Pełnej Wersji - przejdź teraz
page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in Full Version - use now

znaleziska Cordyceps militaris na terenie Polski w rejestrze grzybów chronionych i zagrożonych (GREJ) — specyfikacja zapisów wg stanu na dzień 2012.01.15

Przyjęte do rejestru:
· z podanym ATPOL: 153264 AD-28, 116228 BB-01, 190844 CA-36, 190339 CA-57, 115588 CA-89, 80561 CB-25, 119557 CB-25, 172640 DA-80, 115949 DE-56, 137304 DE-65, 189222 DF-78, 11648 EB-57,

• Oczekujące na przyjęcie:
· z podanym ATPOL: 146825 CA-68, 148436 CA-89, 40328 FG-28, 189267 GC-66,
· bez ATPOL lub wadliwy: 43625,

Zapisy w GREJ wg stanu na dzień 2012.01.15

11648 Cordyceps militaris; Mazury - Jeleniowo, EB-57; 03.10.2004; w sąsiedztwie lasu sosnowego na nieużytkach, we mchu; na ziemi, podłoże piaszczyste pojedynczy owocnik; leg. Marek KOZŁOWSKI; det. Marek KOZŁOWSKI; eksykat: J2 1-3102004 MB-150 Marek Kozłowski, fot. J2 1-3102004, notatka: brak; publikacja: Kujawa 2005. "Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych" - nowa forma gromadzenia danych mikologicznych pochodzących od amatorów. Podsumowanie roku 2005. Przegl. Przyr. 16 (3-4): 17-52
uwagi: fot. 7837

40328 Cordyceps militaris; Rezerwat "Cisy w Serednicy". Leśnictwo Wańkowa. Nadleśnictwo Brzegi Dolne, FG-28; 23.08.2006; Las jodłowy; Poczwarka owada Pojedynczo; leg. Piotr Chachuła; det. Sebastian Pinczer; eksykat: tak (pojedzie do Ani K.), fot. tak, notatka: tak
uwagi: W Rezerwacie "Cisy w Serednicy" tylko raz spotkałem się z tym gatunkiem.

fot. 50821 fot. 50822 fot. 50823

43625 Cordyceps militaris; Wysowa. Około 600 m w górę po prawej stronie drogi do Doliny Łopacińskiego na wysokości skrzyżowania z drogą koło Kościoła Zdrojowego.; 03.09.2006; Głównie buki, bardzo niewiele brzozy, ok 2 m od przepływającego strumienia. Poszycie gęsto zarośnięte płożącą się jeżyną.; Rósł bezpośrednio w ziemi pokrytej warstą zbutwiałych szczątków roślin (liści jeżyny, buka i pokrzyw) Trzy owocniki na jednej poczwarce; leg. Marek Ciszewski; det. Marek Ciszewski; eksykat: tak, fot. tak, ; publikacja: Opublikowany w wątku z dnia 16.09.2006r
uwagi: fot. 55850\
fot. 55851

80561 Cordyceps militaris; Lipuska Huta, CB-25; 07.10.2007; Skraj lasu sosnowego i pastwiska; W ziemi na larwie owada jeden owocnik; leg. Mirosława Wantoch-Rekowska; det. Piotr Chachuła; eksykat: TAK, w Stacji ZBŚRiL PAN, 3/MWR/15.10.07, fot. tak, notatka: tak; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2010. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część. III. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2007. Przegląd Przyrodniczy 21(1): 8-53
uwagi: fot. 128708 fot. 128709 fot. 128710

115588 Cordyceps militaris; Barniewice k/Gdańska, CA-89; 21.09.2008; Łąka przy lesie; na larwach zakopanych w ziemi ok.30 owocników; leg. Marcin S.Wilga; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: Tak, w Stacji ZBŚRiL PAN, 6/MWR/10.11.10, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 203662 fot. 203663

115949 Cordyceps militaris; 1km SW,Sucha Wieś (Radomsko), DE-56; 26.09.2008; ols; w ziemi,na poczwarce grupa 9 podkładek; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: TAK, w Stacji ZBŚRiL PAN, 9/JN/26.10.08, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część IV. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2008. Przegląd Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi:
fot. 204493 fot. 204494

116228 Cordyceps militaris; Zachodniopomorskie, Kołobrzeg-Podczele 600 m S, BB-01; 26.09.2008; buczyna; w mchu w wiązce 4 owocników wyrastających z jednego miejsca; leg. Tadeusz Twardy; det. Marek Ciszewski; eksykat: TAK, w Stacji ZBŚRiL PAN, 6/TT/14.10.08, fot. tak, notatka: nie; publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część IV. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2008. Przegląd Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi:
fot. 205111 fot. 205112

119557 Cordyceps militaris; Wyrówno - Kaszuby, CB-25; 18.10.2008; Pastwisko pomiędzy ścianami lasów; w ziemi na larwach po kilka owocników na czterech larwach; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: TAK, w Stacji ZBŚRiL PAN, 1/MWR/15.11.08, fot. tak, notatka: tak; publikacja: Wilga M. S. 2010. Nowe stanowiska maczużnika bojowego Cordyceps militaris (L.) Link w Gdańsku i jego okolicach. Przegl. Przyr. 21, 4: 11-15. Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce. Część IV. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2008. Przegląd Przyrodniczy 22(1): 17-83
uwagi: fot. 212990 fot. 212991

137304 Cordyceps militaris; ok 2,2km W,Pieńki Szczepockie,pow.częstochowski, DE-65; 12.07.2009; fragment lasu w obniżeniu terenu,teren podmokły ze stojącą wodą: w danym miejscu rosły gł.olchy,poza tym dęby,brzozy,kruszyna; na poczwarce zagrzebanej w mocno zmurszałym pniu drzewa lisciastego dwa owocniki; leg. Jacek Nowicki; det. Jacek Nowicki; eksykat: TAK, w Stacji ZBŚRiL PAN, 19/JN/1.08.09, fot. tak, notatka: nie
uwagi: 51st0'28,4"N 19st18'54,71"E

fot. 253363 fot. 253364 fot. 253365

146825 Cordyceps militaris; Zbychowo, gmina Wejherowo, woj. pomorskie, CA-68; 27.09.2009; działka przy domu; ziemia, wśród mchów, szczątki owada pojedynczo; leg. Elżbieta Fałtynowicz; det. Elżbieta Fałtynowicz; eksykat: jest, fot. są,
uwagi: fot. 278280

148436 Cordyceps militaris; Chwaszczyno k/Gdańska Księże Błota, CA-89; 03.10.2009; pastwisko pod lasem; W ziemi na larwach 2 owocniki; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: nie, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 282422 fot. 282423
N 54*25,808'
E 018*25,506'
139 m.npm
Potwierdzenie stanowiska sprzed roku (znacznie mniej podkładek)

153264 Cordyceps militaris; 3,5 km na NW od Skąpe, pow. Świebodzin, woj. lubuskie, AD-28; 15.11.2008; bór sosnowy świeży z domieszką świerka w podszycie; na poczwarce motyla zagrzebanej w ściółce pojedynczo; leg. Tomasz Ślusarczyk; det. Tomasz Ślusarczyk; eksykat: tak, w zielniku autora, fot. tak, notatka: tak
uwagi:
fot. 296212

172640 Cordyceps militaris; Gdańsk Oliwa dolina Zajęcza teren szpitala dziecięcego, pow. gdański, woj. pomorskie, DA-80; 05.09.2010; polanka mszysto-trawiasta-wypoczynkowa z ławeczkami; na larwach podziemnych kilkanaście zainfekowanych larw z podkładkami; leg. Mirosław Wantoch-Rekowski; det. Mirosław Wantoch-Rekowski; eksykat: Tak, w Stacji ZBŚRiL PAN, 3/MWR/10.11.10, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 367860 fot. 367861 fot. 367862 fot. 367863

189222 Cordyceps militaris; Kraków - Las Tyniecki (Tyniec), pow. krakowski, woj. małopolskie, DF-78; 06.08.2011; podmokły las liściasty z pojedynczymi modrzewiami; na ziemi jeden owocnik; leg. Waldemar Czerniawski; det. Waldemar Czerniawski; eksykat: Tak, w Stacji ZBŚRiL PAN, 1/WC/1.09.11, fot. tak, notatka: nie
uwagi: fot. 434298

189267 Cordyceps militaris; rez. Wysokie Bagno, 1km E Białowieża, pow. Hajnowski, woj. podlaskie, GC-66; 08.07.2011; świerczyna borealna; na omszałym korzeniu świerka w grupie 4 owocników; leg. Mariusz Blank; det. Karol Zub, Anna Kujawa; eksykat: nie - teren rezerwatu, fot. tak, notatka: nie
uwagi: oddział 476A, nadl. Białowieża
fot. 434638 fot. 434639
fot. tmb
fot. 434640

190339 Cordyceps militaris; Puszcza Darżlubska Wejherowo, pow. wejherowski, woj. pomorskie, CA-57; 13.08.2011; Las mieszany,buk,sosna,brzoza,świerk,dąb; na larwach motyla trzy stanowiska oddalone o 300 m; leg. Mirosława Wantoch-Rekowska; det. Mirosława Wantoch-Rekowska; eksykat: Tak, w Stacji ZBŚRiL PAN, 11/MWR/5.10.11, fot. tak, notatka: tak,Spis grzybów Pomorza
uwagi: fot. 439147 fot. 439148

190844 Cordyceps militaris; Górczyn nad Białogórską strugą, pow. pucki, woj. pomorskie, CA-36; 27.08.2011; Las łęgowy olsza,grab; na larwach motyla zagrzebanych w ziemi dwa owocniki na dwóch substratach; leg. Mirosława Wantoch-Rekowska; det. Mirosława Wantoch-Rekowska; eksykat: Tak, w Stacji ZBŚRiL PAN, 12/MWR/5.10.11, fot. tak, notatka: tak,Spis grzybów Pomorza
uwagi: fot. 441533 fot. 441534

literatura · references
· Breitenbach J., Kraenzlin F., 1981 — Fungi of Switzerland 1 - Acomycota. [26I]
· Hagara, L., Antonin, V., Baier, J., 1999 — Houby. [49]
· baza „publikacje po 2000 r.”

w Internecie · direct links — lista 12 linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w Pełnej Wersji - przejdź teraz
list of 12 external links available in Full Version - use now

Copyright © 2003-2012 by Marek Snowarski – formularz kontaktowy/contact form · zobacz też Atlas roślin Polski
wersja publikacji 15.01.2012.www · ostatnio zmieniana/last modified 27.11.2005 · została utworzona/was created 20.02.2003
Zalinkuj tę stronę kodem (przykładowy tekst linku dostosuj do swoich potrzeb):
kod html: <a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Cordyceps_militaris.htm">maczużnik bojowy - Cordyceps militaris - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>
BBCode na wielu forach: [url=http://www.grzyby.pl/gatunki/Cordyceps_militaris.htm]maczużnik bojowy - Cordyceps militaris - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl[/url]