polówka wczesna


Agrocybe praecox (Pers.) Fayod
polówka wczesna


Agrocybe praecox
(przymiar20 mm) grupa owocników w młodym nasadzeniu jesion, klon polny, dąb / gregarious in young culture of ash, maple, oak; 09.05.1999, Dolny Śląsk, Dolina Odry; znal. 990509.5
Copyright © by Marek Snowarski
Agrocybe praecox
(przymiar5 mm) częściowo pęknięta osłona pod kapeluszem, widoczne ryzomorfy; na poboczu drogi w lesie łęgowym / stipe with rhizomorphs; forest roadside; 09.05.1999, Dolny Śląsk, Dolina Odry; znal. 990509.1
Copyright © by Marek Snowarski

OwocnikFruitbody Agrocybe praecox  Kapelusz jasny, słabo higrofaniczny, białawy, brudno białożółty, koloru kawy z mlekiem, w centrum często żółtawy, suchy jaśniejszy; 30-60(80) mm średnicy; powierzchnia gładka, naga, niekiedy popękana lub z łuseczkami lub włókienkami; początkowo półkulisty, potem wypukły do rozpostartego ze słabym garbkiem; miąższ w kapeluszu cienki, kruchy, na brzegu często resztki osłony.
  Blaszki początkowo jasne, nieco brązowawe, dojrzałe prawie oliwkowobrązowe, gęste, wykrojone z ząbkiem.
  Trzon białawy, z zanikającą z wiekiem skórzastą osłoną pod kapeluszem, poniżej mączyście oprószony i włóknisty; 40-100 x 5-15 mm, cylindryczny, smukły, czasem wygięty; podstawa zgrubiała i zwykle z białymi ryzomorfami; w środku z wąskim kanałem.
  Miąższ białawy, miękki; zapach i smak mąki (czasem nieco przypominający kakao).
  Pileus light, weakly hygrophanous, whitish, grey white-yellow, colour of white coffee, often centrally yellowish, lighter coloured when dry; 30-60(80) mm in diameter; surface smooth, glabrous, sometimes cracked or with scales or fibrils; initially hemispherical, later convex to expanding and weakly umbonate; flesh in the cap thin, fragile, at margin often veil remains.
  Lamellae at first light, slightly brownish, at maturity almost olive-brown, close, notched.
  Stipe whitish, with evanescent membranous veil under the cap, below mealy pruinose and fibrous; 40-100 x 5-15 mm, cylindrical, slender, sometimes bent; base clavate and usually with white rhizomorphs ; with a narrow channel inside.
  Flesh whitish, soft; odour and taste farinaceous (sometimes also reminding of cocoa).
ZarodnikiSpores   Wysyp zarodników ciemnobrązowy. Zarodniki bladożółtawe, elipsoidalno-jajowate, gładkie, z dużą porą rostkową, 9-10(12) x 5-6 µm.
  Spore print dark brown. Spores pale yellowish, ellipsoid-oval, smooth, with large germ pore, 9-10(12) x 5-6 µm.
Występowanie Agrocybe praecox  Często spotykany wiosną od maja do czerwca, w grupach, w lasach liściastych, zaroślach, parkach, wzdłuż dróg, na glebach ciężkich. Występowanie owocników jest związane z resztkami drewna.
  Common in spring, gregarious in decidious forests, under bushes, in parks, along roads, on heavy soils. Probably grows on wood buried in ground.
V1:99; V2:99;
WartośćImportance   Jadalny.
  Edible.
UwagiRemarks   Jest to gatunek bardzo zmienny. Owocniki polówki popękanej (Agrocybe dura) są większe, o bardziej zwartym miąższu, wyrastają w suchych miejscach poza lasami na łąkach, w parkach i ogrodach; powierzchnia kapelusza jest zwykle popękana na poletka; ich zarodniki są większe, ponad 10 µm długości. Agrocybe paludosa tworzy owocniki w miejscach wilgotnych, na torfowiskach, podmokłych łąkach.
  A greatly variable species. Sporocarps Agrocybe dura are larger, with more solid flesh, grow in dry spots outside forests, in the meadows, parks, gardens; surface of the cap is usually cracked into fields; their spores are bigger, over 10 µm long. Agrocybe paludosa forms sporocarps in damp soil, on peatbogs, wet meadows.
W publikacjach po 2000 r. Agrocybe praecox (Pers.) P. Kumm. - Basidiomycota
wg. Index Fungorum: A. praecox (Pers.) Fayod
synonimy: Pholiota praecox (Pers.) P. Kumm.
Flisińska 2004, Stasińska 2005, Ławrynowicz i in. 2002, Zieliński i in. 2007, Łuszczyński 2001, Lisiewska i Strakulska 2002, Lisiewska i Marach 2002, Wojewoda 2002, Wojewoda 2005, Friedrich i Orzechowska 2002, Stasińska 2008a, Ławrynowicz 2001, Lisiewska i Galas-Świdurska 2005, Lisiewska 2004, Stasińska 2003, Ławrynowicz 2001a, Ławrynowicz i Stasińska 2000, Lisiewska 2000, Lisiewska i Malinger 2001, Lisiewska i Król 2007, Adamczyk i in. 2008, Łuszczyński 2007, Flisińska 2002, Łuszczyński 2008, Kujawa 2008, Ławrynowicz 2000, Gierczyk i in. 2009, Adamczyk 2009, Wojewoda 2008, Kujawa 2009,
Literatura (REFERENCES) Michael, Hennig, Kreisel, 1981 - Handbuch fur Pilzfreunde 4. Blatterpilze - Dunkelblattler (2 Auf. 1981) n.227 [18IV]
Breitenbach J., Kraenzlin F., 1995 - Fungi of Switzerland 4 - Agarics 2nd part n.367 [26IV]
Fluck, M., 1995 - Jaki to grzyb? p.300 [2]
Grünert, H. i R., 1995 - Grzyby. Leksykon przyrodniczy. p.116 [7]
W Internecie (LINKS) Lista (9) linków zewnętrznych, w tym miejscu, dostępna w wersji profesjonalnej; tutaj użyj linku w tytule tego bloku aby je odszukać.
List of (9) external links available in professional version; here use link on the left to locate it.
Fotografie 1:1
(Natural size photographs)
Strona z fotografiami sprowadzonymi do naturalnego rozmiaru (skala 1:1) dostępna tylko w wersji profesjonalnej
Page of natural size photographs (scale 1:1) availlable in professional version
Inne fotografie
Additional photographs
Agrocybe praecox
(przymiar10 mm) na poboczu drogi w lesie łęgowym / on forest roadside; 09.05.1999, Dolny Śląsk, Dolina Odry; znal. 990509.1
Copyright © by Marek Snowarski
Agrocybe praecox
(przymiar50 mm) grupa kilku owocników na spróchniałym pniaku / gregarious on decayed stump; 20.05.1999, Dolny Śląsk, okolice Wrocławia
Copyright © by Marek Snowarski
Agrocybe praecox
(przymiar20 mm) grupa kilku owocników na spróchniałym pniaku, widoczne białe ryzomorfy i osłona pod kapeluszem / gregarious on decayed stump; 20.05.1999, Dolny Śląsk, okolice Wrocławia
Copyright © by Marek Snowarski


Copyright © 1999-2003 by Marek Snowarski
Ostatnia zmiana/MODIFIED: 01.08.2003 (utworzona/CREATED 26.12.1999) | Zobacz też rośliny naczyniowe Polski, atlas roślin
Wersja publikacji: 2010.03.10w


praca | levis 557 |