| Przystępny opis dla grzybiarzy | » w potocznym języku nazwa prawdziwek odnosi się do kilku podobnych gatunków | |
| OwocnikFruitbody |
Pory początkowo białawe, potem żółte do oliwkowozielonych; dość drobne; uciśnięte nie przebarwiają się. Rurki takiej samej barwy, z wiekiem przy brzegu kapelusza czerwonawe; dość długie (10-35 mm); łatwo oddzielają się od kapelusza; przy trzonie zatokowato wycięte. Trzon bladoszary do jasnobrązowego z jaśniejszą białą, brązowiejącą siateczką pokrywającą cały lub przynajmniej połowę trzonu; 100-250 x 20-70 mm; początkowo bulwiasty z wiekiem do cylindrycznego. Miąższ młody biały i zwarty, u starszych egzemplarzy gąbczasty; pod skórką zabarwiony na brązowo (czerwonobrązowawo); niezmienny; zapach przyjemny; smak łagodny, przyjemny (orzechowy); zapach suszu charakterystyczny, intensywny, przyjemny. Pileus (60)80 - 200(250) mm broad; light, palebrown, graybrown, ocherbrown, darkening in age; young hemispheric, then convex to broadly convex; surface finely tomentose, suedelike; dry to subviscid during wet weather. Pores young whitish, small, in age yellow to green-yellow, dingy-olive-yellow. Tubes the same colour, in age at cap margin reddish; quite long, 10-35 mm; easily separable from contex; adnaxed. Stipe pale gray to light brown; with distinct lighter then background white, becoming brown in age reticule, visible at least at the upper half of the stipe; thick, more or less clavate, 100-250 x 20-70 mm. Flesh white, young firm, in age spongy; under cuticle reddish-brown; unchanging; smell pleasant, when dried intensive; taste mild, nutty. | |
| ZarodnikiSpores | Wysyp oliwkowobrązowy. Zarodniki wrzecionowate, gładkie, 13-20 x 3.5-6 µm. Spore print dark olive-brown. Spores fusiform, smooth, 13-20 x 3.5-6 µm. | |
| Występowanie | Niezbyt częsty. Owocniki wyrastają od maja do jesieni, pojedynczo lub w grupach w lasach liściastych, zwłaszcza pod dębami i bukami, unika gleb wapiennych. Not so common. From May till fall, solitary or gregarious in hardwood forests under oak or hornbeam, avoids acidic soils. VII2:07; VIII2:04; IX1:04; IX3:01; | |
| WartośćImportance | Jadalny. Bardzo smaczny i wysoko ceniony z uwagi na silny przyjemny specyficzny aromat, zwłaszcza w postaci suszu. Edible and choice, very tasty because of his intensive pleasant aroma, especially when dried. | |
| UwagiRemarks |
Może być mylony z goryczaka żółciowego (Tylopilus felleus), zwłaszcza z jego młodymi egzemplarzami o jeszcze białych porach, u dojrzałych egzemplarzy są one bladoróżowe. Miąższ goryczaka ma intensywnie gorzki smak, trzon ma wyraźną ciemną siateczkę, skórka kapelusza jest wyraźnie matowa, zamszowata. Cechą dobrze wyróżniającą borowika usiatkowanego jest wyraźnie zamszowata powierzchnia kapelusza, zwykle mniej lub bardziej spękana z wiekiem. U innych podobnych gatunków powierzchnia kapelusza jest gładka, śłuzowaciejąca, ±lepka. Siateczka na powierzchni trzonu jest dobrze wykształcona, zwykle sięgająca podstawy. Ta cecha ma jednak niewielką wartość diagnostyczną, ponieważ jest zmienna, zwłaszcza w czasie rozwoju owocnika. Odnośnie innych gatunków z kręgu borowika szlachetnego (Boletus edulis) zobacz uwagi przy opisie tego gatunku. At a first look could be mistaken with Tylopilus felleus, which when young got white pores, then becoming pinkish; flesh is very bitter; stipe with distinct dark reticule; pileus surface dull, suede-like. | |
| W publikacjach po 2000 r. | Boletus reticulatus Schaeff. - Basidiomycota synonimy: B. aestivalis Paulet ss. Moser, B. edulis subsp. reticulatus (Schaeff.) Konrad & Maubl. Flisińska 2004, Narkiewicz 2001a, Flisińska 2000, Zieliński i in. 2007, Łuszczyński 2001, Szczepkowski i in. 2008, Wilga 2004a, Wilga 2002b, Wilga 2004b, Łuszczyński 2000c, Friedrich 2002, Łuszczyński 2002, Łuszczyński 2007, Flisińska 2002, Flisińska 2002, Wilga 2004d, Łuszczyński 2008, Gierczyk i in. 2009, Chachuła 2009, Wilga 2000b, Wilga 2001a, Wilga 2004f (as: Boletus cfr. reticulatus), Wilga 2008, Fiedorowicz 2009, | |
| Literatura (REFERENCES) | Dermek A., Pilat A., 1991 - Poznajemy grzyby. n.107 [8] Hagara, L., Antonin, V., Baier, J., 1999 - Houby. n.36 [49] Gumińska B., Wojewoda W., 1983 - Grzyby i ich oznaczanie. p.286 [5] Breitenbach J., Kraenzlin F., 1991 - Fungi of Switzerland 3 - Boletes & Agarics 1st part n.17 [26III] | |
| W Internecie (LINKS) | Lista (15) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w wersji profesjonalnej; tutaj użyj linku w tytule tego bloku aby je odszukać. List of (15) external links available in professional version; here use link on the left to locate it. | |
| Fotografie 1:1 (Natural size photographs) |
Strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostępna tylko w wersji profesjonalnej Page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in professional version |
| Wybrane znaleziska. Kliknij na miniaturkę aby zobaczyć tablicę wszystkich fotografii: Selected collections. Click on small photo to see all pictures: | ||||
| ||||
|
