Boletus Dill.: Fr.
owocniki
Sporocarps usually big with massive stipe, often clavate. Stipe surface usually with reticulation. Hymenophore from tubes. Flesh and other parts of sporocarps at some species bruising blue. Spore print olive-brown. Spores fusiform, smooth.
występowanie
In Europe ca. 30 species. Terrestrial. Mycorrhizal partners to conifers and hardwoods.
wartość (Importance)
Most species edible. Some of unpleasant taste (bitter) or inedible. Poisonous only when raw on not thoroughly cooked. Controversial Satan's Bolete (Boletus satanas) is poisonous only when raw, it very rarely appear on territory of Poland as it needs warm localites on limestone.
dla grzybiarzy
Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który właśnie czytasz. Pełna wersja to nie tylko pełen tekst opisów i artykułów, to także wszystkie p
Kolorowe borowiki - bo część tych gatunków borowików ma pory dojrzałych owocników czerwone lub pomarańczowe, miąższ wielu sinieje albo barwa kapelusza nie jest brązowa jak u prawdziwków.
oznaczanie borowików
 |
| plansza do oznaczania |
Ten akapit w przeglądowej we
- obecność i barwa siateczki na powierzchni trzonu, ta może być bardzo delikatna i widoczna najlepiej lub wyłącznie w górze trzonu (w
Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który właśnie czytasz. Pełna wersja to nie tylko pełen tekst opisów i artykułów, to także wszystkie pełne ilustracje i i
- barwa porów - u młodych owocników i u starszych, bardziej reprezentatywna jest barwa porów dojrzałych owocników, u młodych z niemal zamkniętym kapeluszem może być nietypowa,
Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który właśnie czytasz. Pełna wersja to nie tylko pełen tekst opisów i artykułów, to także wszystkie pełne ilustracje i
Po poprzecznym rozkrojeniu owocnika należy zanotować:
- zmianę barwy miąższu na przekroju poprzecznym, miąższ może być niezmienny lub błękitniejący lub siniejący, reakcja barwna może być natychmiastowa, szybka lub powolna; intensywność barwy może może być duża lub może ona być blada; w różnych miejscach przekroju poprzecznego (podstawa trzonu, miąższ w kapeluszu) może być różny przebieg zmiany barwy,
Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa
Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który właśnie czytasz.
Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który właśnie czytasz. Pełna wersja to nie tylko pełen tekst opisów i artykułów, to także wszystkie pełne ilustracje i inne elementy niedostępne w tym przeglądzie atlasu. To korzystanie z całego bogactwa i
Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właś
Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który właśnie czytasz. Pełna wersja to nie tylko pełen tekst opisów i artykułów, to także wszystkie pełne ilustracje i inne elementy niedostępne w tym przeglądzie atlasu. To korzystanie z całego bogactwa informacji atlasu. Przejście do pełnej wersji atlasu znajduje się w linkach z zielonym tłem, które znajdziesz w nagłówku i stop
Ten akapit w przeglądowej wersji atlasu ma dokładnie ten sam rozmiar co w pełnej wersji atlasu. Właściwa treść jest jednak zastąpiona tekstem który właśnie czytasz. Pełna wersja to nie tylko pełen tekst opisów i artykułów, to także wszystkie pełne ilustracje i inne elementy niedostępne w tym przeglądzie atlasu. To korzystanie z całego bogactwa informacji atlasu. Przejście do pełnej wersji atlasu znajduje się w linkach z zielonym tłem, które znajdzi
| gatunek | cechy charakterystyczne | siedlisko, występowanie | ||
| 1. Pory początkowo białawe, potem żółte, dojrzałe oliwkowożółte. Sekcja: Boletus | ||||
| 1.1. Kapelusz ciemno czerwono-brązowy do czarnobrązowego i prawie czarnego. | ||||
Boletus aereus (b. ciemnobrązowy)     k. ciemny, czarno- do czekoladowo-brązowego; t. brązowy Pełna lista (8) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w w Pełnej Wersji - przejdź teraz Full list of (8) external links list available in this place in in Full Version - use now | pod dębami i kasztanowcem jadalnym | |||
 | Boletus pinophilus (borowik sosnowy) (=pinicola) k. ciemno czerwono-brązowy, zamszowaty lub nagi; t. jaśniej czerwonobrązowy, z czerwonobrązową siateczką | lasy iglaste; zwłaszcza pod sosnami | ||
| 1.2. Kapelusz jasno-kremowy, kremowobrązowy do jasno-czerwono-brązowego lub orzechowo-brązowego. | ||||
 | Boletus edulis (borowik szlachetny) k. jasno do ciemnobrązowego, młody nieco lepki, gładki; t. biały do jasno-brązowego z białą siateczką w górnej połowie | lasy iglaste i liściaste pospolity od początku lata | ||
 | Boletus reticulatus (borowik usiatkowany) (=aestivalis) k. b. jasny, kremowy do orzechowo brązowego; delikatnie zamszowaty; t. biały do brązowawego z jaśniejszą siateczką sięgającą do połowy lub podstawy | lasy liściaste rzadki od maja, czerwca do jesieni | ||
| Boletus betulicola (b. brzozowy) k. bardzo jasny białawy, ochrowy, t. jasny | pod brzozami | |||
| Boletus carpinaceus (b. grabowy) k. szarawy, t. brązowy | pod grabami | |||
| 2. Pory czerwone, pomarańczowe, pomarańczowożółte. Sekcja: Luridi | ||||
| 2.1. Trzon z wyraźną siateczką. | ||||
 | Boletus luridus (borowik ponury)  
| lasy liściaste i iglaste, parki częsty | ||
 | Boletus satanas (borowik szatański)  k. jasnoszary, oliwkowoszary; t. w górze żółty, ku podstawie karminowo-czerwony; w górze żółtawo-czerwonawa siateczka; m. białawy, słabo błękitniejący; pory początkowo żółte, z wiekiem czerwone | w lasach dębowych i bukowych na wapieniu ciepłolubny; w Polsce na kilku stanowiskach | ||
 | Boletus rhodopurpureus (borowik rudopurpurowy) (=Boletus purpureus ss. auct.)
| w lasach dębowych i bukowych na wapieniu ciepłolubny | ||
 | Boletus rhodoxanthus (borowik purpurowy)
| w lasach dębowych i bukowych na glebach obojętnych lub wapiennych | ||
 | Boletus legaliae (borowik LeGalovej) (=splendidus ssp. splendidus)
| w lasach dębowych i bukowych | ||
 | Boletus rubrosanguineus
| pod drzewami iglastymi, nie na wapieniu | ||
| 2.2. Trzon bez siateczki o powierzchni nagiej, drobnokosmkowej lub łuseczkowatej. | ||||
 | Boletus erythropus (borowik ceglastopory)
| lasy iglaste i liściaste dość częsty od późnej wiosny | ||
 | Boletus queletii (borowik gładkotrzonowy [borowik Queleta]) k. brązowy do oliwkowego lub pomarańczowoczerwonego; m. słabo siniejący | lasy liściaste | ||
| 3. Pory od początku żółte. | ||||
| 3.1. Trzon dość cienki i zwykle zwężający się ku podstawie. | ||||
 | Boletus pulverulentus (borowik klinowotrzonowy [borowik omglony]) 
| lasy liściaste i iglaste, na glebach piaszczystych, kwaśnych niezbyt częsty od lata do jesieni | ||
| 3.2. Trzon grubszy i zwykle z rozszerzoną podstawą | ||||
| 3.2.1. Trzon bez siateczki; w lasach liściastych | ||||
 | Boletus luridiformis var. discolor (borowik ceglastopory odmiana żonkilowa [borowik żonkilowy]) (=junquilleus, luridiformis var. junquilleus, erythropus var. discolor) miąższ cytrynowożółty, u podstawy trzonu winnoczerwony, silnie siniejący; k. żółtkowożółty; jest to forma borowik ceglastopory (Boletus erythropus) bez czerwonego barwnika | |||
| 3.2.1.1 Trzon bez siateczki; w lasach liściastych | ||||
| Boletus fragrans (borowik kruchy) k. brązowy; miąższ lekko niebieszczejący | ||||
| -- kapelusz jaśniejszy, ochrowobrązowy; miąższ niezmienny | ||||
| Boletus impolitus (borowik płowy) powierzchnia kapelusza równa; skórka kapelusza z wydłużonymi komórkami - typu trichderma | ||||
 | Boletus depilatus powierzchnia kapelusza dołkowana, bruzdowana; skóka kapelusza z kulistymi komórkami (typu hymeniform) | |||
| 3.2.2. Trzon z siateczką. Siateczka może być delikatna, wtedy widoczna przynajmniej w górnej części. | ||||
| 3.2.2.1. Smak miąższu gorzki | ||||
 | Boletus calopus (borowik żółtopory [borowik grubotrzonowy])
| na ubogich, piaszczystych i suchych glebach w lasach liściastych i iglastych | ||
 | Boletus radicans (borowik korzeniasty)  
| pod bukami i dębami na glebach wapiennych lub obojętnych rzadki | ||
| 3.2.2.2. Smak miąższu łagodny | ||||
| 3.2.2.2.1. Kapelusz różowy lub czerwony | ||||
 | Boletus regius (borowik królewski) (=Boletus appendiculatus ssp. regius) t. cytrynowożółty; rurki złotożółte; miąższ nie błękitnieje | w lasach liściatych, pod bukami i dębami; rzadki | ||
| 3.2.2.2.2. Kapelusz nie jest różowy lub czerwony | ||||
 | Boletus appendiculatus (borowik żółtobrązowy [borowik przyczepkowy]) t. cytrynowy do chromowożółtego bez akcentów czerwonych; rurki złotożółte; miąższ nieco błękitniejący; t. zwykle korzeniasto zakończony | lasy liściaste i mieszane | ||
 | Boletus subappendiculatus (borowik górski) forma borowika żółtobrązowego (Boletus appendiculatus) rosnąca pod jodłami i świerkami i mająca niezmienny, niebłękitniejący miąższ | |||
 | Boletus fechtneri (borowik złotobrązowy blednący [borowik blednący]) (=Boletus appendiculatus ssp. pallescens) forma borowika żółtobrązowego (Boletus appendiculatus) którego młode owocniki mają różowo-karminowy odcień dolnej części trzonu a kapelusz jest jasny srebrzystoszary, z wiekiem ciemniejący; miejsca uciśnięte brązowieją; miąższ żółty, +-siniejący | gleby wapienne, pod bukami | ||
wersja publikacji 15.01.2012.www · ostatnio zmieniana/last modified 19.01.2010 · została utworzona/was created 03.01.1998
kod html: <a href="http://www.grzyby.pl/gatunki/Boletus.htm">borowik - Boletus - prawdziwki - borowiki - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl</a>
BBCode na wielu forach: [url=http://www.grzyby.pl/gatunki/Boletus.htm]borowik - Boletus - prawdziwki - borowiki - Grzyby Polski, Fungi of Poland grzyby.pl[/url]